فرهنگ مصادیق:اتلاف منابع عمومی (انفال): تفاوت بین نسخهها
جز (Golafshan صفحهٔ اتلاف منابع عمومی (انفال) را به فرهنگ مصادیق:اتلاف منابع عمومی (انفال) منتقل کرد) |
|||
| (۲ نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است) | |||
| سطر ۲۲: | سطر ۲۲: | ||
| ۵ || [[سیاستهای کلی «محیط زیست»]] | | ۵ || [[سیاستهای کلی «محیط زیست»]] | ||
|} | |} | ||
| − | <p class="relatesubject"> | + | <p class="relatesubject">مصادیق مرتبط</p> |
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
|- | |- | ||
| سطر ۶۲: | سطر ۶۲: | ||
|} | |} | ||
<p class="relatesoft">نرمافزارهای مرتبط</p> | <p class="relatesoft">نرمافزارهای مرتبط</p> | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
|- | |- | ||
| سطر ۷۷: | سطر ۷۲: | ||
اموال اختصاص یافته به رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السّلام را اَنفال میگویند و از این موضوع هرچند فقها به تفصیل در بخش پایانی کتاب خمس یا در بابی مستقل تحت همین عنوان بحث کردهاند، لیکن از آن در بابهای جهاد و احیاء موات نیز سخن گفتهاند.<br/> | اموال اختصاص یافته به رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السّلام را اَنفال میگویند و از این موضوع هرچند فقها به تفصیل در بخش پایانی کتاب خمس یا در بابی مستقل تحت همین عنوان بحث کردهاند، لیکن از آن در بابهای جهاد و احیاء موات نیز سخن گفتهاند.<br/> | ||
| − | == معنای واژه انفال == | + | == معنای واژه انفال == |
انفال، جمع نَفْل یا نَفَل به معنای زیادی، بخشش و غنیمت است. <ref>مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۳۹.</ref>وجه نام گذاری اموال ویژه پیامبر صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ائمه علیهم السّلام به انفال که از قرآن کریم نشأت گرفته <ref>انفال /سوره۸، آیه ۱.</ref>این است که خداوند به منظور گرامیداشت و برتری بخشیدن وجود مبارک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السلام بر دیگران، افزون بر خمس، انفال را نیز به آنان اختصاص داده است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۱۵.</ref> | انفال، جمع نَفْل یا نَفَل به معنای زیادی، بخشش و غنیمت است. <ref>مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۳۹.</ref>وجه نام گذاری اموال ویژه پیامبر صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ائمه علیهم السّلام به انفال که از قرآن کریم نشأت گرفته <ref>انفال /سوره۸، آیه ۱.</ref>این است که خداوند به منظور گرامیداشت و برتری بخشیدن وجود مبارک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السلام بر دیگران، افزون بر خمس، انفال را نیز به آنان اختصاص داده است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۱۵.</ref> | ||
در این جا به دو محور مهم آن، یعنی انواع انفال و احکام آن اشاره میکنیم.<br/> | در این جا به دو محور مهم آن، یعنی انواع انفال و احکام آن اشاره میکنیم.<br/> | ||
| − | == انواع و مصادیق انفال == | + | == انواع و مصادیق انفال == |
انفال انواع و مصادیق مختلفی دارد که به این موارد اشاره میشود.<br/> | انفال انواع و مصادیق مختلفی دارد که به این موارد اشاره میشود.<br/> | ||
=== زمین کافران === | === زمین کافران === | ||
| سطر ۱۰۱: | سطر ۹۶: | ||
در اینکه معدن به طور مطلق جزء انفال است یا به طور مطلق نیست و یا تنها معادنی که در زمین متعلّق به امام علیه السّلام، مانند زمین موات وجود دارد، از انفال میباشد، اختلاف است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۹-۱۳۲.</ref> | در اینکه معدن به طور مطلق جزء انفال است یا به طور مطلق نیست و یا تنها معادنی که در زمین متعلّق به امام علیه السّلام، مانند زمین موات وجود دارد، از انفال میباشد، اختلاف است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۹-۱۳۲.</ref> | ||
| − | == حکم تصرف در انفال == | + | == حکم تصرف در انفال == |
انفال ملک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ملک ائمّه علیهم السّلام است. از این رو، هر گونه تصرف در آن، بدون اذن آنان جایز نیست؛ لیکن در زمان غیبت، تصرف در انفال و تملّک آن، برای شیعه بنابر قول مشهور مباح است؛ هرچند در قلمرو آن اختلاف است که تمامی انواع انفال است یا آنچه که به مناکح (نکاح کنیزهای به اسارت گرفته شده در جنگ بدون اذن امام علیه السّلام)، مساکن (منازل واقع در زمینهای امام) و متاجر (خرید و فروش غنائم جنگی که جنگ بدون اذن امام صورت گرفته و نیز داد و ستد یا اجاره زمینها و درختان متعلّق به امام) مرتبط میشود.<br/> | انفال ملک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ملک ائمّه علیهم السّلام است. از این رو، هر گونه تصرف در آن، بدون اذن آنان جایز نیست؛ لیکن در زمان غیبت، تصرف در انفال و تملّک آن، برای شیعه بنابر قول مشهور مباح است؛ هرچند در قلمرو آن اختلاف است که تمامی انواع انفال است یا آنچه که به مناکح (نکاح کنیزهای به اسارت گرفته شده در جنگ بدون اذن امام علیه السّلام)، مساکن (منازل واقع در زمینهای امام) و متاجر (خرید و فروش غنائم جنگی که جنگ بدون اذن امام صورت گرفته و نیز داد و ستد یا اجاره زمینها و درختان متعلّق به امام) مرتبط میشود.<br/> | ||
همچنین در اینکه مراد از مناکح، مساکن و متاجر چیست و اینکه مباح از آنها، تنها انفال است یا خمس و یا هر دو، اختلاف وجود دارد. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۳.</ref>اقوال دیگری نیز در این مسئله مطرح است. <ref>مدارک تحریر الوسیلة ج۳، ص۷۰۲ـ۷۰۳.</ref> | همچنین در اینکه مراد از مناکح، مساکن و متاجر چیست و اینکه مباح از آنها، تنها انفال است یا خمس و یا هر دو، اختلاف وجود دارد. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۳.</ref>اقوال دیگری نیز در این مسئله مطرح است. <ref>مدارک تحریر الوسیلة ج۳، ص۷۰۲ـ۷۰۳.</ref> | ||
| − | == اباحه انفال برای شیعیان == | + | == اباحه انفال برای شیعیان == |
قول به حلّیت و اباحه مطلق انفال برای شیعیان در عصر غیبت، به مشهور نسبت داده شده است. <ref>مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۶۵.</ref><br/> | قول به حلّیت و اباحه مطلق انفال برای شیعیان در عصر غیبت، به مشهور نسبت داده شده است. <ref>مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۶۵.</ref><br/> | ||
همچنین بر حلّیت تصرف در مثل زمین موات، ادّعای اجماع و اتّفاق شده است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۶.</ref> | همچنین بر حلّیت تصرف در مثل زمین موات، ادّعای اجماع و اتّفاق شده است. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۶.</ref> | ||
| − | == حرمت تصرف در انفال == | + | == حرمت تصرف در انفال == |
تصرف غیر شیعه در انفال حرام است و به تصریح برخی با خریدن، احیاء و غیر آن مالک آن نمیشود. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۴۱.</ref>برخی تملّک برای غیر شیعه را نیز صحیح دانستهاند. <ref>منیة الطالب ج۲، ص۲۶۹.</ref> | تصرف غیر شیعه در انفال حرام است و به تصریح برخی با خریدن، احیاء و غیر آن مالک آن نمیشود. <ref>جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۴۱.</ref>برخی تملّک برای غیر شیعه را نیز صحیح دانستهاند. <ref>منیة الطالب ج۲، ص۲۶۹.</ref> | ||
| سطر ۱۱۷: | سطر ۱۱۲: | ||
== پا نویس == | == پا نویس == | ||
{{پانویس|colwidth=30em|۲}} | {{پانویس|colwidth=30em|۲}} | ||
| − | <div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.wikifeqh.ir/ ویکی فقه] - تاریخ برداشت : 94/06/09 </span></div> | + | <div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.wikifeqh.ir/%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%A7%D9%84 ویکی فقه] - تاریخ برداشت : 94/06/09 </span></div> |
<br /> | <br /> | ||
[[رده:فهرست الفبایی مصادیق منکر]] | [[رده:فهرست الفبایی مصادیق منکر]] | ||
[[رده:منکر اقتصادی]] | [[رده:منکر اقتصادی]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۵ بهمن ۱۳۹۵، ساعت ۱۳:۰۳
کتب مرتبط
| ردیف | عنوان |
|---|
مقالات مرتبط
| ردیف | عنوان |
|---|---|
| ۱ | انفال در قرآن – ویکی فقه |
| ۲ | احکام فقهی انفال در فقه شیعه |
| ۳ | مفهوم انفال در آیات و روایات |
| ۴ | نگاهی گذرا به نقش اسلام در حمایت از محیط زیست |
| ۵ | سیاستهای کلی «محیط زیست» |
مصادیق مرتبط
چندرسانهای مرتبط
| ردیف | عنوان |
|---|
مرتبطهای بوستان
| ردیف | عنوان |
|---|
نرمافزارهای مرتبط
| ردیف | عنوان |
|---|
محتویات
انفال – ویکی فقه
مقدمه
اموال اختصاص یافته به رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السّلام را اَنفال میگویند و از این موضوع هرچند فقها به تفصیل در بخش پایانی کتاب خمس یا در بابی مستقل تحت همین عنوان بحث کردهاند، لیکن از آن در بابهای جهاد و احیاء موات نیز سخن گفتهاند.
معنای واژه انفال
انفال، جمع نَفْل یا نَفَل به معنای زیادی، بخشش و غنیمت است. [۱]وجه نام گذاری اموال ویژه پیامبر صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ائمه علیهم السّلام به انفال که از قرآن کریم نشأت گرفته [۲]این است که خداوند به منظور گرامیداشت و برتری بخشیدن وجود مبارک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و امامان علیهم السلام بر دیگران، افزون بر خمس، انفال را نیز به آنان اختصاص داده است. [۳]
در این جا به دو محور مهم آن، یعنی انواع انفال و احکام آن اشاره میکنیم.
انواع و مصادیق انفال
انفال انواع و مصادیق مختلفی دارد که به این موارد اشاره میشود.
زمین کافران
زمین کافران که مسلمانان بدون جنگ و خونریزی بر آن دست یافتهاند؛ خواه مالکانش آن را رها کرده باشند، مانند زمینهای یهودیان بنی نضیر در مدینه، و یا خود آنان به حکومت اسلامی داده باشند، مانند فدک. [۴]به این نوع، فیء نیز گفته میشود. [۵]
زمین موات
زمین موات یعنی زمینی که به سبب موانعی همچون بی آبی یا آب گرفتگی و مانند آن، بدون عمران و اصلاح قابل بهره برداری نیست؛ خواه مالکی داشته و از بین رفته یا آن را رها کرده باشد و یا از اصل، مالکی نداشته باشد، مانند بیابانها. [۶]
زمین مواتی که مالک مشخص دارد، در صورتی که وی، به غیر احیاء، مانند ارث بردن یا خریدن، مالک آن شده باشد، در ملک او باقی است و از انفال به شمار نمیرود، لیکن در صورتی که آن زمین را به احیاء تملّک کرده باشد، در اینکه تبدیل زمین به موات، سبب خروج آن از ملک مالک میشود یا نه، اختلاف است. [۷]
زمینهای بی مالک
ساحل دریا و کناره رود و هر زمین بدون مالک؛ هرچند موات نباشد، مانند برخی جزایر. [۸]قلّه کوهها، درّهها، نیستانها و جنگلها. [۹]
اموال پادشاهان کافر
اموال اختصاصی پادشاهان کافر، اعم از منقول (صفایا) و غیرمنقول. [۱۰]
غنائم برگزیده
غنائم برگزیده؛ یعنی بهترینهای غنائم. در اینکه صفایای غنائم از انفال است یا تنها در صورتی که امام علیهالسّلام آنها را برای خود برگزیند از انفال میگردد، اختلاف است. [۱۱]
غنائم در جنگ بی اذن امام
به قول مشهور غنائمی که با جنگیدن بدون اذن امام علیه السّلام به دست آمده باشد. [۱۲]
ارث بدون وارث
ارث بدون وارث هم از مصادیق انفال میباشد.
معادن
در اینکه معدن به طور مطلق جزء انفال است یا به طور مطلق نیست و یا تنها معادنی که در زمین متعلّق به امام علیه السّلام، مانند زمین موات وجود دارد، از انفال میباشد، اختلاف است. [۱۳]
حکم تصرف در انفال
انفال ملک رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله و پس از آن حضرت، ملک ائمّه علیهم السّلام است. از این رو، هر گونه تصرف در آن، بدون اذن آنان جایز نیست؛ لیکن در زمان غیبت، تصرف در انفال و تملّک آن، برای شیعه بنابر قول مشهور مباح است؛ هرچند در قلمرو آن اختلاف است که تمامی انواع انفال است یا آنچه که به مناکح (نکاح کنیزهای به اسارت گرفته شده در جنگ بدون اذن امام علیه السّلام)، مساکن (منازل واقع در زمینهای امام) و متاجر (خرید و فروش غنائم جنگی که جنگ بدون اذن امام صورت گرفته و نیز داد و ستد یا اجاره زمینها و درختان متعلّق به امام) مرتبط میشود.
همچنین در اینکه مراد از مناکح، مساکن و متاجر چیست و اینکه مباح از آنها، تنها انفال است یا خمس و یا هر دو، اختلاف وجود دارد. [۱۴]اقوال دیگری نیز در این مسئله مطرح است. [۱۵]
اباحه انفال برای شیعیان
قول به حلّیت و اباحه مطلق انفال برای شیعیان در عصر غیبت، به مشهور نسبت داده شده است. [۱۶]
همچنین بر حلّیت تصرف در مثل زمین موات، ادّعای اجماع و اتّفاق شده است. [۱۷]
حرمت تصرف در انفال
تصرف غیر شیعه در انفال حرام است و به تصریح برخی با خریدن، احیاء و غیر آن مالک آن نمیشود. [۱۸]برخی تملّک برای غیر شیعه را نیز صحیح دانستهاند. [۱۹]
منبع
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۷۳۳-۷۳۵.
پا نویس
- ↑ مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۳۹.
- ↑ انفال /سوره۸، آیه ۱.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۱۵.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۱۶.
- ↑ مجمع البحرین ج۴، ص۳۵۴.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۱۷-۱۱۹.
- ↑ مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۴۶
- ↑ مستند العروة (خمس) ج۱۵، ص۳۶۶.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۰-۱۲۲.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۳.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۴-۱۲۶.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۶-۱۲۸.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۲۹-۱۳۲.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۳.
- ↑ مدارک تحریر الوسیلة ج۳، ص۷۰۲ـ۷۰۳.
- ↑ مستند الشیعة ج۱۰، ص۱۶۵.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۳۶.
- ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۱۴۱.
- ↑ منیة الطالب ج۲، ص۲۶۹.
