الگو:مقاله پیشنهادی
تکاثر و ثروت اندوزی
تکاثر در لغت و اصطلاح
کلمه«تکاثر» از ریشه«کثره» نقیض «قله» ثلاثی مزید و از باب تفاعل است. [۱] اساس آن را نوعی حس غلبه جویی بر دیگران، برتری طلبی و زیاده خواهی تشکیل میدهد که با توجه به باب تفاعل و معنای آن قابل توجیه است. [۲]
علاوه بر آنکه این باب دلالت بر مبالغه نیز دارد. راغب اصفهانی«تکاثر» و «مکاثره» را مترادف هم و به معنای چشم هم چشمی و معارضه کردن در افزونی مال و بزرگی دانسته است. [۳]
به خود بالیدن و مباهات کردن برای افزونی مال و کثرت فرزندان و به رخ کشیدن فضایل و منقبتهایی که دیگران از آن بی بهر هاند، جزء لاینفک از این واژه به حساب آمده است. [۴]
تکاثر در اصل به معنی تفاخر است، ولی گاه به معنی فزون طلبی و جمع مال آمده چنان که در حدیثی از پیغمبر اکرم (صلّی الله علیه و آله) میخوانیم: «التکاثر، (فی) الاموال جمعها من غیر حقها، و منعها من حقها، و شدها فی الاوعیه؛ تکاثر جمع آوری اموال از طرق نامشروع، و خودداری از ادای حق آن و بستن آنها در خزینهها و صندوقها است.» [۵]
علامه طباطبایی(رحمه الله علیه) در معنای اصطلاحی تکاثر مینویسد:
«اما کلمه" تکاثر" و" مکاثره" که اولی مصدر باب تفاعل، و دومی باب مفاعله است، هر دو به معنای آن است که جمعی در کثرت مال و اولاد و عزت با یکدیگر مسابقه بگذارند و مفاخره کنند.» [۶]
ادامه مطلب
