فرهنگ مصادیق:منت اسلام آوردن
در پاسخ به نکات ذیل توجه کنید:
1- در آیه 17 سوره حجرات ماده سلم در ضمن کلمه اسلام به کاررفته است .
2- شکی نیست که اسلام و تسلیم بودن در برابر خداوند و پذیرش دین الهی توفیق بزرگی است و امری مطلوب و مثبت است و تضمین کننده سعادت دنیا و آخرت انسان است .
3- در این آیه کلمه اسلام و ماده سلم که در ضمن آن است بار منفی ندارد بلکه آن چه بار منفی دارد منت گذاشتن با اسلام بر پیامبر -ص- و خداوند است که در این آیه مورد نهی و مذمت قرار گرفته است .
4- به منظور اشنایی بیشتر با مضمون و تفسیر آیه مورد پرسش به مطلب ذیل توجه کنید :
یَمُنُّونَ عَلَیْکَ أَنْ أَسْلَمُوا قُلْ لا تَمُنُّوا عَلَیَّ إِسْلامَکُمْ بَلِ اللَّهُ یَمُنُّ عَلَیْکُمْ أَنْ هَداکُمْ لِلْإِیمانِ إِنْ کُنْتُمْ صادِقِینَ (17))
آنها بر تو منت مىگذارند که اسلام آوردهاند، بگو اسلام خود را بر من منت مگذارید، بلکه خداوند بر شما منت مىگذارد که شما را به سوى ایمان هدایت کرده، اگر (در ادعاى ایمان) راستگو هستید . (17).
در این آیه خداوند به گفتگوى اعراب بادیهنشین می پردازد که اسلام خود را به رخ پیامبر مىکشیدند، و مىگفتند: ما با تو از در تسلیم آمدیم در حالى که بسیارى از قبائل عرب از در جنگ آمدند .
قرآن در پاسخ آنها مىگوید: آنها بر تو منت مىگذارند که اسلام آوردهاند! (یَمُنُّونَ عَلَیْکَ أَنْ أَسْلَمُوا) .).
به آنها بگو: اسلام خود را بر من منت نگذارید (قُلْ لا تَمُنُّوا عَلَیَّ إِسْلامَکُمْ )
بلکه خداوند بر شما منت مىگذارد که شما را به سوى ایمان هدایت کرد اگر در ادعاى ایمان راستگو هستید! (بَلِ اللَّهُ یَمُنُّ عَلَیْکُمْ أَنْ هَداکُمْ لِلْإِیمانِ إِنْ کُنْتُمْ صادِقِینَ).
منت- چنان که قبلا هم گفتهایم- از ماده من به معنى وزنه مخصوصى است که با آن وزن مىکنند، سپس به هر نعمت سنگین و گرانقدرى اطلاق شده، منت بر دو گونه است اگر جنبه عملى داشته باشد (به معنى بخشش نعمت گرانقدر) ممدوح است، و منتهاى الهى از این قبیل است، ولى اگر جنبه لفظى داشته باشد مانند منت بسیارى از انسانها عملى است زشت و ناپسند.
جالب اینکه در جمله اول مىگوید: آنها بر تو منت مىگذارند که اسلام را پذیرفتهاند و این تاکید دیگرى است بر اینکه آنها در ادعاى ایمان صادق نیستند بلکه ظاهرا اسلام را پذیرا شدهاند.
ولى در ذیل آیه مىگوید: اگر در دعوى خود راست مىگوئید خداوند بر شما منت مىگذارد که هدایتتان به ایمان کرده است.
به هر حال این مساله مهمى است که افراد کوتهفکر غالبا تصورشان این است که با قبول ایمان، و انجام عبادات و طاعات، خدمتى به ساحت قدس الهى یا پیامبر ص و اوصیاى او ع کردهاند، و به همین دلیل انتظار پاداش دادند.
در حالى که اگر نور ایمان به قلب کسى بتابد و این توفیق نصیبش شود که در سلک مؤمنان در آید، بزرگترین لطف الهى شامل حال او شده است ..
ایمان قبل از هر چیز درک تازهاى از عالم هستى به انسان مىدهد، حجاب ها و پردههاى خود خواهى و غرور را کنار مىزند، افق دید انسان را مىگشاید، و شکوه و عظمت بى مانند آفرینش را در نظر او مجسم مىکند.
سپس نور و روشنایى بر عواطف او مىپاشد و آنها را پرورش مىدهد، ارزش هاى انسانى را در او زنده مىکند، استعدادهاى والاى او را شکوفا مىسازد، علم و قدرت و شهامت و ایثار و فداکارى و عفو و گذشت و اخلاص به او مىدهد، و از موجودى ضعیف انسانى نیرومند و پر ثمر مىسازد ؛ دست او را گرفته و از مدارج کمال بالا مىبرد، و به اوج قله افتخار مىرساند، او را هماهنگ با قوانین عالم هستى، و عالم هستى را در تسخیر او قرار مىدهد.
آیا این نعمتى است که خداوند بر انسان ارزانى داشته یا منتى است که انسان بر پیامبر خدا -ص - بگذارد؟!
همچنین هر یک از عبادات و اطاعات گامى است به سوى تکامل ، قلب را صفا مىبخشد، شهوات را کنترل مىکند، روح اخلاص را تقویت مىنماید، به جامعه اسلامى وحدت و یکپارچگى و قوت و عظمت مىبخشد . .
تفسیر نمونه، ج22، ص: 215
(لوح فشرده پرسمان، اداره مشاوره نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها، کد: 1/100129477)







