فرهنگ مصادیق:احکام بانوان
محتویات
استحاضه
مسأله ۱۶۷.یکی از خونهایی که از زن خارج میشود خون استحاضه است و زن را در موقع دیدن خون استحاضه، مستحاضه میگویند واگر زن حائض بیش از ده روز خون ببیند، به مقدار ایام عادت حیض و بقیّه حکم مستحاضه را دارد.
مسأله ۱۶۸. خون استحاضه خونی است که حیض و نفاس و زخم و دمل نباشد. در بیشتر اوقات زرد رنگ و سرد است و بدون فشار و سوزش بیرون میآید و غلیظ هم نیست ولی ممکن است گاهی سیاه یا سرخ و گرم و غلیظ باشد و با فشار و سوزش بیرون آید.
مسأله ۱۶۹. استحاضه سه قسم است: قلیله و متوسطه و کثیره.
۱. «استحاضه قلیله» آن است که خون در پنبهای که زن داخل فرج مینماید نفوذ نکند یعنی از طرف دیگر ظاهر نشود.
۲. «استحاضه متوسطه» آن است که خون در پنبه فرو رود و از طرف دیگر ظاهر شود ولی به دستمالی که معمولا زنها برای جلوگیری از خون میبندند، نرسد.
۳. «استحاضه کثیره» آن است که خون، از پنبه به دستمال برسد.
وظیفه مستحاضه
مسأله ۱۷۰. در استحاضه قلیله باید زن برای هر نماز یک وضو بگیرد و پنبه یا نوار بهداشتی را عوض کند یا (آب بکشد) و قبل از نماز، ظاهر فرْج را - هم اگر خون به آن رسیده - آب بکشد. و غسل براو واجب نیست.
مسأله ۱۷۱. در استحاضه متوسطه باید زن برای نماز صبح غسل کند و تا صبح فردا برای نمازهای خود کارهای استحاضه قلیله را که در مسأله پیش گفته شد انجام دهد.( برای هر نماز یک وضو بگیردو...).
اگر عمداً یا از روی فراموشی برای نماز صبح غسل نکند باید برای نماز ظهر و عصر غسل کند و اگر برای نماز ظهر و عصر غسل نکند باید پیش از نماز مغرب و عشاء غسل نماید چه آن که خون بیاید یا قطع شده باشد; و نمازهایی را که بدون غسل خوانده باید غسل کند و وضو بگیرد و آنها را دوباره بخواند.
مسأله ۱۷۲. در استحاضه کثیره علاوه بر کارهای استحاضه متوسطه که در مسأله پیش گفته شد، (برای هر نماز دستمال یا نوار بهداشتی را عوض کند، یا آب بکشد و یک غسل برای نماز صبح انجام دهد) باید یک غسل برای نماز «ظهروعصر» و یک غسل برای نماز «مغرب و عشاء» بجا آورد و در هر وعده بین نمازها مثلاً ظهر و عصر ویا مغرب وعشاء فاصله نیندازد و اگر مثلاً بین نماز ظهر و عصر فاصله بیندازد، باید برای نماز عصر دوباره غسل کند و نیز اگر بین نماز مغرب و عشاء فاصله بیندازد، باید برای نماز عشاء دوباره غسل نماید.
پس در استحاضه کثیره، سه وظیفه دارد
۱. هر روز باید سه غسل بکند.(برای هر وعدهٔ نماز یک غسل دارد)
۲. برای هرنماز یک وضو بگیرد( پنج وضو در روز)
۳. میان دونماز فاصله نیندازد.
احکام استحاضه
مسأله ۱۷۳. اگر زن مستحاضه پیش از وقت نماز، وضو و غسل را انجام داده باشد بنابر احتیاط واجب، باید در موقع نماز، وضو و غسل را دوباره بجا آورد.
مسأله ۱۷۴. مستحاضه متوسطه که باید وضو بگیرد و غسل کند هر کدام را اول بجا آورد صحیح است. امّا احتیاط واجب آن است که مستحاضه کثیره اوّل وضو بگیرد، سپس غسل کند.
مسأله ۱۷۵. اگر استحاضه قلیله زن بعد از نماز صبح متوسطه شود، باید برای نماز ظهر و عصر غسل کند و اگر بعد از نماز ظهر و عصر متوسطه شود باید برای نماز مغرب و عشاء غسل نماید.
مسأله ۱۷۶. اگر استحاضه قلیله یا متوسطه زن بعد از نماز صبح کثیره شود باید برای نماز ظهر و عصر، یک غسل و برای نماز مغرب و عشاء غسل دیگری بجا آورد و اگر بعد از نماز ظهر و عصر کثیره شود، باید برای نماز مغرب و عشاء غسل نماید.
مسأله ۱۷۷. مستحاضه کثیره یا متوسطه اگر پیش از داخل شدن وقت نماز برای نماز غسل کند، غسل او باطل است و اگر نزدیک اذان صبح، برای نماز شب غسل کند و نماز شب را بخواند احتیاط واجب آن است که بعد از داخل شدن صبح، دوباره غسل و وضو را بجا آورد.
مسأله ۱۷۸. زن مستحاضه برای هر نمازی چه واجب باشد و چه مستحب، باید وضو بگیرد و نیز اگر بخواهد نمازی را که خوانده احتیاطاً دوباره بخواند، یا بخواهد نمازی را که تنها خوانده است دوباره با جماعت بخواند، باید تمام کارهایی را که برای استحاضه گفته شده انجام دهد; ولی برای خواندن نماز احتیاط و سجده فراموش شده و تشهد فراموش شده و سجده سهو، اگر آنها را بعد از نماز فوراً بجا آورد، لازم نیست کارهای استحاضه را انجام دهد.
مسأله ۱۷۹. زن مستحاضه بعد از آنکه خونش قطع شد، فقط برای نماز اولی که میخواند، باید کارهای استحاضه را انجام دهد و برای نمازهای بعد لازم نیست.
مسأله ۱۸۰. اگر زن نداند استحاضه او از کدام یک از اقسام سه گانه است، موقعی که میخواهد نماز بخواند، بنابر احتیاط واجب مقداری پنبه داخل فرج نماید و کمی صبر کند وبیرون آورد و بعد از آنکه فهمید استحاضه او کدام یک از آن سه قسم است، کارهایی را که برای آن قسم بیان گردید انجام دهد.
مسأله ۱۸۱. زن مستحاضه اگر پیش از آن که خود را وارسی کند، مشغول نماز شود، چنانچه قصد قربت داشته و به وظیفه خود عمل کرده مثلا استحاضه اش قلیله بوده و به وظیفه استحاضه قلیله عمل نموده، نماز او صحیح است و اگر قصد قربت نداشته یا عمل او مطابق وظیفه اش نباشد مثل آن که استحاضه او متوسطه بوده و به وظیفه قلیله رفتار کرده، نماز او باطل است.
مسأله ۱۸۲. زن مستحاضه اگر نتواند خود را وارسی نماید، باید به آنچه مسلّماً وظیفه اوست عمل کند، مثلا اگر نمیداند استحاضه او قلیله است یا متوسطه، باید کارهای استحاضه قلیله را انجام دهد و اگر نمیداند متوسطه است یا کثیره، باید کارهای استحاضه متوسطه را انجام دهد ولی اگر بداند سابقاً کدام یک از آن سه قسم بوده، باید به وظیفه همان قسم رفتار کند.
مسأله ۱۸۳. اگر خون استحاضه در باطن باشد و بیرون نیاید، وضو و غسل باطل نمیشود و اگر بیرون بیاید هرچند کم باشد وضو و غسل را به تفصیلی که گذشت باطل میکند.
مسأله ۱۸۴. زن مستحاضه اگر بعد از نماز خود را وارسی نماید و خون نبیند اگرچه بداند دوباره خون میآید، با وضویی که دارد میتواند نماز بخواند.
مسأله ۱۸۵. زن مستحاضه اگر بداند از وقتی که مشغول وضو یا غسل شده خونی از او بیرون نیامده و اطمینان دارد که بیرون نخواهد آمد میتواند خواندن نماز را به تأخیر بیندازد.
مسأله ۱۸۶. اگر مستحاضه بداند که پیش از گذشتن وقت نماز به کلی پاک میشود، یا به اندازه خواندن نماز خون بند میآید، بنابر احتیاط واجب، باید صبر کند و نماز را در وقتی که پاک است بخواند.
مسأله ۱۸۷. مستحاضه کثیره و متوسطه وقتی به کلی از خون پاک شد باید غسل کند، و اگر بداند از وقتی که برای نماز پیش، مشغول غسل شده دیگر خون نیامده و موقع غسل و وضو، خون از باطن قطع شده بود، لازم نیست دوباره غسل کند.
مسأله ۱۸۸. مستحاضه قلیله بعد از وضو، و مستحاضه کثیره و متوسطه بعد از غسل و وضو، باید فوراً مشغول نماز شود ولی گفتن اذان و اقامه و خواندن دعاهای قبل از نماز اشکال ندارد، و در نماز هم میتواند کارهای مستحب مثل قنوت و غیر آن را بجا آورد.
مسأله ۱۸۹. زن مستحاضه اگر بین غسل و نماز فاصله بیندازد و خون بیرون آید ـ هرچنددر فضای فرج- باید دوباره غسل کند و بلافاصله مشغول نماز شود.
مسأله ۱۹۰. اگر خون استحاضه زن، جریان داشته باشد و قطع نشود، چنانچه برای او ضرر ندارد، باید پیش از غسل و بعد از آن به وسیله پنبه از بیرون آمدن خون جلوگیری کند، ولی اگر همیشه جریان ندارد، فقط باید بعد از وضو و غسل از بیرون آمدن خون جلوگیری کند و چنانچه کوتاهی کند و خون بیرون آید، باید دوباره غسل کند و وضو هم بگیرد و اگر نماز هم خوانده باید دوباره بخواند.
مسأله ۱۹۱. اگر در موقع غسل، خون قطع نشود، غسل صحیح است ولی اگر در بین غسل، استحاضه متوسطه، کثیره شود، بنابر احتیاط واجب چنانچه مشغول غسل ترتیبی بوده همان را از سر بگیرد و اگر مشغول غسل ارتماسی بوده بهتر آن است که همان را دوباره انجام دهد.
مسائل دیگر استحاضه
مسأله ۱۹۲. اگر استحاضه کثیره، قلیله شود، باید برای نماز اول عمل کثیره و برای نمازهای بعد عمل قلیله را انجام دهد و نیز اگر استحاضه متوسطه، قلیله شود باید برای نماز اول، عمل متوسطه و برای نمازهای بعد عمل قلیله را بجا آورد. اگر استحاضه کثیره زن، متوسطه شود، باید برای نماز اول عمل کثیره و برای نمازهای بعد عمل متوسطه را بجا آورد. مثلا اگر پیش از نماز ظهر، استحاضه کثیره، متوسطه شود، باید برای نماز ظهر غسل کند و برای نماز عصر و مغرب و عشاء فقط وضو بگیرد.
مسأله ۱۹۳. اگر استحاضه قلیله زن، پیش از نماز یا بین نماز، متوسطه یا کثیره شود باید کارهای متوسطه یا کثیره را که گفته شد انجام دهد. و اگر استحاضه متوسطه، کثیره شود باید کارهای استحاضه کثیره را انجام دهد و چنانچه برای استحاضه متوسطه غسل کرده باشد فایده ندارد و باید دوباره برای کثیره غسل کند.
مسأله ۱۹۴. اگر در بین نماز، استحاضه متوسطه زن، کثیره شود، باید نماز را بشکند و برای استحاضه کثیره غسل کند و وضو بگیرد و کارهای دیگر آن را انجام دهد و همان نماز را بخواند. و اگر برای هیچ کدام از غسل و وضو وقت ندارد باید دو تیمّم کند; یکی بدل از غسل و دیگری بدل از وضو و اگر برای یکی از آنها وقت ندارد باید عوض آن تیمّم کند و دیگری را بجا آورد ولی اگر برای تیمّم هم وقت ندارد نمیتواند نماز را بشکند و باید نماز را تمام کند و بنابر احتیاط واجب قضا نماید و همچنین است اگر در بین نماز، استحاضه قلیله او، متوسطه یا کثیره شود.
مسأله ۱۹۵. اگر در بین نماز خون بند بیاید و مستحاضه نداند که در باطن هم قطع شده یا نه، چنانچه بعد از نماز بفهمد قطع شده بوده، بنابر احتیاط باید وضو و غسل و نماز را دوباره بجا آورد.
مسأله ۱۹۶. اگر مستحاضه یکی از کارهایی را که بر او واجب میباشد حتی عوض کردن پنبه را ترک کند نمازش باطل است.
مسأله ۱۹۷. مستحاضه قلیله اگر بخواهد غیر از نماز کاری انجام دهد، که شرط آن وضو داشتن است، مثلا بخواهد دست به خط قرآن بزند باید وضو بگیرد و وضویی که برای نماز گرفته کافی نیست.
مسأله ۱۹۸. رفتن به مسجدالحرام و مسجدالنبی(صلی الله علیه وآله)و توقف در سایر مساجد و خواندن سورهای که سجده واجب دارد برای زن مستحاضه اشکال ندارد ولی نزدیکی شوهر با او بنابر احتیاط واجب در صورتی حلال میشود که غسل کند; اگرچه کارهای دیگری را که برای نماز واجب است، مثل وضو و عوض کردن پنبه و دستمال انجام نداده باشد.
مسأله ۱۹۹. نماز آیات بر مستحاضه واجب است. و باید برای نماز آیات هم کارهایی را که برای نماز یومیه گفته شد، انجام دهد.
مسأله ۲۰۰. هرگاه در وقت نماز یومیه، نماز آیات بر مستحاضه واجب شود اگرچه بخواهد هر دو را پشت سر هم بجا آورد، باید برای نماز آیات هم تمام کارهایی را که برای نماز یومیه او واجب است انجام دهد.
مسأله ۲۰۱. زن مستحاضه نباید نماز قضا بخواند.
مسأله ۲۰۲. اگر زن بداند خونی که از او خارج میشود خون زخم نیست و شرعاً حکم حیض و نفاس را ندارد بنابر احتیاط واجب، باید به دستور استحاضه عمل کند بلکه اگر شک داشته باشد که خون استحاضه است یا خونهای دیگر، چنانچه نشانه آنها را نداشته باشد، بنابر احتیاط واجب باید کارهای استحاضه را انجام دهد.
مسأله ۲۰۳. زن در ایام استحاضه اگر وظائف مستحاضه را انجام دهد در حکم طاهر است، و همه عبادات را میتواند انجام دهد وبنابراحتیاط واجب، نزدیکی شوهر با او در صورتی حلال میشود که غسل کند، اگر چه کارهای دیگری را که برای نماز، واجب است مثل وضو و عوض کردن پنبه و دستمال انجام نداده باشد.
مسأله ۲۰۴. خانمی که چند ماه پی در پی لکّه میبیند، چند صورت دارد:
- اگر ثابت شود که خون مربوط به زخم یا دمل است غسل ندارد و طبق معمول پس از شستن باید وضو بگیرد و نماز بخواند
- اگر خون مربوط به عوارض رحم بوده باشد و صفات و شرائط خون حیض نداشته باشد در حکم استحاضه است.
مسأله ۲۰۵. طلاق زن مستحاضه در صورتی که غسلهای خود را انجام داده باشد، با حفظ دیگر شرایط، صحیح است.
مسأله ۲۰۶. مستحاضه میتواند داخل مسجد الحرام و مسجد النبی شود و در بقیه مساجد و حرم ائمّه اطهار(علیهم السلام) توقف داشته باشد.
مسأله ۲۰۷. استحاضه، بر خلاف حیض و نفاس از نظر زمانی، حداقل و حدّاکثر ندارد.
مسأله ۲۰۸. خانمی که در سنّ کسی است که عادتاً حیض میبیند، عمل جرّاحی کرده و رحم او را برداشتهاند، اگر خونی از آنها خارج شود، حکم عادت ماهانه و استحاضه را ندارد، و تنها باید محل را بشویند.
مسأله ۲۰۹. خانمها در سنّ ۵۰سال قمری، (تقریباً معادل ۴۸سال و ۶ ماه شمسی است)، یائسه میشوند، حال اگر بعد از این سن هر ماه، مثل زمان عادت ماهیانه با همان اوصاف سابق حیض ببینند، بین احکام حیض و مستحاضه جمع کنند.
مسأله ۲۱۰. مستحاضه قلیله که برای هر نماز یک وضو بگیرد، حال اگر بعد از نماز ظهر هیچ خونی نبیند و بخواهد نماز عصر را بخواند، در این صورت وضو گرفتن لازم نیست.
مسأله ۲۱۱. اگر مستحاضه قلیله نماز عصر خود را بخواند و تا نماز مغرب خون نبیند، میتواند با همان وضو، نماز مغرب و عشا را بخواند.
مسأله ۲۱۲. اگر مستحاضه قلیله بخواهد کاری انجام دهد که شرط آن طهارت است; مانند رساندن جایی از بدن به خط قرآن، یا طواف واجب خانه خدا و مانند آن، باید برای انجام آنها وضو بگیرد، و همچنین تکرار آن وضو دارد; وی برای نافلههای نمازهای واجب وضوی اضافی لازم نیست، و همچنین برای نماز شب که پشت سر هم بجا میآورد یک وضو کافی است.
مسأله ۲۱۳.مستحاضه قلیله پس از پاک شدن از خون، غسل بر او واجب نیست.
مسأله ۲۱۴. مستحاضه کثیره، هرگاه غسلهای روزانه خود را انجام دهد برای اعمال دیگر، مانند طواف، نماز آیات، و نماز شب، غسل دیگری بر او واجب نیست، تنها باید وضو بگیرد.
مسأله ۲۱۵. زنهایی که از داروهای ضد حاملگی استفاده میکنند اگر لکههای خونی را در ایام عادت و غیر آن مشاهده کنند چنانچه این لکهها واجد شرایط شرعی حیض نباشد، حکم حیض را ندارد بلکه محکوم به استحاضه است.
روزه در حال استحاضه
مسأله ۲۱۶. زن مستحاضه باید روزه ماه رمضان را بگیرد و در صورتی روزه او درست است که غسل نماز مغرب و عشای شبی که میخواهد فردای آن روز روزه بگیرد، بجا آورد و همچنین غسل، روزی که روزه است.
مسأله ۲۱۷. احتیاط مستحب آن است که زن مستحاضه در تمام روزی که روزه است به مقداری که میتواند، از بیرون آمدن خون جلوگیری کند.
مسأله ۲۱۸. اگر بعد از نماز عصر، مستحاضه شود و تا غروب غسل نکند روزه او صحیح است.
مسأله ۲۱۹.شرط صحّت روزه مستحاضه کثیره فقط انجام غسل است و شرایط دیگری، از قبیل تعویض نوار بهداشتی آلوده، و جلوگیری از سرایت خون به سایر اعضا، لازم نیست و شرط خاصّی ندارد.
احکام نفاس
مسأله ۲۲۰. از وقتی که اولین جزء بچه از شکم مادر بیرون میآید، هر خونی که زن میبیند، اگر پیش از ده روز یا سر ده روز قطع شود، خون نفاس است. و زن را در این حال ، نفساء میگویند.
مسأله ۲۲۱. خونی که زن پیش از بیرون آمدن اولین جزء بچه میبیند نفاس نیست.
مسأله ۲۲۲. لازم نیست که خلقت بچه تمام باشد، بلکه اگر خون بستهای هم از رحم زن خارج شود و خود زن بداند، یا دو نفر قابله بگویند که اگر در رحم میماند انسان میشد، خونی که تا ده روز ببیند خون نفاس است.
مسأله ۲۲۳. ممکن است خون نفاس یک آن بیشتر نیاید(یعنی از نظر زمانی حدّاقل ندارد)، ولی بیشتر از ده روز نمیشود.
مسأله ۲۲۴. هرگاه شک کند که چیزی سقط شده یا نه، یا چیزی که سقط شده اگر میماند انسان میشد یا نه، اگر وارسی آسان باشد، وارسی کند.
مسأله ۲۲۵. توقف در مسجد و دست زدن به خط قرآن و کارهای دیگری که بر حائض حرام است، بر نفساء هم حرام است و آنچه بر حائض واجب و مستحب و مکروه است، بر نفساء هم واجب و مستحب و مکروه میباشد.
مسأله ۲۲۶. طلاق دادن زنی که در حال نفاس میباشد باطل است و نزدیکی کردن با او حرام میباشد. و اگر شوهرش با او نزدیکی کند، احتیاط واجب آن است که به شیوهای که در احکام حیض گفته شد کفاره بدهد.
مسأله ۲۲۷. وقتی زن از خون نفاس پاک شد، باید غسل کند و عبادتهای خود را بجا آورد. و اگر دوباره خون ببیند، چنانچه تمام روزهایی که خون دیده با روزهایی که در وسط پاک بوده، روی هم ده روز یا کمتر از ده روز باشد، تمام آن هانفاس است و اگر روزهایی که در وسط پاک بوده روزه گرفته باشد باید قضا نماید.
مسأله ۲۲۸. اگر زن از خون نفاس پاک شود و احتمال دهد که در باطن خون هست، باید مقداری پنبه داخل فرج نماید و کمی صبر کند که اگر پاک است، برای عبادتهای خود غسل کند.
مسأله ۲۲۹. اگر خون نفاس زن از ده روز بگذرد. چنانچه در حیض، عادت دارد به اندازه روزهای عادت او، نفاس و بقیه استحاضه است. و اگر عادت ندارد تا ده روز نفاس و بقیه استحاضه میباشد و احتیاط مستحب آن است کسی که عادت دارد از روز بعد از عادت و کسی که عادت ندارد بعد از روز دهم تا روز هیجدهم زایمان، کارهای استحاضه را بجا آورد و کارهایی را که بر نفساء حرام است ترک کند.
مسأله ۲۳۰. زنی که عادت حیضش کمتر از ده روز است، اگر بیشتر از روزهای عادتش خون نفاس ببیند، باید به اندازه روزهای عادت خود نفاس قرار دهد و بعد از آن تا روز دهم عبادت را ترک نماید. پس اگر از ده روز بگذرد، به اندازه روزهای عادتش، نفاس و بقیه استحاضه است و و عبادتهایی را که ترک کرده باید قضا کند.
مسأله ۲۳۱. اگر پس از وضع حمل، یک ماه یا بیشتر، خون ببیند، اگر در حیض عادت دارد، به مقدار روزهای عادتش نفاس قرار دهد، پس از آن تا ده روز حکم استحاضه را دارد و اگر پس از گذشتن ده روز، ایام عادت او فرا رسد، مطابق احکام حائض عمل کند خواه نشانههای حیض داشته باشد یا نه و اگر ایام عادت او فرا نرسد حکم استحاضه را دارد، مگر این که نشانههای حیض در آن باشد.
مسأله ۲۳۲. زنی که در حیض عادت ندارد، اگر بعد از زایمان تا یک ماه یا بیشتر از یک ماه خون ببیند، ده روز اول آن نفاس و ده روز دوم آن استحاضه است. و خونی که بعد از آن میبیند، اگر نشانه حیض را داشته باشد حیض وگرنه آن هم استحاضه میباشد.
مسأله ۲۳۳. زنی که عمل سقط جنین -کُرتاژ- را انجام داده، بعد از سقط جنین اگر خونی را مشاهده کرد و لو به صورت لکه باشد، محکوم به نفاس است.
مسأله ۲۳۴.ورود در حرم امام زادگان برای زنی که در حال حیض و یا نفاس است مانع ندارد.
مسأله ۲۳۵. اگر زن پیش از اذان صبح از حیض یا نفاس پاک شود و عمداً غسل نکند، یا اگر وظیفه او تیمم است عمداً تیمم نکند، روزه اش باطل است.
مسأله ۲۳۶. اگر زن پیش از اذان صبح از حیض یا نفاس پاک شود و برای غسل وقت نداشته باشد، چنانچه بخواهد روزه واجبی بگیرد که مثل روزه رمضان وقت آن معین است، با تیمم روزه اش صحیح است و لازم نیست تا صبح بیدار بماند و اگر بخواهد روزه مستحب یا روزه واجبی بگیرد که مثل روزه کفّاره وقت آن معین نیست، نمیتواند با تیمم روزه بگیرد.
مسأله ۲۳۷. اگر زن نزدیک اذان صبح از حیض یا نفاس پاک شود و برای هیچ کدام از غسل و تیمم وقت نداشته باشد، یا بعد از اذان بفهمد که پیش از اذان پاک شده، روزه او صحیح است .
مسأله ۲۳۸. اگر زن بعد از اذان صبح از خون حیض یا نفاس پاک شود، یا در بین روز خون حیض یا نفاس ببیند اگرچه نزدیک مغرب باشد، روزه او باطل است.
مسأله ۲۳۹. اگر زن غسل حیض یا نفاس را فراموش کند و بعد از یک روز یا چند روز یادش بیاید، روزههایی که گرفته باید قضا کند.
مسأله ۲۴۰. اگر زن پیش از اذان صبح از حیض یا نفاس پاک شود و تا اذان غسل نکند، و در تنگی وقت تیمم هم نکند، روزه اش باطل است. ولی اگر تیمم کند، روزه او صحیح است.
مسأله ۲۴۱. اگر زنی که در حال استحاضه است، غسلهای خود را به تفصیلی که در احکام استحاضه گفته شد، به جا آورد، روزه او صحیح است.
مسأله ۲۴۲.در ایّام نفاس تنها «روز» ملاک است، و شبانه روز ملاک نمیباشد.
مسأله ۲۴۳. خانمهایی که فرزندهای چند قلو بدنیا میآورند، شروع نفاس از بچه اوّل است،و پایان آن پس از ده روز کامل میباشد، ولی احتیاط آن است که در مقدار زائد بر آن نسبت به بچّه اخیر، میان احکام نفاس و استحاضه جمع کند.
مسأله ۲۴۴.خون نفاس در حقیقت باقیمانده خون حیض است، و معمولاً دارای صفات آن میباشد; ولی دارا بودن آن صفات از نظر رنگ، سرعت، حرارت، برودت و مانند آن، در آن شرط نیست.
مسأله ۲۴۵. در صورتی که بعد از خروج ناقص جنین ، خونی مشاهده شود این خون حکم خون نفاس را دارد.
