فرهنگ مصادیق:احادیث توکل

از پژوهشکده امر به معروف
پرش به: ناوبری، جستجو
احادیث توکل


احادیث این بخش با توجه به منابع ذکر شده در نرم افزار "جامع الاحادیث نور" بازبینی و به روز شده اند.
حدیث (۱) امام علی علیه السلام:
اَلتَّوَکُلُّ عَلَی اللّه نَجاةً مِنْ کُلِّ سوءٍ وَ حِرْزٌ مِنْ کُلِّ عَدُوٍّ؛
توکل بر خداوند، مایه نجات از هر بدی و محفوظ بودن از هر دشمنی است.[۱]
حدیث (۲) امام علی علیه السلام:
مَنْ تَوکَّلَ عَلَی اللّه ذَلَّتْ لَهُ الصِّعابُ وَ تَسَهَّلَتْ عَلَیْهِ الأَسْبابِ؛
هر کس به خدا توکل کند، دشواری ها برای او آسان می شود و اسباب برایش فراهم می گردد.[۲]
حدیث (۳) امام صادق علیه السلام:
إِنَّ الغِنی وَ الْعِزَّ یَجولانِ فَإِذا ظَفِرا بِمَوْضِعِ التَّوَکُّلِ أَوْطَنا؛
بی نیازی و عزّت به هر طرف می گردند و چون به جایگاه توکل دست یافتند در آنجا قرار می گیرند.[۳]
حدیث (۴) امام باقر علیه السلام:
مَنْ تَوَکَّلَ عَلَی اللّه لا یُغْلَبُ وَ مَنِ اعْتَصَمَ بِاللّه لا یُهْزَمُ؛
هر کس به خدا توکل کند، مغلوب نشود و هر کس به خدا توسل جوید، شکست نخورد.[۴]
حدیث (۵) رسول الله صلی الله علیه و آله:
اَلطِّیَرَةُ شِرْکُ وَ ما مِنّا إِلاّ وَ لکِنَّ اللّه یُذْهِبُهُ بِالتَّوَکُّلِ؛
فال بد زدن شرک است و هیچ کس ازما نیست مگر این که به نحوی دستخوش فال بد زدن می شود، اما خداوند با توکل به او آن را از بین می برد.[۵][۶]
حدیث (۶) رسول الله صلی الله علیه و آله:
رَأی رَسولُ اللّه صلی الله علیه و آله قَوْما لا یَزْرَعونَ قالَ: ما أَنْتُمْ؟ قالوُا: نَحْنُ الْمُتَوَکِّلونَ، قالَ: لا، بَلْ أَنْتُمْ المُتَّکِلونَ؛
رسول اکرم صلی الله علیه و آله گروهی را که کشت و کار نمی کردند، دیدند و فرمودند: شما چه کاره اید؟ عرض کردند ما توکل کنندگانیم. فرمودند: نه، شما سر بارید.[۷]
حدیث (۷) امام موسی کاظم علیه السلام:
سَأَلْتُهُ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ- وَ مَنْ یَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ فَقَالَ التَّوَکُّلُ عَلَی اللَّهِ دَرَجَاتٌ مِنْهَا أَنْ تَتَوَکَّلَ عَلَی اللَّهِ فِی أُمُورِکَ کُلِّهَا فَمَا فَعَلَ بِکَ کُنْتَ عَنْهُ رَاضِیاً تَعْلَمُ أَنَّهُ لَا یَأْلُوکَ خَیْراً وَ فَضْلًا وَ تَعْلَمُ أَنَّ الْحُکْمَ فِی ذَلِکَ لَهُ فَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ بِتَفْوِیضِ ذَلِکَ إِلَیْهِ وَ ثِقْ بِهِ فِیهَا وَ فِی غَیْرِهَا.
از ایشان دربارهٔ کلام خدای عز و جل سوال شد که می فرمایند «و هر کس به خدا توکل کند او برای وی بس است» توکل کردن بر خدا درجاتی دارد: یکی از آنها این است که در تمام کارهایت به خدا توکل کنی و هر چه با تو کرد از او خشنود باشی و بدانی که او نسبت به تو از هیچ خیر و تفضّلی کوتاهی نمی کند و بدانی که در این باره حکم، حکم اوست، پس با واگذاری کارهایت به خدا بر او توکل کن و در آن کارها و دیگر کارها به او اعتماد داشته باش.[۸]
حدیث (۸) رسول الله صلی الله علیه و آله:
یَقولُ اللّه عَزَّ وَ جَلَّ ما مِنْ مَخْلوقٍ یَعْتَصِمُ دونی إِلاّ قَطَعْتُ أسْبابَ السَّماواتِ وَ أسبابَ الأَرْضِ مِنْ دونِهِ فَإِنْ سَأَلَنی لَمْ اُعْطِهِ وَ إِنْ دَعانی لَمْ اُجِبْهُ؛
خداوند عزوجل می فرماید: هیچ مخلوقی نیست که به غیر من پناه ببرد، مگر این که دستش را از اسباب و ریسمان های آسمانها و زمین کوتاه کنم، پس اگر از من بخواهد عطایش نکنم و اگر مرا بخواند جوابش ندهم.[۹]
حدیث (۹) امام موسی کاظم علیه السلام:
مَنْ أَرَادَ أَنْ یَکُونَ أَقْوَی النَّاسِ فَلْیَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّه‏
هر که می خواهد که قویترین مردم باشد بر خدا توکل نماید.[۱۰]
حدیث (۱۰) امام رضا علیه السلام:
ما حَدُّ التَّوکل؟ فَقال لی: اَن لا تَخافَ معَ اللهِ اَحَداً؛
حد توکل چیست؟ حضرت فرمودند: اینکه با وجود خدا از هیچ کس نترسی .[۱۱]
حدیث (۱۱) امام موسی کاظم علیه السلام:
مَنْ أَرَادَ أَنْ یَکُونَ أَقْوَی النَّاسِ فَلْیَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّه‏
هر که می خواهد که قویترین مردم باشد بر خدا توکل نماید .[۱۲]
حدیث (۱۲) امام جواد علیه السلام:
الثِّقَةُ بِاللهِ ثَمَنٌ لِکٌلِّ غالٍ و سُلَّمٌ اِلی کُلِّ عالٍ؛
اعتماد به خدا بهای هر چیز گرانبها است و نردبانی به سوی هر بلندایی.[۱۳]
حدیث (۱۳) امام جواد علیه السلام:
ثَلَاثٌ مَنْ کُنَّ فِیهِ لَمْ یَنْدَمْ تَرْکُ الْعَجَلَةِ وَ الْمَشُورَةُ وَ التَّوَکُّلُ عِنْدَ الْعَزْمِ عَلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَل‏
سه چیز است که هر کس آن را مراعات کند، پشمیان نگردد: ۱ - اجتناب از عجله، ۲ - مشورت کردن، ۳ - و توکل بر خدا در هنگام تصمیم گیری .[۱۴]
حدیث (۱۴) امام علی علیه السلام:
مَن تَوکَّلَ عَلَی اللهِ ذَلَّت لَهُ الصِّعابُ وَ تَسَهَّلَت عَلَیهِ الأسبابُ
هر که بر خدا توکل کند دشواریها برایش آسان شده و اسباب برایش فراهم گردد.[۱۵]
حدیث (۱۵) امام معصوم علیه السلام:
یَقُولُ اللهُ(عز و جل): لاقَطَّعن أمَلَ کُلّ مُومِنٍ أمَّلَ دونی بالإیاسِ.
خداوند (عز و جل) می فرماید: بی گمان امید هر مومنی که به غیر من امید ببندد را با مأیوس کردن او قطع می کنم.[۱۶]
حدیث (۱۶) امام صادق علیه السلام:
حُسنُ الظَّنِّ بِاللَّهِ أن لا تَرجُوَ إلّا اللَّهَ، و لا تَخافَ إلّا ذَنبَکَ.
خوش گمانی به خدا این است که جز به خدا امید نداشته باشی و جز از گناهت نترسی. [۱۷]
حدیث (۱۷) امام جواد علیه السلام:
مَن اِنقَطَعَ الی غَیرِ اللهِ وَ کَلَهُ اللهُ اِلَیهِ.
کسی که به غیر خدا تکیه کند، خدا وی را به هم او وامی گذارد.[۱۸]

پانویس

  1. بحارالأنوار(ط-بیروت) ج 75، ص 79، ح 56.
  2. تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص 197، ح 3888.
  3. کافی(ط-الاسلامیه) ج 2، ص 65، ح 3.
  4. جامع الاخبار(شعیری) ص 118.
  5. مرآة العقول ج 11، ص 392.
  6. بحار الأنوار (ط - بیروت) ج‏ 55، ص 322، ح 10.
  7. مستدرک الوسائل ج 11، ص 217، ح 12789.
  8. کافی(ط-الاسلامیه) ج 2، ص 65، ح 5.
  9. امالی (طوسی) ص585، ح1210.
  10. فقه الرضا ص 358.
  11. امالی(صدوق) ص 240، ح 8.
  12. فقه الرضا ص 358.
  13. نزهة الناظر و تنبیه الخاطر ص 136، ح 6.
  14. کشف الغمة (ط - القدیمة) ج ‏2، ص 349.
  15. تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص 197، ح 3888.
  16. مستدرک الوسائل ج 11، ص 221، ح 12799.
  17. کافی(ط-الاسلامیه) ج 2، ص 72، ح 4.
  18. دررالباهرة(ط-قدیمة) ص 39.
منبع: سایت شهید آوینی - تاریخ برداشت: 95/02/27
بازگشت به توکل بر خدا