سید عبدالکریم هاشمی نژاد
نویسنده: محمد رجبی
محتویات
ولادت و تحصیلات
از روحانیون و سخنوران مبارز و انقلابی ایران در قرن چهاردهم هجری. او فرزند سیدحسین از پیشه وران بهشهر بود و در ۱۳۱۱ ش در پیرمحله آن شهر به دنیا آمد. عبدالکریم پس از گذراندن دوره دبستان وارد حوزه علمیه آیت الله کوهستانی در حومه بهشهر گردید و تحت تعلیم و تربیت و پرورش فکری و اخلاقی وی که مردی فاضل و پرهیزگار بود، قرار گرفت.
پس از گذراندن مقدمات علوم،برای ادامه تحصیل، عازم شهر مقدس قم گردید و نزد شیخ علی کاشانی از مردی عارف و زاهدی بود، درس خواند. بعد از گذراندن دروس سطح، در درس خارج فقه آیت الله بروجردی و خارج اصول امام خمینی حاضر شد و از محضر آنان استفاده کرد سپس در بیست و دو سالگی عازم نجف اشرف گردید و پس از زیارت عتبات عالیات و یک سال اقامت در آنجا در ۱۳۳۵ به ایران بازگشت.
او هر سال برای تبلیغ، چند روزی به زادگاهش میرفت و با استقبال عموم مردم مواجه میشد در ۱۳۳۷ نخستین اثر خود را به نام مناظره دکتر و پیرکه به سبک گفتگو بود تألیف کرد که با استقبال فراوانی مواجه گردید و بارها به چاپ رسید. در سالهای ۱۳۳۹ و ۱۳۴۰ به مشهد مقدس مهاجرت کرد و در آنجا ساکن شد و از درس فلسفه حاج شیخ مجتبی قزوینی استفاده کرد و در ضمن به ایراد سخنرانی و تدریس رسایل،مکاسب و کفایه میپرداخت.
پیوستن به نهضت انقلاب به رهبری امام خمینی (ره)
پس از آغاز نهضت اسلامی به رهبری امام خمینی در ۱۳۴۱، هاشمی نژاد نیز به جرگه نهضت پیوست و با سخنرانیهای آتشین خود به بیان اهداف علما و افشای جنایات رژیم شاه پرداخت و از اینرو در نیمه شب ۱۵خرداد ۱۳۴۲ به همراه جمع کثیری از علما و افشای جنایات رژیم شاه رداخت و از اینرو در نیمه شب ۱۵ خرداد ۱۳۴۲، به همراه جمع کثیری از علما و فضلا و وعاظ در تهران دستگیر شد و به مدت چهل و یک روز زندانی گردید،اما یک ماه پس از آزادی بار دیگر به دلیل سخنرانی انقلابی و حملة صریح به شاه در مسجد فیل مشهد، دستگیر و روانه زندان شد لکن بر اثر اعتراضات مردمی و تلاش علما،سرانجام پس از گذشت بیش از سه ماه حبس درسلول انفرادی پادگان لشکر ۷۷ خراسان، آزاد شد مدتی بعد «کانون بحث و انتقاد دینی» را تأسیس کرد که گروهی از دانشجویان و دانش آموزان در آن شرکت میکردند اما ساواک را تعطیل نمود. پس از آن برای کمک مالی به مستمندان، صندوق قرض الحسنهای ایجاد کرد و به منظور تسهیل در امر ازدواج جوانان و مشکل مسکن، موسسهای به نام «انصار الحجه» تأسیس نمود که خدمات ارزندهای به نیازمندان کرد.
آثار و تالیفات
هاشمی نژاد علام و نویسندهای مستعد و دردآشنا بود و متناسب با نیازهای زمان به تألیف و تصنیف و ایراد سخنرانی می پدراخت. کتابهای رهبران راستین پاسخ به مشکلات جوانان،درسی که حسین (ع) به انسان آموخت، مسائل عصر ما، و هستی بخش از جمله آثار اوست که مورد استقبال عموم گروههای مذهبی به ویژه دانش آموزان و دانشجویان واقع میشد.
زندان
در همان سالها رژیم شاه، او را که برای ایراد سخنرانی به شیراز رفته بود دستگیر کرد و در اصفهان زندانی نمود، اما پس از مدتی آزاد شد . وی در ۲۴ خرداد ۱۳۵۳ و به مناسبت سالگرد قیام ۱۵ خرداد، راهپیمای اعتراض آمیز با شکوهی در مشهد به راه انداخت که خشم رژیم را برانگیخت و بر اثر آن بار دیگر دستگیر شد و در سلول تنگ و تاریک و مرطوبی زندانی گرددید اما او خود را برای این مرارتها آماده کرده بود و از آن، تجربیات سودمندی آموخت و خود در جایی بدان تصریح نمود: «زندان در کل،مرحلهای است که در یک حرکت انقلابی برای کسی که بخواهد نقشی در جامعه داشته باشد نمیشود که وجود نداشته باشد… زندان محل مناسبی برای مطالعه کردن جهت آشنا شدن با عقاید و افکار مختلف به دست آوردن تجربیات سودمند است… و زندان ما هم این سری مسائل را داشت…». و یدر سالهای ۵۴ تا ۵۶ در زندان به سر برد و در اوایل ۵۶ آزاد گردید.
رهبری انقلابیون در مشهد
در آبان ماه ۵۶ که حاج آقا مصطفی خمینی (فرزند امام) درگذشت موجی از حرکتهای ضد رژیم و در طرفداری از امام در کشور ایجاد شد که هاشمی نژاد یکی از رهبران اصلی این حرکت در مشهد بود و به دور از چشم مأموران امنیتی شاه زندگی میکرد. اعلامیهای که وی به همراه دو تن دیگر از روحانیون برجستة مشهد انتشار داد و در آن به شخص شاه حمله شده بود، موجب دستگیری مجدد او گردید اما به دلیل خشم و تظاهرات مردم مشهد پس از یک شبانه روز آزاد شد و مدتی بعد به قصد ترور وی به منزل مسکونیش مواد منفجره پرتاب گردید.
در جریان پیروزی انقلاب اسلامی،وی به همراه تنی چند از روحانیون سرشناس مانع از حمله به پادگان شهر و مصادره اسلحه آن توسط عناصر فرصت طلب گردید. او از بدو پیروزی انقلاب،مبارزة بی امان خود را با عناصر موافق و لیبرال آغاز کرد و در ۱۳۵۸ دبیر حزب جمهوری اسلامی خراسان گردید.
سفر به لیبی
در ۱۳۵۸ به همراه هیأتی از جمهوری اسلامی ایران به کشور لیبی رفت و در بهمن ۱۳۵۹ به دو کشور ژاپن و بنگلادش سفر کرد و اهداف انقلاب و نظام را برای علاقمندان شرح داد.
با شروع جنگ تحمیلی،هاشمی نژاد برای تقویت روحیة رزمندگان عازم جبهههای نبرد گردید و با حال و وضع جبهه و رزمندگان از نزدیک آشنا شد.
شهادت
بعد از درگیری نظامی سازمان منافقین با نظام جمهوری اسلامی در تابستان ۱۳۶۰، هاشمی نژاد به افشای ماهیت منافقین پرداخت. در ۵ مهر ماه آن سال،مردم کشور نخستین پیروزی چشمگیر نظامی کشور را بر نیروهای بعثی جشن گرفتند اما منافقان دو روز بعد وی را در محل حزب جمهوری اسلامی مشهد به شهادت رساندندو به همین مناسبت سه روز عزای عمومی در مشهد اعلام شد. روز بعد مردم مشهد پیکر او را در میان اندوه و ماتم فراوان تشیع کرده و در دارالزهد حرم مطهر امام رضا (ع) به خاک سپردند. اما خمینی در همان روز طی بیاناتی از او چنین تجلیل کرد: «در روز شهادت امام جواد (ع) یکی از فرزندان و تبار آن خانواده به شهادت رسید. من از نزدیک با او و خصال و تعهدش آشنا بودم و آن را لمس کرده بودم و مراتب فضل و مجاهدت او بر اشخاص آشنا،پوشیده نیست».
منبع
شهید هاشمی نژاد فریاد فضیلت (تلخیص).
