امربه معروف داروی فقر اقتصادی، سیاسی و علمی است
داروی فقر
حضرت آیت الله صافی گلپایگانی در پیامی به همایش شهروند مسؤول در تبیین فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر آورده است: امر به معروف و نهی از منکر، کار الهی و کار انبیا و اولیاء است؛ کیفیتهای آن باید آموخته شود. در معاشرتها، انتخابها، تشویقها و تجارتها و برنامههای دیگر، اصل امر به معروف و حب فی الله و بغض فی الله باید رعایت شود.
متن پیام
قال اللّه تعالی: کُنْتُمْ خَیْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ تُؤْمِنُونَ بِاللّهِ.
قال مولانا امیرالمؤمنین علیه السلام: مَا أَعْمَالُ الْبِرِّ کُلُّهَا وَ الْجِهَادُ فِی سَبِیلِ اللَّهِ عِنْدَ الْأَمْرِ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْیِ عَنْ الْمُنْکَرِ إِلَّا کَنَفْثَةٍ فِی بَحْرٍ لُجِّیٍّ.
السلام علیکم و رحمة الله و برکاته؛
با مسألت توفیق برای اساتید، محققان، دانش پژوهان، حوزویان، دانشگاهیان، مؤسسات و سازمانهای اسلامی و سایر شرکت کنندگان در این همایش بین المللی که برای ترغیب و تشویق همگانی امت اسلامی به انجام فریضه ی بزرگ امر به معروف و نهی از منکر برگزار میشود، امید است این حرکت، سرآغازی نوین برای بسیج ملتهای مسلمان به سوی تجدید هویت اسلامی و احیاء معالم دین مبین و سنن عالیه وحیانی قرآنی باشد.
آنچه تفهیم و درک آن ضرورت دارد، اهمیت امر به معروف و نهی از منکر و اعتبار و ارزشی که در اسلام؛ در آیات قرآن مجید، در سنت رسول الله صلی الله علیه و آله و مکتب و معارف اهل بیت علیهم السلام برای آن بیان شده است.
در اسلام، این حق بلکه مسئولیت برای همه ثابت است که در حفظ مصالح عالیه جامعه و سیر آن به سوی کمال بیشتر و رفع و دفع نقاط ضعف و سقوط در هاویههای گوناگون انحطاط و ابتذال مشارکت و نظارت داشته باشند، و از همه کس و هر نهادی عمل به وظایف و تکالیف را مطالبه نمایند.
جامعه در اسلام، یک واحد بزرگ است که همه باید از آن نگهداری نمایند تا ارکان قدرت و استقلال آن همواره پابرجا و برقرار بماند، و هیچ کس حق بی تفاوتی و کناره گیری از این وظیفه را ندارد.
حضرت رسول اکرم صلی الله علیه و آله، جامعه و افراد آن را مانند یک کشتی معرفی مینمایند که همه با هم روی آن سوار میشوند و برای هر کدام جایی و مکانی معین میشود. در این بین یک تن از آنها که میخواهد محل خود را تخریب و سوراخ نماید، وقتی به او اعتراض مینمایند، میگوید: هذا مَکانی أصْنَعُ فِیه مَا شِئت؛ این نقطه جای خود من است و در آن آزادم هر کاری انجام بدهم. حضرت فرمود: اگر او را از آن عمل تخریبی و سوراخ کردن کشتی باز بدارند، هم خود او و هم سایرین نجات مییابند، و اگر او را رها نمایند، همگی هلاک میگردند.
اگر در جامعه امر به معروف و نهی از منکر نشود، مفاسد و معاصی و ملاهی و مناهی و موجبات انقراض جامعه و ضعف و فقر و جهل فراگیر میشود و همه آسیب میبینند، و اگر نقش پایهای این وظیفه ی بزرگ در هر ملتی بیشتر رعایت شود، تمدن آن ملت و امنیت و خیر و سعادت بیشتر تأمین میگردد.
امیرالمؤمنین علیه السلام با این اعلام بزرگ و شیوا و بسیار بلند و رسا و اساسی، مسلمانان را به آثار و برکات امر به معروف و نهی از منکر این چنین توجه داده است: همه کارها و جهاد در راه خدا در مقایسه با امر به معروف و نهی از منکر مثل اندکی آب در برابر دریاهای پهناور و بی ساحل است.
حیات جامعه در همه شعب حیاتی بشر و ارزشهای والا در گرو انجام این فریضه است. افتخار و ارزش و هویتی که به حکم قرآن مجید، این امت به وسیله آن بهترین امم میباشد - در کنار ایمان-، امر به معروف و نهی از منکر است.
دنیای اسلام در حال حاضر به هیچ چیز مثل امر به معروف و نهی از منکر احتیاج ندارد. داروی همه بیماریها و فقر اقتصادی و سیاسی و علمی، این فریضه شرعی است.
امر به معروف ونهی از منکر، فرهنگ و مکتب است، و رشتهها و شعب آن که در خانواده، در مدرسه، در دانشگاه، در دولت، در مطبوعات، در سخنرانیها و در مشاغل در همه جا و نسبت به همه کس باید اجرا شود.
امر به معروف و نهی از منکر، کار الهی و کار انبیا و اولیاء است؛ کیفیتهای آن باید آموخته شود. در معاشرتها، انتخابها، تشویقها و تجارتها و برنامههای دیگر، اصل امر به معروف و حب فی الله و بغض فی الله باید رعایت شود. منکرستیزی و معروف گرایی باید برنامه باشد، و خلاصه، مفاهیمی مثل أزْجُرِ المُسِئ بِثَوَابِ الْمُحْسِنِ از شعب این فریضه الهی است.
باید با دل، با زبان و با دست، حسب موارد امر به معروف و نهی از منکر نمود؛ مَنْ تَرَکَ إنْکَارَ الْمُنْکَرِ بِقَلْبِهِ وَ لِسَانِهِ وَ یَدِهِ فَهُوَ مَیّتٌ بَیْنَ الأحْیاء؛ کسی که تمام اقسام آن را ترک کند همانند مردهای است که در میان زندهها راه میرود.
در خاتمه با عرض تشکر و قدردانی از برگزارکنندگان و شرکت کنندگان در این همایش، امیدوارم که آثار و برکات این نشست بین المللی، افتخارآفرین و موجب خشنودی و رضایت حضرت بقیة الله ارواح العالمین له الفدا گردد.
بحول الله و قوته و آخر دعوانا الحمدلله رب العالمین.
لطف الله صافی
۲۲محرم الحرام۱۴۳۳







