فرهنگ مصادیق:توصیه پیامبر(ص) به شکموها!
خداوند تمام پزشکی را در یک آیه جمع کرده و پیامبر(ص)، در یک حدیث.
نویسنده:شکوری_شبکه تخصصی قرآن تبیان
محتویات
شکمو
شاید کارنامه ایرانی جماعت در "اطعام" مطلوب باشد اما در "طعام"، هرگز!
بنا بر پارهای آمار رسمی[۱]، نیمی از مردم این ملک، از پرخوری رنج میبرند! این یعنی سبک زندگی دست کم نیمی از ایرانیها در مساله خوردن، اسلامی نیست.
بعضیها، نفسشان در برابر شکم، تسلیم است. همین که به سفره رنگین و چشم نواز غذا میرسند، عنان اختیار از کف میدهند و به قول سعدی -علیه الرحمه - قلندرانه، چندان میخورند "که در معده جای نفس نماند".[۲]
رسول ختمی مرتبت که وقتی، که خدای ادب بود، با این همه ملکات اخلاقی، وقتی شخصی از اصحاب در حضورش، آروغ زد، حضرتش، شرط حیا را کنار نهاد و بدو فرمود: کمتر بخور! شایسته نیست انسان آنقدر بخورد که وقتی در جمع دیگران نشسته آروغ بزند.به فرض، همه آنچه میخوریم، طیب و حلال باشد، میزان و زمان مصرفش، اما، با آنچه خدا و پیغمبر(ص) فرمایش کرده است، همخوانی ندارد.
پرخوری، خدا را به خشم میآورد!
نخست، از قرآن برایتان بگویم که حضرت قرآن آفرین، فرموده است: پرخوری، مرا به خشم میآورد:
کُلُوا مِنْ طَیِّباتِ ما رَزَقْناکُمْ وَ لا تَطْغَوْا فِیهِ فَیَحِلَّ عَلَیْکُمْ غَضَبِی وَ مَنْ یَحْلِلْ عَلَیْهِ غَضَبِی فَقَدْ هَوی (طه/81).
[از چیزهای پاکیزهای که روزی شما کردهایم بخورید، و (لی) در آن طغیان نکنید که قهر و غضب من بر شما وارد خواهد شد و هر کس که قهر من او را بگیرد، قطعاً سقوط کرده است.]
این کریمه، حامل چند نکته نغز است:
یکم. پرخوری و مصرف بی رویه طعام، سرپیچی از حکم صریح خداست.
دوم. خداوندی که همه جا مهرش بر قهرش پیشی دارد، در اینجا بی هیچ اغماضی، صریحا اعلام میکند که هرکس در خوردن زیاده روی کند، مرا بر سر خشم آورده است.
سوم: سقوط امتها، ورشکستگی اقتصادی، سیاسی و الخ نیست بلکه سقوط واقعی، خطر افتادن در پرتگاه غضب خداست.(هوی در اصل یعنی سقوط از بلندی که معمولا نتیجه آن، نابودی است.)
تمام پزشکی در یک آیه!!!
بزرگان گفتهاند: خداوند تمام پزشکی را در یک آیه از قرآن، جمع کرده است و پیامبر (ص)، در یک حدیث. آن آیه این است که فرموده: کُلُوا وَ اشْرَبُوا وَ لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُسْرِفین (اعراف/۳۱) [(از نعمتهای الهی) بخورید و بیاشامید، ولی اسراف نکنید که خداوند مسرفان را دوست نمیدارد!]
مرحوم طَبْرِسی(که برخی به غلط طَبَرْسی میخوانند)، در تفسیر فخیم مجمع البیان در ذیل این آیه، حکایتی آورده است نکته آموز. میگوید:
«هارون را طبیبی مسیحی بود. روزی وی به علی بن حسین واقد گفت: در کتاب شما از علم طب چیزی نیست، در حالی که علم دو تاست: علم پزشکی و علم ادیان. وی در جواب گفت: خداوند تمام پزشکی را در نصف آیه، جمع کرده، میفرماید: «کُلُوا وَ اشْرَبُوا وَ لا تُسْرِفُوا» و پیامبر ما تمام پزشکی را در یک جمله، خلاصه کرده، فرمود:
المعده بیت کل الداء و الحمیه رأس کل دواء و اعط کل بدن ما عودته
یعنی: شکم خانه هر بیماری و پرهیز اصل هر داروست و بدن را از آنچه بدان معتاد کردهای محروم مگردان. طبیب گفت، قرآن و پیامبر شما از پزشکی برای جالینوس چیزی باقی نگذاشتهاند.»
توصیه نبی(ص) به شکم پروران امت
ختم کلام، روایتی است درربار از حضرت آفتاب، رسول ختمی مرتبت که خدای ادب بود و با این همه، وقتی شخصی از اصحاب در حضورش آروغ زد، حضرتش شرط حیا را کنار نهاد و بدو فرمود:
کمتر بخور! شایسته نیست انسان آنقدر بخورد که وقتی در جمع دیگران نشسته آروغ بزند: «أقْصِر من جشائک فإنّ أطول الناس جوعاً یوم القیامه أکثرهم شبعاً فی الدنیا»[۳] گرسنهترین افراد در قیامت کسانی هستند که در دنیا سیرترین افراد بودند.
