عوامل ترک امر به معروف و نهی از منکر

از پژوهشکده امر به معروف
نسخهٔ تاریخ ‏۱۷ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۱۸:۴۲ توسط Shirzad (نظرات | مشارکت‌ها) (اصلاح نویسه‌های عربی)

(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به: ناوبری، جستجو
عوامل ترک امر به معروف و نهی از منکر
مشخصات پایان نامه
خطا در ایجاد بندانگشتی: نمی‌توان تصویر بندانگشتی را در مقصد ذخیره کرد
نویسنده بتول امینی فر
زبان فارسی
استاد راهنما موسوی جاجرمی سیدمرتضی
استاد مشاور بروغنی علی
تاریخ دفاع / انتشار 1391/1/23
رشته حوزوی
محل دفاع مدرسه علمیه فاطمةالزهراء(س) - اسفراین

چکیده:

«فلا تطع الکافرین و جاهدهم به جهادا کبیرا»

« از کافران اطاعت مکن و بوسیله قرآن با آن جهاد بزرگی بنما »

موضوع پایان نامه ام امر به معروف و نهی از منکر و عوامل ترک آن می باشد که امیدوارم مورد توجه خوانندگان قرار بگیرد و بخصوص مسئولین جامعه را به همت و تلاش بیشتر وادارد تا جوانان و به طور کل جامعه را از هرگونه انحراف و ابتذال نجات دهد.

آری! امر به معروف و نهی از منکر؛ روش پیامبران، صالحان و فریضه بزرگ الهی است که سایر فرایض و واجبات بوسیله آن برپا می شود و در پرتو آن، راه ها امن می گردد.

قطره آب، نسبت به دریا پهناور ست، و در پرتو آن سایر واجبات برپا می شود و کار و کسب مردم، حلال شده و حقوق مردم ادا می شود و عدالت اجتماعی و اقتصادی، آبادی زمین و انتقام از دشمنان دین بوجود می آید، آن دشمنانی که از هرگونه شر و فساد درباره ما کوتاهی نمی کنند و دوست دارند ما همواره در زحمت و رنج باشیم ( و نشانه های) دشمنی از زبانشان آشکار است و آنچه در دل پنهان دارند ( از کینه ها و عداوت ها) از آن هم مهمتر است.

به فرموده روایات، امر به معروف حتی از جهاد در راه خدا مهمتر است؛ زیرا جهاد در تمام عمر یکی دو بار صورت می گیرد؛ ولی این واجب الهی هر شب و روز در برابر چشم مردم جلوه گری می کند. مفاسد دیروز، دروغ و غیبت بود که از فردی صادر می شد و فرد دیگر او را منع می کرد؛ ولی مفاسد امروز، شکل دیگری دارد. امروز، ناگهان مسلمانان خود را در برابر بزرگترین توطئه ها می بینند که اگر از تخصص، تکنولوژی، قدرت، وحدت و اقتصاد کافی برخوردار نباشند، همه چیزشان دستخوش تهاجم قرار می گیرد، بنابراین تشکیل نظام اسلامی برای نهی از منکرهای اجتماعی و جهانی یک ضرورت است. رسول خدا ( ص) می فرماید: «آنچه را برای خود می خواهی، به آنها امر کن و آنچه را که از خود دور می داری آنها را نیز از آن نهی کن » گاهی باید سکوت را شکست؛ زیرا سکوت نابجا بدعت است. اگر سکوت موجب رشد انحرافات فکری و بدعت شود؛ حرام است و باید سکوت را بشکست؛ حتی اگر به انسان لطمه ای وارد شود.

اگر امر بهمعروف و نهی از منکر، در جامعه رواج یابد کمک شایانی به استحکام نظام اسلامی خواهد کرد بدین سبب دولتمردان و کارگزاران حکومتی در برابر اعمال مردم احساس مسئولیت کرده، تلاش خواهند نمود که آنان را به اجرای احکام الهی وادار کرده، و از هرگونه سستی و کجی باز دارند و حسن ( نیکو) اجرای قوانین در حوزه مسئولیت خویش، زیردستان و ارباب رجوع را نیزبدان سمت سوق دهند و از سوی دیگر، مردم نیز بر عملکرد دولت نظارت مستمر خواهند داشت و کارهای هر یک از مسئولان و ماموران دولتی را زیر ذره بین خواهند برد و با اظهارنظر خویش از راههای ممکن، انان را به پیاده کردن صحیح قوانین وادار خواهند ساخت و از کاری و نقض قانون توسط آنان جلوگیری خواند کرد و می توان در کل این نتیجه را گرفت: اینکه برنامه ریزان و مسئولین جامعه باید به طور ریشه ای با علل وقوع خلاف و منکر در جامعه مقابله کنند.

امر به معروف و نهی از منکر فقط در چهارچوب قانون مجاز است و جامعه مدنی هم آن را می پذیرد، هیچکس و هیچ نهاد و هیچ گروهی حق ندارد بدون مجوز قانونی و بر اساس صلاحیت و عقاید شخصی و جناحی خود در خصوص امر به معروف و نهی از منکر رأسا بدون مراتب قانونی اقدام نماید. معروف: کاری است که خوب بودنش از جهت عقل و اسلام پذیرفته شده باشد. منکر: هر کاری را که عقل و دین بد می دانند منکر است. منکرات را نمی تون محدود کرد.در قرآن نمونه هایی از منکرات بیان شده است؛ ولی شماره کردن و شناسایی همه منکرات، کار ساده ای نیست. گاهی انسان گرفتار منکری می شود، ولی خودش نمی داند که منکر انجام می دهد. اسراف در شستشو و وضو و غسل، مصرف بی رویه نان و میوه لباس کاغذ، پرخوری، پارک نابجا اتومیل و ریختن زباله در خیابان. همه منکرات در یک سطح نیستد. بعضی جنبه زیربنایی وکلیدی دارند؛ مثل منکرات عقیدتی که نسبت به منکرات اخلاقی، حقوقی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی جنبه زیربنایی دارد. قرآن به کم فروشان می گوید: «چرا کم فروشی می کنید؟ مگر به قیامت عقیده ای ندارید؟» الا یظن اولئک انهم مبعوثون – لیوم العظیم. (مطففین /4 و 5)

از جمله منکرات اعتقادی: شرک به خدا: بیش از صد مرتبه قرآن از توجه به غیر خدا با بیان دون الله، و دونه انتقاد کرده است. در قرآن منکرات عقیدتی نسبت به فرزند به خدا دادن ، بعضی از پیامبران را فرزند خدا دانستن ، فرشتگان را دختران خدا پینداشتن ، خدا را فقیر ، یا دست خدا را بسته دانستن به شدت انتقاد شده است. در میان واژهای تکبیر، تهلیل، تحمید و تسبیح بیش از هر چیز به کلمه مبارکه « سبحان الله» تکیه شده است؛ سبحان الله عما یصفون، منزه است خداوند از تعبیرات و عقاید ناروایی که منحرفان دارند در نهج البلاغه می خوانیم انبیا برای به وجود آوردن عقیده نیامدند؛ زیرا مردم عقیده به مبدا هستی دارند. هدف انبیا بیشتر روی اصلاح عقیده بوده است؛ لذا قرآن روی آن تکیه کرده است. و گفته شده است، علت اینکه گاهی اوقات انسان عمل امر به معروف را ترک می کند مسأله خودکم بینی و خجالت نابجاست که در قران، روایات و رساله های علمیه، مسائل و احکام پی برده و بان شده است که ریشه بعضی از گناهان، محرومیتها و یا ترک واجبات این مسأله است به هر ترتیب و از هر زاویه ای به پدیده امر به معروف و نهی از منکر بنگریم نمی توان از کارکردهای مهم و تأثیرهای عمیق آن بر زندگی فردی و اجتماعی در ابعاد خرد و کلان چشم پوشی کرد اگر این دو فریضه الهی چنانچه به نحوی اصولی در جامعه پیاده شود موجب تداوم ارزش های دینی می شود. ضمانتی قوی برای اجرای دستورات دینی و دوری از مناهی است، باعث همسویی و انسجام مسلمین به سوی قرب الی الله می شود، جلوی ظلم و ستم را می گیرد، در برابر واج سنت های غلط می ایستد و در یک کلام شرایط هدایت و رستگاری جامعه اسلامی را فراهم می سازد، باشد که هفته احیای امر به معروف و نهی از منکر به کل هفته ها و روزها در آید و در جامعه اسلامی درونی شود، باشد که پیام سید الشهدا به صورت عملی ادراک و اجرا گردد و جامعه ای به معنای واقعی کلمه بر مبنای امر به معروف و نهی از منکر به وجود آید.

کلمات کلیدی : امر - معروف- نهی- منکر