فرهنگ مصادیق:چهل حدیث بسم الله

چهل حدیث بسم الله

نویسنده : هادی موحدی

« اعجاز بسم اللّه‏ »

قرآن کریم :
کَلِمَهُ اللّهِ هِیَ الْعُلْیا.
کلام الهی است که برترین است.
۱پیامبر صلی الله علیه و آله : اَلتَّسْمیَهُ مِفْتاحُ الْوُضوءِ و مِفْتاحُ کُلِّ شَیءٍ.
بسم اللّه الرحمن الرحیم، کلید وضو و کلید هر چیزی است.
۲پیامبر صلی الله علیه و آله : لا یُرَدُّ دُعاءٌ أَوَّلُهُ بِسْمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ.
دعایی که با بسم اللّه الرحمن الرحیم شروع شود، رد نمی‌شود.
۳پیامبر صلی الله علیه و آله : مَنْ قَرَأَ بِسْمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ مُوقِنا سَبَّحَتْ مَعَهُ الْجِبالُ إلاّ أَنـَّهُ لایَسْمَعُ ذلِکَ مِنها.
هر کس با یقین بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند، کوه‌ها به همراه او تسبیحمی گویند، هر چند او تسبیح آنها را نمی‌شنود.
۴پیامبر صلی الله علیه و آله : مَن رَفَعَ قِرطاسا مِنَ الأْرضِ مَکتوبا عَلَیهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ إجلالاً لِلّهِ ولاِسْمِهِ عَنْ أن یُداسَّ کانَ عِندَ اللّهِ مِنَ الصِّدِّیقینَ و خُفِّفَ عَن والِدَیهِ و إنکانا مُشرِکَینِ.
هر کس کاغذی را که روی آن بسم اللّه الرحمن الرحیم نوشته شده است از روی زمین برداردو این کار برای بزرگداشت خداوند و جلوگیری از اهانت به نام او باشد، نزد خداوند از صدیقین به شمار می‌رود و از بار گناه پدر و مادرش برداشته خواهد شد، حتی اگر مشرک باشند.
۵پیامبر صلی الله علیه و آله : إذا قالَ الْعَبدُ عِندَ مَنامِهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ یَقولُ اللّهُ : مَلائِکَتی! اُکتُبُوا بِالْحَسَناتِ نَفسَهُ إلَی الصَّباحِ.
هر گاه بنده‌ای هنگام خوابش، بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید، خداوند به فرشتگان می‌گوید: به تعداد نفس‌هایش تا صبح برایش حسنه بنویسید.
۶پیامبر صلی الله علیه و آله : اَلْعَبد... إِنْ قالَ فی أوَّلِّ وُضوئِهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ طَهُرَتأعضاؤُهُ کُلُّها مِنَ الذُّنوبِ.
اگـر بنـده‌ای... در ابتدای وضویش، بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید همه اعضایش ازگناهان پاک می‌شود.
۷پیامبر صلی الله علیه و آله : زَیـِّنوا مَوائِدَکُم بِالْبَقْلِ. فإِنَّها مَطرَدَهٌ لِلشَّیاطینِ مَعَ التَّسمیَهِ.
سفره هایتان را با سبزی، زینت دهید . زیرا سبزی با بسم اللّه الرحمن الرحیم،شیطان را طرد می‌کند.
۸پیامبر صلی الله علیه و آله : مَنْ قَرَأ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ کَـتَبَ اللّهُ لَهُ بِکُلِّ حَرفٍ أربَعَهَ آلافِحَسَنَهٍ و مَحا عَنهُ أربَعَهَ آلافِ سَیِّـئَهٍ و رَفَعَ لَهُ أربَعَهَ آلافِ دَرَجَهٍ.
هر کس بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند خداوند به ازای هر حرفِ آن چهار هزارحسنه برایش می‌نویسد و چهار هزار گناه از او پاک می‌کند و چهار هزار درجه او رابالا می‌برد.
۹پیامبر صلی الله علیه و آله : أنَّهُ إذا قالَ الْمُعَلِّمُ لِلصَّبیِّ قُل بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَقالَ الصَّبیُّ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ کَـتَبَ اللّهُ بَراءَهً لِلصَّبِیِّ و بَراءَهً لأِبـَوَیهِ و بَراءَهً لِلمُعَلِّمِ.
وقتی معلم به کودک بگوید: بگو بسم اللّه الرحمن الرحیم و کودک آن را تکرار کندخداوند برای کودک و پدر و مادرش و معلم، برائت از آتش در نظر خواهد گرفت.
۱۰پیامبر صلی الله علیه و آله: مَن کَـتَبَ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَجَوَّدَهُ تَعظیما لِلّهِ غَفَرَ اللّهُ لَهُ.
هر کس بسم اللّه الرحمن الرحیم را برای بزرگداشت خداوند زیبا بنویسد، خداوند اورا می‌بخشد.
۱۱پیامبر صلی الله علیه و آله: عَنِ اللّهِ جَلّ وَ عزَّ أنَّهُ قالَ: کُلُّ أمرٍ ذی بالٍ لَم یُذکَر فیهِ بِسمِ اللّهِ فَهُوَ أَبْتَرُ.
پیامبر صلی الله علیه و آله از خداوند عزیز و جلیل نقل کرده است که فرمود: هر کار ارزشمندی که درآن بسم اللّه ذکر نشود ناقص است.
۱۲پیامبر صلی الله علیه و آله : مَن حَزَنَهُ أَمرٌ تَعاطاهُ فَقالَ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ و هو مُخلِصٌ لِلّهِ بِقَلبِهِ إلَیْهِ لَم یَنفَکَّ مِن إحدَی اثْنَتَینِ إمّا بُلُوغُ حاجَتِهِ فِی الدُّنیا و إمّا یَعدِلُهُ عِندَ رَبِّهِ ویَدَّخِرُ لَدَیهِ و أبقی لِلْمُؤمِنینَ.
هر کس کاری او را اندوهگین و به خود مشغول کند و او با اخلاص برای خدا بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید و با قلبش به سوی او رو کند، یکی از این دو برای او خواهد بود: یادر دنیا به حاجتش می‌رسد و یا حاجتش نزد پروردگار بوده و برای او ذخیره می‌شود وآن برای مؤمنان ماندگارتر است.
۱۳پیامبر صلی الله علیه و آله : مَن أرادَ أَنْ یُنجِیَهُ اللّهُ مِنَ الزَّبانیَهِ التِّسعَهِ عَشَرَ فَلْیَقرَأْ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَإنَّها تِسعَهَ عَشَرَ حَرفا لِیَجعَلَ اللّهُ کُلَّ حَرفٍ مِنها جُنَّهً مِنواحدٍ مِنهُم.
هر کس می‌خواهد خداوند او را از زبانیه (فرشتگان عذاب) نوزده گانه برهاند، بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند زیرا آن نوزده حرف است. تا خداوند هر حرف آن را سپریدر مقابل یکی از آن فرشتگان قرار دهد.
۱۴پیامبر صلی الله علیه و آله : إذا مَرَّ الْمُؤمِنُ عَلَی الصِّراطِ فَیَقولُ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ طَفِئَتْلَهبُ النِّیرانِ وَ تَقولُ: جُز یا مُؤمِنُ فَإنَّ نورَکَ قَد أطفَأ لَهِبی.
هنگامی که مؤمن بر صراط می‌گذرد، و می‌گوید: بسم اللّه الرحمن الرحیم. ناگاه زبانه‌های آتش خاموش می‌شود و می‌گوید: ای مؤمن عبور کن زیرا نور تو آتش مراخاموش کرد.
۱۵پیامبر صلی الله علیه و آله : لَو قَرَأتَ بِسمِ اللّهِ تَحفَظُکَ الْمَلائِکَهُ إلَی الْجَنَّهِ و هُوَ شِفاءٌ مِن کُلِّ داءٍ.
اگر بسم اللّه را قرائت کنی، فرشتگان، تا بهشت تو را حفظ می‌کنند و آن شفای هردردی است.
۱۶پیامبر صلی الله علیه و آله : إذا قالَ الْعَبدُ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ قالَ اللّهُ جَلَّ جَلالُه: بَدَأَ عَبدیبِاسْمی و حَقٌّ عَلَیَّ أنْ اُتَمِّمَ لَهُ اُمُورَهُ و اُبارِکَ لَهُ فی أَحوالِهِ.
هر گاه بنده‌ای بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید خداوند می‌فرماید: بنده‌ام کارش رابا نام من آغاز کرد، بر من است تا کارش را به پایان برسانم و برای او در کارهایش برکت قرار دهم.
۱۷پیامبر صلی الله علیه و آله : کانَ جِبرئیلُ إذا جاءَنی بِالْوَحیِ أوَّلُ ما یُلقی عَلَیَّ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ.
وقتی جبرئیل با وحی به نزدم می‌آمد، نخستین چیزی که به من القا می‌کرد، بسم اللّه الرحمن الرحیم بود.
۱۸پیامبر صلی الله علیه و آله : مَن قَرَأ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ بَنَی اللّهُ لَهُ فِی الْجَنَّهِ سَبعَهَ ألفٍ قَصرٍمِن یاقوتَهٍ حَمْراءَ.
هر کس بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند خداوند در بهشت هفتاد هزار قصر ازیاقوت سرخ برای او بنا کند.
۱۹پیامبر صلی الله علیه و آله : بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ مِفتاحُ کُلِّ کِتابٍ.
بسم اللّه الرحمن الرحیم، کلید هر نوشته‌ای است.
۲۰پیامبر صلی الله علیه و آله : اُمَّتی یَأتونَ یَومَ الْقیامَهِ و هُم یَقولونَ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَتَثقُلُحَسَناتُهُم فِی الْمیزانِ فَیُقالُ: ألا ما اُراجِحَ مَوازینَ اُمَّهِ مُحَمَّدٍ: فَـتَقولُ الأْنبیاءُ علیهم السلام إنَّابْتِداءَ کَلامِهِم ثَلاثَهَ أسماءٍ مِن أسماءِ اللّهِ لَو وُضِعَت فی کَفَّهِ الْمِیزانِ و وُضِعَت سَیِّئاتُ الْخَلقِ فی کَفَّهٍ اُخری لَرَجَحَتْ حَسَناتُهُم.
امت من در روز قیامت می‌آیند در حالی که بسم اللّه الرحمن الرحیم می‌گویند. آنگاه اعمال نیک آنها در ترازوی اعمال، سنگین می‌شود. گفته می‌شود: چه چیزی باعث شده که ترازوی اعمال امّت محمد سنگین شود. پیامبران جواب می‌دهند: چون سخن ایشان به سه نام از نام‌های پروردگار شروع می‌شود که اگر در یک کفه ترازو قرار گیرد و گناهان مردم در کفه دیگر گزارده شود، حسنات آنها برتری می‌یابد.
۲۱امام علی علیه السلام : إنَّ الْعَبدَ إذا أرادَ أن یَقرَأَ أو یَعمَلَ عَمَلاً و یَقولُ... بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَإنَّهُ یُبارَکُ لَهُ فیهِ.
هر بنده‌ای بخواهد چیزی بخواند یا کاری انجام دهد و بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید، در کارش برکت داده می‌شود.
۲۲امام علی علیه السلام : مَنِ اسْتَمَعَ إلی قاری ءٍ یَقرَؤُها بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ کانَ لَهُبِقَدرِ ما لِلْقارِئ.
هر کس به صدای قاری ای که بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت می‌کند گوش دهد،برای او آن خواهد بود، که برای قاری است. ع
۲۳امام علی علیه السلام : بِسمِ اللّهِ شِفاءٌ مِن کُلِّ داءٍ و عَونٌ لِکُلِّ دَواءٍ.
بسم اللّه ، شفای هر دردی و یاری کننده هر دارویی است.
۲۴امام علی علیه السلام : ألا فَمَن قَرَأها (بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ) مُعتَقِدا لِمُوالاهِ مُحَمَّدٍ و آلِهِ الطَّیِّبِینَ مُنقادا لأِمرِها مُؤمِنا بِظاهِرِهِما و باطِنِهِما أعطاهُ اللّهُ عَزَّوَجلَّ بِکُلِّحَرفٍ مِنها حَسَنَهً کُلُّ واحِدَهٍ مِنها أفضَلُ مِنَ الدُّنْیا و ما فیها مِن أصنافِ أموالِهاو خَیراتِها.
هر که بسم اللّه الرحمن الرحیم را با اعتقاد و دوستی محمد و آل پاکش و با تسلیم دربرابر دستوراتشان و با ایمان به ظاهر و باطنش بخواند خداوند عزیز و جلیل در مقابل هرحرف آن، چیزی برتر از دنیا و آنچه در آن است، از ثروت و خوبی‌ها را به او می‌بخشد.
۲۵امام کاظم علیه السلام : سُئِلَ الکاظِمُ علیه السلام: و أیُّ آیَهٍ أَعظَمُ فی کِتابِ اللّهِ ؟ فَقالَ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ.
از امام کاظم علیه السلام پرسیدند: کدامیک از آیات کتاب خدا برتر و بزرگ تر است؟ فرمودند:بسم اللّه الرحمن الرحیم.
۲۶امام باقر علیه السلام : أوَّلُ کُلِّ کِتابٍ نَزَلَ مِنَ السَّماءِ «بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ»، فَإِذا قَرَأتَ«بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ» فَلا تُبالی أن لا تَستَعیذَ، و إذا قَرَأتَ «بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ» سَتَرَتکَ فیما بَینَ السَّماءِ وَالأَرضِ.
ابتدای هر کتابی که از آسمان نازل شده، بسم اللّه الرحمن الرحیم است. هر گاه بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کردی اشکالی ندارد که استعاذه نکنی (نگویی که پناه می‌برم به خدا) و هر گاه بسم اللّه الرحمن الرحیم را تلاوت کردی، تو را از آنچه میان آسمان و زمین است محفوظ می‌دارد.
۲۷امام صادق علیه السلام : اِحتَجِز مِنَ النّاسِ کُلِّهِم بـِ «بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ» و بـِ «قُلْ هُوَ اللّهُ أحَدٌ»اِقرَأها عَن یَمینِکَ و عَن شِمالِکَ و مِن بَینِ یَدَیکَ و مِن خَلفِکَ و مِن فَوقِکَ ومِن تَحتِکَ.
خود را از تمامی مردم با بسم اللّه الرحمن الرحیم و قل هو اللّه احد حفظ کن. آن را ازسمت راست و چپ و جلو و عقب و بالا و پایین بخوان.
۲۸امام صادق علیه السلام : لا تَدَعْ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ و إن کانَ بَعدَهُ شِعرٌ.
بسم اللّه الرحمن الرحیم را رها مکن حتی اگر بعدش شعر باشد.
۲۹امام صادق علیه السلام : إذا تَوَضَّأَ أحَدُکُم و لَم یُسَمَّ کانَ لِلشَّیطانِ فی وُضوئِهِ شِرکٌ و إنأکَلَ أو شَرِبَ أو لَبِسَ و کُلُّ شَی ءٍ صَنَعَهُ یَنبَغی أن یُسَمِّی عَلَیهِ فَإن لَم یَفعَل کانَ لِلشَّیطانِ فیهِ شِرکٌ.
هر گاه یکی از شما وضو بگیرد و بسم اللّه الرحمن الرحیم نگوید. شیطان در آن شریک است و اگر غذا بخورد و آب بنوشد یا لباس بپوشد و هر کاری که باید نام خدا را برآن جاری سازد، انجام دهد و چنین نکند، شیطان در آن شریک است.
۳۰امام صادق علیه السلام : بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ اسْمُ اللّهِ الأْکبَرِ أو قالَ الأْعظَمِ.
بسم اللّه الرحمن الرحیم، بزرگ‌ترین ـ فرمود ـ یا با عظمت‌ترین نام خداوند است.
۳۱امام صادق علیه السلام : اَلباءُ بَهاءُ اللّهِ وَ السِّینُ سَناءُ اللّهِ وَ الْمِیمُ مَجدُ اللّهِ و اللّهُ إلهُ کُلِّ شَی ءٍالرَّحمنُ بِجَمیعِ خَلقِهِ وَ الرَّحیمُ بِالْمُؤمنینَ خاصَّهً.
باء (بسم اللّه الرحمن الرحیم) بهاء (روشنی) خدا و سین آن سناء (بزرگی) خدا و میمآن مجد (عظمت) خدا، و اللّه معبود همه چیز، رحمن مهربان به همه خلق، رحیم مهربان فقط به مؤمنان است.
۳۲امام صادق علیه السلام : رُبَّما تَرَکَ بَعضُ شیعَتِنا فِی افْتِتاحِ أَمرِهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَـیَمْـتَحِنَهُ اللّهُ بِمَکْروهٍ لِیُـنَـبِّهَهُ عَلی شُکرِ اللّهِ وَ الثَّناءَ عَلَیهِ و یَمحَقُ وَ صَمهَ تَقصیرِهِ عِندَ تَرکِهِ قَولَ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ.
بسا که یکی از شیعیان ما در آغاز کاری، بسم اللّه الرحمن الرحیم نمی‌گوید و به همین خاطر، خداوند، او را گرفتار چیزی ناخوشایند می‌سازد تا به شکر و ثنای الهی متوجّه گردد و کوتاهی اش را در گفتن بسم اللّه ، جبران کند.
۳۳امام صادق علیه السلام : اَلْبَسمَلَهُ تیجانُ السُّوَرِ.
بسم اللّه الرحمن الرحیم، تاج سوره هاست.
۳۴امام کاظم علیه السلام : ما مِن أحَدٍ دَهَمَهُ أَمرٌ یَغُمُّهُ أَو کَرَبَتْهُ کُربَهً فَرَفَعَ رَأسَهُ إلَی السَّماءِ ثُمَّقالَ ثَلاثَ مَرّاتٍ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ إلاّ فَرَّجَ اللّهُ کُربَتَهُ و أذهَبَ غَمَّهُ.
هر کس گرفتار چیزی است که غمگینش می‌سازد یا ناخوشایندی که ناراحتش می‌کند، اگر سر به آسمان بلند کند و سه بار بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید، بی تردید،خداوند، گره از کارش خواهد گشود و غمش را برطرف خواهد کرد.
۳۵امام رضا علیه السلام : إنَّ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ أقرَبُ إلَی اسْمِ اللّهِ الأْعظَمِ مِن سَوادِ الْعَینِ إلی بَیاضِها.
بسم اللّه الرحمن الرحیم، به اسم اعظم نزدیک تر است از سیاهی چشم به سفیدی اش.
۳۶امام رضا علیه السلام : مَعنی قَولِ القائِلِ بِسمِ اللّهِ أَیْ أَسِمُ عَلی نَفسی سِمَهً مِن سِماتِ اللّهِ وهِیَ الْعِبادَهُ.
معنای گفته کسی که بسم اللّه می‌گوید، یعنی نشانی از نشانه‌های خداوند را بر خودمی گذارم و آن عبادت است.
۳۷امام علی علیه السلام : قولوا عِندَ افتِتاحِ کُلِّ أَمرٍ صَغیرٍ أو عَظیمٍ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ.أَیْ أَستَعینُ عَلی هذَا الأَمرِ بِاللّهِ الَّذی لا یَحِقُّ العِبادَهُ لِغَیرِهِ، المُغیثِ إذَ ااستُغیثَ، المُجیبِ إذا دُعیَ، الرَّحمنِ الَّذی یَرحَمُ بِبَسطِ الرِّزقِ عَلَینا، الرَّحیمِ بِنا فیأدیانِنا و دُنیانا و آخِرَتِنا، خَفَّفَ عَلَینَا الدِّینَ و جَعَلَهُ سَهلاً خَفیفا، و هُوَ یَرحَمُنابِتَمییزِنا مِن أعدائِهِ.
هنگام آغاز هر کار کوچک و بزرگی بسم اللّه الرحمن الرحیم بگویید. یعنی برای اینکار، از خدا مدد می‌جویم. خدایی که جز او کسی سزاوار پرستش نیست. پناهگاه پناه جوو فریادرس فریاد خواه است. خداوند بخشنده‌ای که با گسترش روزی بر ما رحم می‌کند،مهربان به ما، در آیین و دنیا و آخرت مان. دین را بر ما آسان و سبک و سهل گرفت. و به مارحم می‌کند با جدا کردن از دشمنانش.
۳۸امام حسن عسکری علیه السلام : عَلاماتُ المُؤمِنِ خَمسٌ: ... وَ الجَهرُ بـِ «بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ».
نشانه‌های مؤمن پنج چیز است: ... و بلند گفتن بسم اللّه الرحمن الرحیم.
۳۹امام صادق علیه السلام : اِغْلِقُوا أَبوابَ الْمَعصیَهِ بِالإْسْتِعاذَهِ وَ افْتَحُوا أبوابَ الطّاعَهِ بِالتَّسمیَهِ .
درهای گناهان را با استعاذه (پناه بردن به خدا) ببندید و درهای طاعت را با بسم اللّه گفتن بگشایید.
۴۰معصوم علیه السلام : مِن حَقِّ الْقَلَمِ عَلی مَن أَخَذَهُ إذا کَـتَبَ أَنْ یَبدَأَ بِبِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ .
از حقوق قلم بر کسی که آن را برای نوشتن در دست می‌گیرد این است که با بسم اللّه الرحمن الرحیم آغاز کند.

پانویس

منبع: مؤسسه علمی فرهنگی دارالحدیث - تاریخ برداشت: 95/02/28

بازگشت به ذکر خدا