فرهنگ مصادیق:احادیث صله رحم (۱)
الإمام الباقر علیه السلام :
عَلَیکَ بِالصَّبرِ ، وطَلَبِ الحَلالِ ، وصِلَهِ الرَّحِمِ ؛
امام باقر علیه السلام :
بر تو باد شکیبایی و جُستنِ حلال و پیوند با خویشان .[۱]
رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :
إذا جاءَکُمُ الزّائِرُ فَأکرِموهُ ؛
هر گاه کسی به دیدار شما آمد ، گرامی اش بدارید .[۲]
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : لا یَطمَعَنَّ البَخیلُ فی صِلَهِ الرَّحم.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: شخص بخیل نسبت به صله رحم رغبتی از خود نشان نمیدهد.[۳]
قال الامام الصادق - علیه السلام - : ما نَعْلَمُ شَیْئا یَزیدُ فِی الْعُمْرِ اِلاّ صِلَهَ الرَّحِمِ، حَتّی اِنَّ الرَّجُلَ یَکونُ اَجَلُهُ ثَلاثَ سِنینَ فَیکونُ وَصولاً لِلرَّحِمِ فَیَزیدُ اللّه فی عُمْرِهِ ثَلاثیْنَ سَنَهً فَیَجْعَلُها ثَلاثا وَ ثَلاثیْنَ سَنَهً، وَ یَکونُ اَجَلُهُ ثَلاثا وَ ثَلاثیْنَ سَنَهً فَیَکونَ قاطِعا لِلرَّحِمِ، فَیَنْقُصُهُ اللّه ثَلاثیْنَ سَنَهً وَ یَجْعَلُ اَجَلَهُ اِلی ثَلاثِ سِنینَ.
امام صادق - علیه السلام - : ما، غیر از صله رحم، چیزی نمیشناسیم که بر عمر بیفزاید، تا آن جا که گاهی عمر کسی سه سال است، و وقتی که اهل صله رحم میشود، خداوند هم سی سال بر عمرش میافزاید و آن را سی و سه سال میکند و گاهی عمر کسی سی و سه سال است و قطع رحم میکند و خداوند هم سی سال از عمر او میکاهد و عمرش را به سه سال، کاهش میدهد. [۴]
قال الامام علی - علیه السلام - : زیادَهُ الشُّکْرِ وَ صِلَهُ الرَّحِمِ تَزیدُ فِی الْعُمْرِ وَ تَفْسَحُ فِی الاْجَلِ.
امام علی - علیه السلام - : شکرگزاری فراوان و صله رحم، عمر را زیاد میکنند و بر مُهلت زندگی میافزایند.[۵]
امام صادق (علیه السلام ) فرمودند:
ما نَعْلَمُ شَیْئا یَزیدُ فِی الْعُمْرِ اِلاّ صِلَهَ الرَّحِمِ، حَتّی اِنَّ الرَّجُلَ یَکونُ اَجَلُهُ ثَلاثَ سِنینَ فَیکونُ وَصولاً لِلرَّحِمِ فَیَزیدُ اللّه فی عُمْرِهِ ثَلاثیْنَ سَنَهً فَیَجْعَلُها ثَلاثا وَ ثَلاثیْنَ سَنَهً، وَ یَکونُ اَجَلُهُ ثَلاثا وَ ثَلاثیْنَ سَنَهً فَیَکونَ قاطِعا لِلرَّحِمِ، فَیَنْقُصُهُ اللّه ثَلاثیْنَ سَنَهً وَ یَجْعَلُ اَجَلَهُ اِلی ثَلاثِ سِنینَ ؛
ما، غیر از صله رحم، چیزی نمی شناسیم که بر عمر بیفزاید، تا آن جا که گاهی عمر کسی سه سال است، و وقتی که اهل صله رحم می شود، خداوند هم سی سال بر عمرش می افزاید و آن را سی و سه سال می کند و گاهی عمر کسی سی و سه سال است و قطع رحم می کند و خداوند هم سی سال از عمر او می کاهد و عمرش را به سه سال، کاهش می دهد .[۶]
امام صادق علیه السلام :
عَظِّمُوا کِبارَکُم وصِلُوا أرحامَکُم .
بزرگسالان خود را احترام کنید و صله ارحام به جای آورید .[۷]
امام صادق علیه السلام :
الذُّنوبُ التی تُعَجِّلُ الفَناءَ قَطیعَهُ الرَّحِم ؛
از جمله گناهانی که مرگ و نابودی را شتاب میبخشد ، قطع رحم است . [۸]
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
إنّ الرحمَهَ لا تَنزِلُ علی قَومٍ فیهِم قاطِعُ رَحِم ؛
رحمت (خداوند) بر مردمی که در میان آنها قطع کننده رحم باشد ، فرود نمیآید .[۹]
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
لا تَقطَعْ رَحِمَکَ وإن قَطَعَتکَ ؛
از خویشاوند خود مبُر، گرچه او از تو ببرد.[۱۰]
امام باقر علیه السلام :
صلهُ الأرحامِ تُحَسِّنُ الخُلُقَ وتُسَمِّحُ الکَفَّ وتُطَیِّبُ النَّفْسَ ، وتَزِیدُ فی الرّزقِ وتُنسِئُ فی الأجَلِ ؛
صله رحم خلق و خوی را نیکو ، دست را بخشنده ، جان را پاکیزه و روزی را زیاد میکند و اجل را به تأخیر میاندازد .[۱۱]
حضرت فاطمه زهراء علیهاالسلام :
فَرَضَ اللّه صِلَهَ الأرحامِ مَنماهً لِلعدَدِ؛
خداوند صله ارحام را بـه جهت فـزونـی تعداد افراد مقرّر داشته است .[۱۲]
امام صادق علیه السلام :
صِلْ رَحِمَکَ ولو بِشَربَهٍ مِن ماءٍ ، وأفضَلُ ما تُوصَلُ بهِ الرَّحِمُ کَفُ الأذی عَنها ؛
حتّی اگر شده با نوشاندن جرعهای آب به خویشاوند صله رحم به جای آر و بهترین صله رحم آزار نرساندن به خویشاوند است . [۱۳]
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
سِرْ سَنَهً صِلْ رَحِمَکَ ؛
برای به جا آوردن صله رحم (حتّی اگر شده) یک سال راه پیمایی کن . [۱۴]
امیر المؤمنین علیٌّ علیه السلام
مِن وَصِیَّتِهِ لابنِهِ الحسینِ علیه السلام: کَثرَهُ الزِّیارهِ تُورِثَ المَلالَهَ .
امام علی علیه السلام - در وصیّت به فرزند خود حسین علیه السلام- فرمودند: دیدار زیاد ، ملال آور است. [۱۵]
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
إنَّ أعجَلَ الخَیرِ ثَوابا صِلهُ الرَّحِم ؛
ثواب صله رحم زودتر از ثواب هر کار خیر دیگری میرسد . [۱۶]
امام صادق(سلام الله علیه):
فَصِلُوا أرحامَکُم، وبَرُّوا بِإخوانِکم، ولو بِحُسنِ السَّلامِ ورَدِّ الجوابِ؛
صله ارحام به جای آورید و به برادران خود نیکی کنید؛ اگر چه با سلام کردنی نیکو و جواب سلام دادن باشد. [۱۷]
پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
اَلزِّیارَهُ تُنبِتُ الْمَوَدَّهَ؛
دید و بازدید، محبّت را میرویاند. [۱۸]
قال الامام علی - علیه السلام - :
صِلوُا أرحامَکُم و لو بالتّسلیمِ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: با بستگان و خویشان صله رحم کنید، هر چند با سلام کردن باشد.[۱۹]
قال الامام علی - علیه السلام - :
فی صلهِ الرَّحِمِ حراسَهُ النِّعم؛
امام علی - علیه السلام - فرمود : صله رحم، باعث پاسداری (و حفظ) نعمتها است.[۲۰]
قال الامام علی - علیه السلام - :
صلهُ الرَّحم تُدِرُّ النِّعمَ و تَدفَعُ النِّقَم؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: صله رحم نعمتها را بر شما سرازیر میکند و گرفتاریها را دور میسازد. [۲۱]
قال الامام علی - علیه السلام - :
صلهُ الرّحم تُوجِبُ المُحبَّه و تکبِتُ العدوّ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: صله رحم باعث ایجاد محبت (در بین خویشاوندان) و خوار و حقیر شدن دشمنان میگردد. [۲۲]
قال الامام علی - علیه السلام - :
اِنّ الرّحم اذا تَماسَتْ تَعاطَفَتْ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: خویشاوندان اگر با یکدیگر تماس و ارتباط برقرار کنند، نسبت به یکدیگر مهربان و با عطوفت میشوند. [۲۳]
قال الامام علی - علیه السلام - :
«مَنْ اَتاهُ الله مالاً فلْیَصِلْ بِهِ قرابَتْهُ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: کسی که خدا به او (تمکن) مالی بدهد، باید بستگان خویش را بهوسیله آن دستگیری نماید. [۲۴]
قال الامام علی - علیه السلام - :
لیسَ لِقاطعِ رَحِمٍ قریبٌ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: کسی که با خویشاوندان (رحمی) خویش قطع رابطه کند، هیچ نزدیکی (و دوستی ای) برای او نخواهد ماند. [۲۵]
قال الامام علی - علیه السلام - :
أقبَحُ المعاصی قطیعهُ الرَّحمِ و العقوقِ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: زشتترین گناهان، بریدن از خویشان (رحمی) و عاق شدن نسبت به پدر و مادر است. [۲۶]
قال الامام علی - علیه السلام - :
قطیعهُ الرّحم تورِثُ الفَقرَ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: قطع رابطه با خویشاوندان (رحمی)، تنگدستی بر جای میگذارد. [۲۷]
قال الامام علی - علیه السلام - :
صِلهُ الاَرحامِ من أحسَنِ الشِّیَم؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: پیوند با خویشاوندان، از برترین و نیکوترین اخلاقها است. [۲۸]
قال الامام علی - علیه السلام - :
اِذا قطَعُوا الارحام جُعلَت الأموالُ فی أیدیِ الاشرار؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: هرگاه (مردم) قطع رحم کنند، ثروت و اموال آنها در دست اشرار قرار میگیرد. [۲۹]
قال الامام علی - علیه السلام - :
أکرِمْ ذَوی رَحِمِک … فإنَّهم لَکَ نِعمَ العُدّهُ فی الشّدهِ و الرّخاءِ؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: خویشاوندان خویش را اکرام نما …؛ زیرا آنها در سختی و آسانی، بهترین پشتیبان و کمک برای تو هستند. [۳۰]
قال الامام علی - علیه السلام - :
مَنْ یَقبض یَدَهُ عن عَشیرتِهِ فانَّما یَقبِضُ یداً واحِدَهً عَنهُم و یُقبَضُ عنه أیدِی کَثیرهٌ منهم؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: کسی که دست یاری و بخشش خویش را از خویشاوندانش دریغ بدارد، آنها را از یک دست (یاری دهنده) محروم میسازد، ولی خود از یاری و بخشش دستهای بسیاری بی بهره میماند.[۳۱]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
… أفضَلُ ما توصَلُ بِهِ الرَّحِم کفُّ الأذی عَنْها؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: برترین چیزی که با آن صله ارحام انجام میگیرد، خودداری کردن از آزار و اذیّت آنان است. [۳۲]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
صِلَهُ الارحام تُحسِّنُ الخُلقَ و تُسَمِّحُ الکَفَّ و تُطَیِّبُ النَّفسَ و تَزیدُ فی الرّزقِ و تُنسئُ فی الأجلِ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: صله ارحام، اخلاق را نیکو، دست را با سخاوت، دل و جان را پاک و روزی را زیاد میکند و مرگ را به تأخیر میاندازد. [۳۳]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
اِنَّ صلهَ الرَّحم و البرّ لیُهَوِّنانِ الحسابَ و یَعصِمانِ من الذُّنوبِ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: صله رحم و نیکی کردن، حساب رسی را آسان میکنند و انسان را از گناه باز میدارند. [۳۴]
قال الامام الباقر - علیه السلام - :
صِلَهُ الارحام تُزَکّیِ الاعمال و تَدفَعُ البلْوی؛
امام باقر - علیه السلام - فرمودند: صله ارحام، اعمال را پاک و بلاها را دور میسازد. [۳۵]
قال الامام الرّضا - علیه السلام - :
یَکونُ الرّجل یَصِلُ رَحِمَهُ فیکونُ قَد بَقِیَ من عمرِهِ ثلاثُ سنین فَیُصَیِّرُها اللهُ ثَلاثینَ سَنَهً ؛
امام رضا - علیه السلام - فرمودند: چه بسا مردی که سه سال از عمرش بیش نمانده، ولی صله رحم به جا آورد و خدا به خاطر این کار، عمرش را به سی سال افزایش دهد و خدا آنچه را میخواهد انجام میدهد. [۳۶]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
صلهُ الرّحم و حسنُ الجوارِ یعمُرانِ الدّیارَ و یزیدانِ فی الاعمارِ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: صله رحم و خوش رفتاری با همسایه، شهرها را آباد و بر عمرها میافزاید. [۳۷]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
مَنْ احبَّ أن یخفّفَ اللهُ عزّ و جلّ عنه سَکراتُ المَوتِ فلیکُن لِقرابَتِهِ و بوالِدَیْهِ بارّاً ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: کسی که دوست دارد خدای متعال سختیهای مرگ را بر او آسان سازد، نسبت به خویشان (و نزدیکان) و پدر و مادرش نیکوکار باشد؛ اگر چنین بود، خدای متعال سختیهای مرگ را بر او آسان میکند و فقر (نیز) هرگز او را گرفتار نخواهد کرد. [۳۸]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
صلهُ الرَّحِمِ تُهوِّنُ الحسابَ یومَ القیامَهِ … و تَقِیَ مصارِعَ السّوءِ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: رسیدگی و پیوند با خویشاوندان، حساب روز قیامت را آسان کرده و از مرگهای بد جلوگیری میکند. [۳۹]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
نَعوذُ باللهِ عن الذنوبِ الّتی تُعجّل الفَناءَ و تُقَرّب الآجال و تخلیّ الدیّار وَ هیَ قطیعهُ الرَّحمِ و العقوقِ و ترکُ البرِّ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: به خدا پناه میبریم از گناهانی که نابودی را سرعت میبخشد، مرگها را نزدیک و شهرها را از ساکنانش خالی میسازد و آن گناهان، قطع رحم، آزردن پدر و مادر و ترک احسان و نیکی است. [۴۰]
قال الامام الباقر - علیه السلام - :
ثلاثُ خصالٍ لا یموتُ صاحِبُهنَّ ابداً حتّی یری وبالَهنَّ: البغیُ و قطیعهُ الرّحم و الیمین الکاذبه ؛
امام باقر - علیه السلام - فرمودند: سه خصلت است که هر که آنها را دارد نمیمیرد، مگر این که کیفرشان را در همین دنیا میبیند: ستم، قطع رحم و قسم دروغ، (در این میان) پاداش صله رحم زودتر از ثواب اعمال دیگر به انسان میرسد. [۴۱]
قال الامام الصادق - علیه السلام - :
اِتّقوا الحالقهَ فاِنَّها تمیتُ الرِّجالَ، قلتُ: و ما الحالِقَهُ؟ قال: قطیعَهُ الرَّحمِ؛
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: از حالقه بپرهیزید که مردان را به کام مرگ فرو میبرد. (راوی گوید:) عرض کردم: حالقه چیست؟ فرمودند: قطع رحم. [۴۲]
قال الامام علی بن الحسین - علیه السلام - :
ایاکَ و مصاحبهَ القاطعِ لِرَحِمِهِ فاِنِّی وجَدْتُهُ مَلعوناً فی کتابِ الله فی ثَلاثَهِ مواضِعَ؛
امام سجاد - علیه السلام - فرمودند: از همنشینی با کسی که رابطه خود را با خویشاوندان (رحمی) خود قطع میکند، بپرهیز! زیرا من در سه جای قرآن کریم او را مود لعن و نفرین یافتم. [۴۳]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
انّ الرّحمهَ لا تنزِلُ عَلی قَومٍ فیهِم قاطِعُ رَحِمٍ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: رحمت (خدا) بر قومی که در میان آنان قطع رحم کننده باشد، نازل نمیشود. [۴۴]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
اذا ظَهَرَ العلمُ و احتُذِرَ العَمَل و ائْتَلَفَتِ الالسُنُ و اختَلَفَتِ القُلوبُ و تَقاطَعَتِ الأرحام هنالک لعنَهُم الله؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: زمانی که در جامعهای علم گسترش یابد و به آن عمل نشود و زبانها با هم موافق و دلها با هم مخالف باشند و مردم با خویشاوندان (رحمی) خود قطع رابطه کنند، آن هنگام خشم و غضب الهی چنین آنان را فرا میگیرد که خداوند چشم و گوششان را کر و کور میگرداند. [۴۵]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
إثنانِ لا ینظُرُ اللهُ إلیهم یومَ القِیامَهِ قاطِعُ الرَّحِم و جارُ السّوءِ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: دو گروهاند که خداوند روز قیامت (به نظر رحمت) به آنان نمینگرد: کسی که با خویشان (رحمی) خود قطع رابطه کند و کسی که به همسایه بدی نماید. [۴۶]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
لا یَدخُلُ الجنَّهَ قاطِعُ الرَّحِمِ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کسی که با خویشاوندان (رَحمی) خود، قطع رابطه کند، داخل بهشت نخواهد شد. [۴۷]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
ابغَضُ الاعمالِ الی الله الشِرکُ بالله، ثمّ قطعیهُ الرَّحمِ ثم الاَمرُ بِالمُنکر و النَّهی عن المعروفِ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: منفورترین اعمال نزد خداوند، عبارت اند از: شرک به خدا، سپس قطع رحم و سپس امر به منکر و نهی از معروف. [۴۸]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
مَن ضَمِنَ لی واحِدهً ضمِنتُ لَهُ اربعهً یَصِلُ رَحمَه فَیُحِبُّهُ اللهُ تعالی و یُوَسِّعُ علیهِ رِزْقَهُ ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: هر کس برای من، انجام دادن یک کار را تضمین کند، من چهار چیز را برای او تضمین میکنم: صله رحم کند تا خداوند او را دوست بدارد و روزیش را وسیع نماید، عمرش را زیاد و او را در بهشت جای دهد.[۴۹]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
اُوصِیَ الشّاهِدَ مِنْ اُمَّتی و الغائِبَ مِنهُم و مَن فی اصلابِ الرجالِ و أرحامِ النّساءِ الی یوم القیامَهِ أن یَصِلَ الرَّحم؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: سفارش میکنم حاضران و غائبان از امتم را و کسانی را که در پشت پدران و در رحم مادران خویش هستد تا روز قیامت، که صله رحم نمایند گر چه به فاصله یک سال راه باشد؛ زیرا صله رحم جزو دین است. [۵۰]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
مَنْ مَشی الی ذی قرابهٍ بنفسِهِ و مالِهِ لیَصِلَ رَحِمَه أعطاهُ الله عزّ و جلّ اجرَ مِأه شهیدٍ؛
پیامبر اکرم - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کسی که با جان و مالش در پی صله رحم بر آید، خداوند متعال اجر صد شهید را به او عطا میکند. [۵۱]
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - :
اَلصّدَقَهُ بِعَشرَهٍ و القَرضُ بثَمانیهَ عَشَرَ و صلَهُ الرَّحم بأربعهٍ و عِشْرین وَ صلهُ الِاخوان بِعِشْرینِ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: پاداش صدقه در راه خدا، ده برابر است و قرض دادن، هیجده برابر و پاداش صله و پیوند با خویشاوندان، بیست و چهار برابر و پیوند با برادران دینی، بیست برابر است. [۵۲]
قال الامام علی بن الحسین - علیه السلام - :
ما مِنْ خُطْوَهٍ أحبُّ الی اللهِ من خُطْوَتین: خُطْوَهٌ یُسَرُّ بِها صفَّا فی سبیلِ الله تعالی وَ خُطوَهٌ الی ذی رَحم قاطعٍ؛
امام سجاد - علیه السلام - فرمودند: دو گام نزد خداوند، محبوبترین گام هاست؛ گامی در راه خدا برای تحقق لشکر اسلام (برای جهاد) برداشته شود و گامی به سوی خویشاوندی که با انسان قطع رابطه کرده است. [۵۳]
قال الامام علی - علیه السلام - :
من أفضَلِ المُرُوّهِ صلَهُ الرّحم؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: صله رحم، از برترین جوانمردیها است. [۵۴]
قال الامام علی - علیه السلام - :
أنه تعالی یَصل مَن وصلِها و یَقطَعُ مَن قَطَعها و یَکرَم مَن أکرَمَها؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: همانا خداوند متعال به کسی که صله رحم نماید، توجه و عنایت میکند و کسی که با خویشاوندان خود قطع رابطه کند، خداوند توجه خویش را از او سلب مینماید. [۵۵]
قال الامام علی - علیه السلام - :
انَّ صلهَ الارحام لَمِن موجباتِ الاِسلام اِنَّ اللهَ سبحانَه أمَر بِإکرامِها؛
امام علی - علیه السلام - فرمودند: همانا صله رحم از واجبات دین اسلام است و خداوند سبحان نسبت به اکرام ارحام و خویشان امر فرموده است. [۵۶]
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ما آمَنَ باللهِ مَنْ قَطِعَ رحِمَهُ؛
کسی که با خویشاوندان خود قطع رابطه کند، به خدا ایمان نیاورده است. [۵۷]
رسول اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
انَّ أعجَل الخیرِ ثواباً صلهُ الرَّحم؛
پاداش صله رحم، سریعترین پاداش کار خیری است که به انسان میرسد. [۵۸]
پانویس
- ↑ الکافی : ۲ / ۴۸۸ / ۱.
- ↑ الأمالی ، صدوق ، ص ۶۰۰ .
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۳، ص ۳۰۴».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۲، ح ۱۷».
- ↑ «عیون الحکم والمواعظ، ص ۲۷۵، ح ۴۹۹۹».
- ↑ کافی : ج ۲، ص ۱۵۲، ح ۱۷.
- ↑ الکافی : ۲ / ۱۶۵ / ۳.
- ↑ بحار الأنوار : ۷۴ / ۹۴ / ۲۳.
- ↑ کنز العمّال : ۶۹۷۸ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۲.
- ↑ الکافی : ۲ / ۳۴۷ / ۶.
- ↑ الکافی : ۲ / ۱۵۲ / ۱۲.
- ↑ بحار الأنوار : ۷۴ / ۹۴ / ۲۳.
- ↑ الکافی : ۲ / ۱۵۱ / ۹ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۲.
- ↑ بحار الأنوار : ۷۴ / ۱۰۳ / ۶۱.
- ↑ بحار الأنوار : ۷۷ / ۲۳۷ / ۱.
- ↑ الکافی : ۲ / ۱۵۲ / ۱۵ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۲.
- ↑ الکافی: ج ۲، ص ۱۵۷، ص ۳۱.
- ↑ میزان الحکمه، ح ۷۹۳۹.
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۵».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۳۱۴».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۳۰۵».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۶، ح ۹۳۰۹».
- ↑ غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۳۰۱».
- ↑ «نهج البلاغه، خطبه ۱۲۴».
- ↑ غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۳۲۴».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۳۱۵».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۱، ص ۹۱».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۲۹۶».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۳۹۴».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۷، ح ۹۳۳۰».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۷، ح ۹۳۳۴».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۱».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۸».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۱۳۱».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۲».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۰».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۱۲۰».
- ↑ «سفینه البحار، ج ۲، ص ۵۵۳».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۱۰۴».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۸۴».
- ↑ «الکافی، ج ۷۴، ص ۳۴۸».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۳۴۷».
- ↑ «سفینه البحار، ج ۱، ص ۵۱۶».
- ↑ «کنز العمال، ح ۶۹۷۸».
- ↑ «ثواب الاعمال، ص ۲۸۹».
- ↑ «نهج الفصاحه، ح ۵۵».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۹۱».
- ↑ «جامع السعادات، ج ۲، ص ۳۴۲».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۹۲».
- ↑ «الکافی، ج ۲، ص ۱۵۸».
- ↑ «وسائل الشیعه، ج ۶، ص ۲۸۶».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۳۱».
- ↑ «بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۷».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۲۹۹».
- ↑ «غرر الحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۲۹۰».
- ↑ «غررالحکم، ص ۴۰۶، ح ۹۲۹۰».
- ↑ غررالحکم، ص ۴۰۷، ح ۹۳۲۷.
- ↑ الکافی، ج ۲، ص ۱۶۰.







