فرهنگ مصادیق:اهمیت و جایگاه رعایت حقوق دیگران

اهمیت و جایگاه رعایت حقوق دیگران

10 اصلی که مانع خیلی از اختلافات و دعواها می‌شود

رعایت حقوق دیگر افراد به نفع همه می‌باشد و اگر رعایت نمی‌شود یا به دلیل جهل و بی خبری افراد است یا به خاطر خودخواهی و توجه به منافع شخصی و اگر افراد نسبت به وظایفی که به هم دارند آگاه باشند و به آن پایبند باشند اختلاف و دعواها پیش نمی‌آید و اگر هم پیش آید، به راحتی قابل حل است.
به گزارش خبرگزاری مهر، همه ما می‌دانیم که افراد نسبت به یکدیگر حقوقی دارند و در نتیجه نسبت به هم وظایفی دارند. این حقوق به صورت دو جانبه است نه یکطرفه. اگر افراد این حقوق را بشناسند و به آن عمل کنند و متقابلا هم باشد مسلما بسیاری از نزاع‌ها برچیده می‌شود و جامعه‌ای با روابط سالم و خوب و دوری از حق کشی و ظلم و محرومیت به وجود می‌آید.
قشرهایی که نسبت به هم حقوق متقابل دارند فراوان هستند مانند والدین و فرزندان، همسایگان، شریکان، حکومت و مردم، زن و شوهرها، فرمانده و سربازان، رئیس اداره و کارمندان، معلم و شاگرد، موجر و مستاجر، کارگر و صاحب کار، خویشاوندان نسبت به هم، برادران دینی نسبت به یکدیگر.
رعایت حقوق یکدیگر به نفع همه افراد در خانواده و جامعه می‌باشد و اگر رعایت نمی‌شود یا به دلیل جهل و بی خبری افراد است یا به خاطر خودخواهی و توجه به منافع شخصی، مثلاً اگر در زندگی خانوادگی، زن و شوهر به وظایفی که نسبت به هم دارند آگاه باشند و به آن پایبند باشند اختلاف خانوادگی پیش نمی‌آید و اگر هم پیش آید، به راحتی قابل حل است.
با توجه به مشکلاتی که افراد جامعه ما از لحاظ رعایت حقوق یکدیگر دارند بد نیست به برخی از حقوق افراد در قبال هم اشاره کنیم که می‌تواند در رفتار اجتماعی ما و شرایط فرهنگی جامعه موثر باشد.
- اول اینکه افراد جامعه ما به عنوان یک مسلمان باید در برابر برادر دینی خود متواضع باشند و از تکبر بپرهیزند، چرا که خیلی از دعواها و کدورت‌ها به دلیل خودپسندی و تکبر افراد در قبال یکدیگر بوجود می‌آید.
- افراد باید با چهره باز و گشاده با هم برخورد کنند، که اگر این امر اتفاق بیافتد انرژی مثبتی در روابط افراد بوجود می‌آید.
- افراد باید به عهد خود وفا کنند و به قول و قرارها پایبند باشند؛ خیلی از مشکلات به خاطر بدقولی‌ها و وفادار نبودن به تعهدات به ویژه در امور مالی به خصوص چک رخ می‌دهد.
- ما به عنوان یک مسلمان باید در برخورد با یکدیگر منصف باشیم و از حد و حدود عادلانه خارج نشویم.
- افراد باید آبروی یکدیگر را در غیاب هم حفظ کنند، چرا که برخی از غیبت‌ها حتی ممکن است به فتنه و قتل ختم می‌شود.
- افراد باید اگر کسی نیازمند بود در حد توان به او کمک کنند و اگر قرض خواست بدهند و اگر یاری طلبید به یاریش بشتابد.
- افراد باید رعایت حریم خصوصی یکدیگر را بکنند و بی اجازه و سرزده وارد خانه دیگری نشوند یا به وسایل او دست نزند، نامه اش را نخوانند و به حریم شخصی او وارد نشوند.
- افراد باید در برخورد‌ها با هم سلام و مصافحه و معانقه و محبت و مهروزی داشته باشند و بر محور محبت حرکت کنند.
- افراد باید آنچه برای خود می‌خواهند برای دیگری هم بخواهند و آنچه بر خود نمی‌پسندد، بر دیگری هم نپسندد. اصل حقوق این است که آنچه برای خودت دوست داری برای دیگری هم دوست بداری و آنچه برای خود نمی‌پسندی برای دیگری هم نپسندی.
- همچنین افراد نباید همدیگر را آزار دهند و باید از دست و زبان هم آسوده باشند. پیامبر خدا(ص) فرمود: مسلمان کسی است که مسلمانان از زبان و دست او در امان باشند.
شناخت حقوق دیگران و رعایت کردن آن بر همگان لازم و ضروری است. به فرموده امام صادق (ع): خداوند به چیزی برتر از ادای حق مومن عبادت نشده است. برخی به خاطر صمیمیت و رفاقت، خود را موظف به رعایت این حقوق نمی‌دانند و چون خودمانی اند، ترک وظیفه می‌کنند. حضرت علی (ع) می‌فرماید: حق برادر دینی خود را ضایع مکن به اتکای روابطی که بین تو و اوست، چون کسی که حقش را ضایع کنی برادر تو نیست!
تعدی به حقوق دیگران مهمترین عامل ایجاد تفرقه است. این نوع از ستم به هر شکل صورت گیرد خواه در سطح وسیع همانند تعدی یک مملکت به همسایه خود و یا در حد محدود مانند تعدی همسایه‌ها به هم و یا فردی به فرد دیگر همه حاصل اولیه آن اختلاف می‌باشد. پس بنابراین بر هر فرد مسلمانی واجب و ضروری است به حقوق دیگران هر چند که جزئی و پیش پا افتاده باشد تجاوز نکند و رعایت کردن حقوق دیگران را جزو وظایف دینی خود بداند.