فرهنگ مصادیق:حکم شرعی آزار و اذیت کردن حیوانات
احکام آزار و اذیت کردن حیوانات از نظر شرعی
در اسلام، از آزار و اذیت حیوانات و کشتن بی دلیل آنها(مخصوصا نسبت به حیوانات غیر موذی)، نهی شده است و این عمل، از زشتترین گناهان شمرده شده است.
سوال: حکم شرعی شکار پرندگان در ماههای حرام چیست؟
شکار کردن، اگر منع قانونی نداشته و به قصد تفریح و خوش گذرانی نباشد، جایز است؛ اگرچه در ماههای حرام باشد.
پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سۆال، چنین است:
حضرت آیة الله العظمی خامنهای (مد ظله العالی):
این گونه امور تابع قوانین و مقررات مربوطه مى باشد و اگر منع قانونى در میان باشد جایز نمى باشد و الا فى نفسه اشکال ندارد ولی توجه داشته باشید شکار کردن به قصد تفریح و خوش گذرانی جایز نیست.
و اگر شرایط شکار وجود داشته باشد حلال است و از جمله شرایط این است که گلوله تیز باشد بگونه اى که در بدن حیوان فرو رود و آن را پاره کند و اگر گلوله تیز نباشد بلکه با فشار در بدن حیوان فرو رود و حیوان را بکشد یا به واسطه حرارتش بدن حیوان را بسوزاند و در اثر سوزاندن حیوان بمیرد پاک و حلال بودنش اشکال دارد.
حضرت آیة الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):
جایز است.
حضرت آیة الله العظمی صافی گلپایگانی (مد ظله العالی):
چنانچه صید مذکور لهوی نباشد مانعی ندارد.
سوال: کبوتری را بر اثر عصبانیت به طور غیر عمد کشتم، حکمش چیست؟
در اسلام، از آزار و اذیت حیوانات و کشتن بی دلیل آنها( مخصوصا نسبت به حیوانات غیر موذی)، نهی شده است.
حتی در روایتی از امام صادق (علیه السلام)، این عمل، از زشتترین گناهان شمرده شده است. [۱]
در هر حال، پشیمان شدن از این کردار نشان از پاکی وجدان است. البته باید به درگاه الهی توبه نموده و از او طلب آمرزش کرد. اما در ارتباط با اینکه آیا کفارهای نسبت به این عمل، واجب میشود یا نه؟ نظر شما را به حدیثی در این باره جلب مینماییم:
فردی به نام ابا حمزه، کبوتران نوه اش را از روی غضب سر میبرد و گویا بعدها از این عمل خویش پشیمان شده و شرح این واقعه را در سفری که به مکه داشته برای امام باقر (علیه السلام) بیان میکند. امام به او میفرمایند: “اى ابا حمزه، کار زشتی انجام دادی، نمی دانى که چون اهل زمین بچههاى ما را به بازى گیرند، با بال زدن کبوتر، زیان از آنها دفع میشود و ( نیز اینکه) کبوتران در پایان شب، (ما را) به نماز آگاهى دهند. از هر کدامشان یک دینار طلا صدقه بده زیرا از روی خشم آنها را کشتى.” [۲]
البته علما، از جمله مرحوم مجلسی و صاحب وسائل الشیعه، امر به پرداخت صدقه در این حدیث را حمل بر استحباب مینمایند.[۳]بنابر این هر چند در این موضوع، کفارهای واجب نمیباشد، اما بهتر است بابت کشتن کبوتر مقداری صدقه دهید.
در پایان، نظر شما را به دو استفتاء در همین موضوع جلب مینماییم:
سوال: کشتن حیوانات اهلى مانند گربه، آن هم بطور فجیع که در اطاق حبس شود و با شدت ضربات آن را بکشند و یا پرنده اى مانند کبوتر و کبک اهلى را از روى غضب سر از تنش بکنند موجب صدقه یا مثلا دیه مى شود؟
ج: دیه ندارد و لکن این گونه اذیت به حیوانات، ظلم است و مکافات آن عذاب اخروى است. [۴]
سوال: گناهانى از جمله اذیت کردن و یا کشتن حیوانات را چگونه مى توان جبران کرد؟ آیا با توبه بخشیده خواهد شد؟
ج: چنانچه شخص از گناهى که کرده توبه کند مورد عفو قرار مى گیرد لکن اگر مال دیگرى را تلف کرده باید صاحب مال را راضى کند و حقّ او را اداء کند یا از او حلالیت بگیرد، و اللّه العالم. [۵]
