فرهنگ مصادیق:مباحث حقوقی - عناصرغصب

مباحث حقوقی-عناصرغصب

غصب بر دو نوع است

1)غصب حقیقی 2)غصب حکمی
از دیدگاه قانون مدنی غصب حقیقی استیلا بر حق غیر است به نحو عدوان، بر همین اساس اثبات ید بر مال غیر بدون مجوز در حکم غصب است(غصب حکمی)

اما عناصر غصب از دیدگاه دکتر لنگرودی

از نظر ایشان برای تحقق غصب وجود عناصری به شرح ذیل لازم است؛

تصرف حسی

منظور از تصرف حسی در اینجا همان ید واقعی است. بدین معنا که غیر مالک بدون مجوز قانونی در مال غیر تصرف کند و بر آن مسلط شود.

ازاله ید قانونی؛ =

یعنی غاصب متصرف قانونی را از تصرف در مال خود بازدارد.

عدم وجود تصرف ابتدایی؛

بدین معنا که غاصب قبل از شروع به غصب، مال مغصوبه را از طریق قانونی در اختیار نداشته باشد. مثلا مال به صورت امانت در اختیار او نباشد چرا که از تاریخ امتناع وی از رد مال امانی وی در حکم غاصب است نه غاصب.البته وجود این عنصر برای تحقق غصب در فقه مورد اختلاف است چرا که بعضی وجود آن را لازم و بعضی لازم نمی دانند.

عدوان؛

عدوان به معنی ظلم و ستم است. برای تحقق عدوان ضروری است که متصرف در هنگام تصرف علم به عدم اسحقاق خود داشته باشد. و اگر از روی جهل باشد تصرف وی عدوانی نیست.

استیلا؛

یعنی تصرف باید به قهر و غلبه صورت بپذیرد.

حق غیر؛

یعنی مورد غصب حق غیر باشد. چون مغصوب ممکن است مال باشد و ممکن است نباشد به همین جهت ایشان در این قسمت از حق غیر نام برده است.

امکان بقاء مغصوب در ید غاصب؛

یعنی حق غیر به گونه ای باشد که برای مدتی هر چند کوتاه در ید غاصب باشد.

تعلق مغصوب به غیر؛

یعنی آنچه که مورد غصب واقع می شود باید تعلق به غیر داشته باشد.

مال مغصوب

باید مالک داشته باشد.
نوشته دکتر محمد جعفر لنگرودی

منبع: مباحث حقوقی - تاریخ برداشت: 94/11/5

بازگشت به غصب اموال