فرهنگ مصادیق:آثار انکار معاد

آثار انکار معاد

محتویات

۱ پرسش
۲ پاسخ اجمالی
۳ پاسخ تفصیلی
۴ پانویس

پرسش

انکار معاد، چه اثراتی در زندگی انسان می‌گذارد؟

پاسخ اجمالی

پاسخ تفصیلی

پاسخ این سوال در آیات ۱ ـ ۷ سوره«ماعون» آمده است. خدای متعال در این آیات، نخست پیغمبر اکرم(صلی اللهعلیه وآله) را مخاطب قرار داده و اثرات شوم انکار روز جزا در اعمال منکران را بازگو می‌کند.
(آیا دیدی کسی را که روز جزا را پیوسته انکار می‌کند؟!)؛ «اَرَاَیْتَ الَّذی یُکَذِّبُ بِالدّین».
سپس بی آنکه در انتظار پاسخ این سوال بماند، می‌افزاید:
(او همان کسی است که یتیم را با خشونت می‌راند!)؛ «فَذلِکَ الَّذی یَدُعُّ الْیَتِیمَ».
(و دیگران را به اطعام مسکین و مستمند تشویق نمی‌کند)؛ «وَ لایَحُضُّ عَلی طَعامِ الْمِسْکینِ».
منظور از «دین» در اینجا «جزا» یا «روز جزا» است، و انکار روز جزا و دادگاه بزرگ آن، بازتاب وسیعی در اعمال انسان دارد. در سومین وصف این گروه می‌فرماید: (وای بر نمازگذاران)؛ «فَوَیْلٌ لِلْمُصَلِّینَ».
(همان نمازگزارانی که نمازخود را به دست فراموشی می‌سپرند)؛ «اَلَّذِینَ هُمْ فی صَلاتِهِمْ ساهُونَ».
نه ارزشی برای آن قایلند، نه به اوقاتش اهمیتی می‌دهند، و نه ارکان و شرایط و آدابش را رعایت می‌کنند.
در چهارمین مرحله، به یکی از دیگر بدترین اعمال آنها اشاره کرده، می‌فرماید: (آنها کسانی هستند که پیوسته ریامی کنند)؛ «اَلَّذینَ هُمْ یُراءُونَ».
و می‌افزاید: (آن‌ها دیگران را از ضروریات زندگی منع می‌کنند)؛ «وَ یَمْنَعُونَ الْماعُونَ».
مسلّماً، یکی از سرچشمه‌های تظاهر و ریاکاری، عدم ایمانبه روز قیامتو عدم توجه به پاداش‌های الهی است، وگرنه چگونه ممکن است انسان پاداش‌های الهی را رها کند و رو به سوی خلق آورد؟!
بسیاری از مفسران معتقدند: منظور از «ماعون» در اینجا، اشیاء جزیی است که مردم مخصوصاً همسایه‌ها از یکدیگر به عنوان عاریه یا تملک می‌گیرند، مانند مقداری نمک، آب، کبریت، ظروف و مانند اینها.
بدیهی است، کسی که از دادن چنین اشیایی به دیگران خودداری می‌کند، آدم بسیار پست و بی ایمانی است، یعنی آنها به قدری بخیل اند که حتی از دادن این اشیاء کوچک مضایفه دارند.
البته در روایتی از امام صادق(علیه السلام) آمده، راوی گفت: ما همسایگانی داریم که وقتی وسایلی را به آنها عاریه می‌دهیم، آن را می‌شکنند و خراب می‌کنند، آیا گناه است به آنها ندهیم؟ فرمود: در این صورت مانعی ندارد. ^[۱]