فرهنگ مصادیق:احادیث - وفاى به عهد: تفاوت بین نسخهها
(اصلاح ارقام) |
|||
| سطر ۵: | سطر ۵: | ||
حدیث (۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | اَقرَبُکُم غَدا مِنّى فِى المَوقِفِ اَصدَقُکُم لِلحَدیثِ و َاَدَّاکُم لِلاَمانَهِ و َاوفاکُم بِالعَهدِ و َاَحسَنُکُم خُلقا وَ اَقرَبُکُم مِن | + | اَقرَبُکُم غَدا مِنّى فِى المَوقِفِ اَصدَقُکُم لِلحَدیثِ و َاَدَّاکُم لِلاَمانَهِ و َاوفاکُم بِالعَهدِ و َاَحسَنُکُم خُلقا وَ اَقرَبُکُم مِن النّاسِ<ref>امالی(طوسی) ص۲۲۹ - بحارالأنوار(ط-بیروت) ج۷۲، ص۹۴، ح۱۲ </ref>؛<br/> |
نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است.<br/> | نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است.<br/> | ||
| − | + | ||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۲) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۲) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | مَن کانَ یُؤمِنُ بِاللّه و َالیَومِ الآخِر فَلیَفِ اِذا | + | مَن کانَ یُؤمِنُ بِاللّه و َالیَومِ الآخِر فَلیَفِ اِذا وَعَدَ<ref>کافى(ط-الاسلامیه) ج۲، ص۳۶۴، ح2</ref>؛<br/> |
هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، هرگاه وعده مى دهد باید وفا کند.<br/> | هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، هرگاه وعده مى دهد باید وفا کند.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | مَن عامَلَ النّاسَ فَلَم یَظلِمهُم و َحَدَّثَهُم فَلَم یَکذِبهُم وَ وَعَدَهُم فَلَم یَخلفهُم فَهُوَ مِمَّن کَمُلَت مُرُوَّتُهُ و َظَهَرَت عَدالَتُهُ و َوَجَبَت اُخُوَّتُهُ وَ حَرُمَت | + | مَن عامَلَ النّاسَ فَلَم یَظلِمهُم و َحَدَّثَهُم فَلَم یَکذِبهُم وَ وَعَدَهُم فَلَم یَخلفهُم فَهُوَ مِمَّن کَمُلَت مُرُوَّتُهُ و َظَهَرَت عَدالَتُهُ و َوَجَبَت اُخُوَّتُهُ وَ حَرُمَت غیبَتُهُ<ref>عیون اخبار الرضا ج۲ ، ص۳۰ - نهج الفصاحه ص۷۲۵ ، ح۲۷۶۲</ref>؛<br/> |
هر کس در معاشرت با مردم به آنان ظلم نکند، دروغ نگوید، [[خلف وعده]] ننماید، جوانمردیش کامل، عدالتش آشکار، برادرى با او واجب و غیبتش حرام است.<br/> | هر کس در معاشرت با مردم به آنان ظلم نکند، دروغ نگوید، [[خلف وعده]] ننماید، جوانمردیش کامل، عدالتش آشکار، برادرى با او واجب و غیبتش حرام است.<br/> | ||
| − | + | ||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۴) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۴) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | ثَلاثٌ لَیسَ لاَحَدِ النّاسِ فیهِ رُخصَهٌ: بِرُّ الوالِدَینِ مُسلِما کانَ اَؤ کافِرا وَ الوَفاءُ بِالعَهدِ لِمُسلِمٍ اَو کافِرا وُ الاَمانَهُ اِلى مُسلِمٍ کانَ اَؤ | + | ثَلاثٌ لَیسَ لاَحَدِ النّاسِ فیهِ رُخصَهٌ: بِرُّ الوالِدَینِ مُسلِما کانَ اَؤ کافِرا وَ الوَفاءُ بِالعَهدِ لِمُسلِمٍ اَو کافِرا وُ الاَمانَهُ اِلى مُسلِمٍ کانَ اَؤ کافِرا<ref>نهج الفصاحه ص۴۱۶ ،ح1264</ref>؛<br/> |
سه چیز است که ترک آن براى هیچ کس جایز نیست: نیکى به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفاى به عهد با مسلمان یا کافر و اداى امانت به مسلمان یا کافر.<br/> | سه چیز است که ترک آن براى هیچ کس جایز نیست: نیکى به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفاى به عهد با مسلمان یا کافر و اداى امانت به مسلمان یا کافر.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۵) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۵) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهِىَ راجِعَهٌ عَلى صاحِبِها: اَلبَغىُ و َالمَکرُ وَ | + | ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهِىَ راجِعَهٌ عَلى صاحِبِها: اَلبَغىُ و َالمَکرُ وَ النَّکثُ<ref>نهج الفصاحه ص۴۲۲، ح 1281</ref>؛<br/> |
سه خصلت است که در هر کس باشد (آثارش) به خود او بر مى گردد: ظلم کردن، فریب دادن و تخلّف از وعده.<br/> | سه خصلت است که در هر کس باشد (آثارش) به خود او بر مى گردد: ظلم کردن، فریب دادن و تخلّف از وعده.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۶) امام على علیه السلام :<br/> | حدیث (۶) امام على علیه السلام :<br/> | ||
| − | لَیسَ مِن فَرائِضِ اللّه شَىءٌ اَلنّاسُ اَشَدُّ عَلَیهِ اجتِماعا مَعَ تَفَرُّقِ اَهوائِهِم وَ تَشَتُّتِ آرائِهِم مِن تَعظیمِ الوَفاءِ | + | لَیسَ مِن فَرائِضِ اللّه شَىءٌ اَلنّاسُ اَشَدُّ عَلَیهِ اجتِماعا مَعَ تَفَرُّقِ اَهوائِهِم وَ تَشَتُّتِ آرائِهِم مِن تَعظیمِ الوَفاءِ بِالعُهودِ<ref>نهج البلاغه(صبحی صالح) نامه ۵۳ ،ص442</ref>؛<br/> |
هیچ یک از فرائض الهى همانند وفاى به عهد نیست که مردم با همه خواسته هاى گوناگون و دیدگاه هاى مختلف، بیشتر بر آن اتّفاق نظر داشته باشند.<br/> | هیچ یک از فرائض الهى همانند وفاى به عهد نیست که مردم با همه خواسته هاى گوناگون و دیدگاه هاى مختلف، بیشتر بر آن اتّفاق نظر داشته باشند.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۷) امام على علیه السلام :<br/> | حدیث (۷) امام على علیه السلام :<br/> | ||
| − | وَ إیّاکَ ... اَن تَعِدَهُم فَتُتبِعَ مَوعِدَکَ بِخُلفِکَ... الخُلفَ یوجبُ المَقتَ عِندَ اللّه وَ | + | وَ إیّاکَ ... اَن تَعِدَهُم فَتُتبِعَ مَوعِدَکَ بِخُلفِکَ... الخُلفَ یوجبُ المَقتَ عِندَ اللّه وَ النّاسِ<ref>نهج البلاغه(صبحی صالح) نامه ۵۳ ،ص444</ref>؛<br/> |
بپرهیز از [[خلف وعده]] که آن موجب نفرت خدا و مردم از تو مى شود.<br/> | بپرهیز از [[خلف وعده]] که آن موجب نفرت خدا و مردم از تو مى شود.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۸) امام على علیه السلام :<br/> | حدیث (۸) امام على علیه السلام :<br/> | ||
| − | لا تَعِدَنَّ عِدَهً لاتَثِقُ مِن نَفسِکَ | + | لا تَعِدَنَّ عِدَهً لاتَثِقُ مِن نَفسِکَ بِانجازِها<ref>تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص۲۵۳ ، ح5316</ref>؛<br/> |
وعده اى نده که از وفاى به آن اطمینان ندارى.<br/> | وعده اى نده که از وفاى به آن اطمینان ندارى.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۹) امام على علیه السلام :<br/> | حدیث (۹) امام على علیه السلام :<br/> | ||
| − | لا تَعتَمِد عَلى مَوَدَّهِ مَن لا یوفِى | + | لا تَعتَمِد عَلى مَوَدَّهِ مَن لا یوفِى بِعَهدِهِ<ref>تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص۴۱۸ ، ح9562</ref>؛<br/> |
به دوستى که به عهد خود وفا نمى کند اعتماد نکن.<br/> | به دوستى که به عهد خود وفا نمى کند اعتماد نکن.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۰) امام سجّاد علیه السلام :<br/> | حدیث (۱۰) امام سجّاد علیه السلام :<br/> | ||
| − | قُلتُ لِعَلِىّ بنِ الحُسَینِ علیه السلام : اَخبِرنى بِجَمیعِ شَرایِعِ الدّینِ قالَ علیه السلام : قَولُ الحَقِّ و َالحُکمُ بِالعَدلِ و َالوَفاءُ | + | قُلتُ لِعَلِىّ بنِ الحُسَینِ علیه السلام : اَخبِرنى بِجَمیعِ شَرایِعِ الدّینِ قالَ علیه السلام : قَولُ الحَقِّ و َالحُکمُ بِالعَدلِ و َالوَفاءُ بِالعَهدِ<ref>خصال ص ۱۱۳ ، ح90</ref>؛<br/> |
به امام سجّاد علیه السلام عرض کردم: مرا از تمام دستورهاى دین آگاه کنید امام علیه السلام فرمودند: حقگویى، [[قضاوت]] عادلانه و وفاى به عهد.<br/> | به امام سجّاد علیه السلام عرض کردم: مرا از تمام دستورهاى دین آگاه کنید امام علیه السلام فرمودند: حقگویى، [[قضاوت]] عادلانه و وفاى به عهد.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۱۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | اِضمَنوا لى سِتّا مِن اَنفُسِکُم اَضمَن لَکُمُ الجَنَّهَ اُصدُقُوا اِذا حَدَّثتُم و َأوفُوا اِذا وَعَدتُم و َاَدُّوا اِذا ائتُمِنتُم و َاحفَظوا فُروجَکُم و َغُضّوا اَبصارَکُم وَ کُفّوا | + | اِضمَنوا لى سِتّا مِن اَنفُسِکُم اَضمَن لَکُمُ الجَنَّهَ اُصدُقُوا اِذا حَدَّثتُم و َأوفُوا اِذا وَعَدتُم و َاَدُّوا اِذا ائتُمِنتُم و َاحفَظوا فُروجَکُم و َغُضّوا اَبصارَکُم وَ کُفّوا اَیدیَکُم<ref>نهج الفصاحه ص۲۱۶ ، ح 321</ref>؛<br/> |
شش چیز را براى من ضمانت کنید تا من بهشت را براى شما ضمانت کنم، راستى در گفتار، وفاى به عهد، بر گرداندن امانت، پاکدامنى، چشم بستن از [[گناه]] و نگه داشتن دست (از غیر حلال).<br/> | شش چیز را براى من ضمانت کنید تا من بهشت را براى شما ضمانت کنم، راستى در گفتار، وفاى به عهد، بر گرداندن امانت، پاکدامنى، چشم بستن از [[گناه]] و نگه داشتن دست (از غیر حلال).<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۲) امام صادق علیه السلام :<br/> | حدیث (۱۲) امام صادق علیه السلام :<br/> | ||
| − | فَهَلُمَّ اَیُّهَا النّاسُ اِلَى التَّعاوُنِ عَلى طاعَهِ اللّه عَز َّوَ جَلَّ وَ القیامِ بِعَدلِهِ وَ الوَفاءِ بِعَهدِهِ وَ الانصافِ لَهُ فى جَمیعِ حَقِّهِ فَاِنَّهُ لَیسَ العِبادُ اِلى شَى ءٍ اَحوَجَ مِنهُم اِلَى التَّناصُحِ فى ذلِکَ وَ حُسنِ التَّعاوُنِ عَلَیهِ ؛<br/> | + | فَهَلُمَّ اَیُّهَا النّاسُ اِلَى التَّعاوُنِ عَلى طاعَهِ اللّه عَز َّوَ جَلَّ وَ القیامِ بِعَدلِهِ وَ الوَفاءِ بِعَهدِهِ وَ الانصافِ لَهُ فى جَمیعِ حَقِّهِ فَاِنَّهُ لَیسَ العِبادُ اِلى شَى ءٍ اَحوَجَ مِنهُم اِلَى التَّناصُحِ فى ذلِکَ وَ حُسنِ التَّعاوُنِ عَلَیهِ<ref>کافى(ط-الاسلامیه) ج ۸ ، ص ۳۵۴، ح 550</ref>؛<br/> |
اى مردم! بیایید یکدیگر را بر اطاعت خدا یارى کنید و عدالتش را بپادارید و به عهدش (در عبودیت او و ترک طاعت شیطان) وفا کنید و در تمامى حقوق الهى منصفانه رفتار کنید، زیرا که بندگان خدا به چیزى نیازمندتر از این نیستند که در این امور یکدیگر را نصیحت و خوب یارى کنند.<br/> | اى مردم! بیایید یکدیگر را بر اطاعت خدا یارى کنید و عدالتش را بپادارید و به عهدش (در عبودیت او و ترک طاعت شیطان) وفا کنید و در تمامى حقوق الهى منصفانه رفتار کنید، زیرا که بندگان خدا به چیزى نیازمندتر از این نیستند که در این امور یکدیگر را نصیحت و خوب یارى کنند.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | حدیث (۱۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :<br/> | ||
| − | اَحِبُّوا الصِّبیانَ وَ ارحَمُوهُم ، وَ اِذا وَ عَدتُموهُم شَیئا فَفُوا لَهُم ، فَاِنَّهُم لا یَدرونَ اِلاّ اَ نَّـکُم تَرزُقونَهُم ؛<br/> | + | اَحِبُّوا الصِّبیانَ وَ ارحَمُوهُم ، وَ اِذا وَ عَدتُموهُم شَیئا فَفُوا لَهُم ، فَاِنَّهُم لا یَدرونَ اِلاّ اَ نَّـکُم تَرزُقونَهُم<ref>کافى(ط-الاسلامیه) ج ۶، ص ۴۹، ح 3</ref>؛<br/> |
کودکان را دوست بدارید و با آنان مهربان باشید و هرگاه به آنان وعده دادید ، به آن وفا کنید ، زیرا آنان ، روزى دهنده خود را کسى غیر از شما نمى دانند.<br/> | کودکان را دوست بدارید و با آنان مهربان باشید و هرگاه به آنان وعده دادید ، به آن وفا کنید ، زیرا آنان ، روزى دهنده خود را کسى غیر از شما نمى دانند.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۴) امام حسن علیه السلام:<br/> | حدیث (۱۴) امام حسن علیه السلام:<br/> | ||
| − | المَسؤولُ حُرّ حَتی یَعِد ، وَ مُستَرِقُ المَسئولِ حَتی | + | المَسؤولُ حُرّ حَتی یَعِد ، وَ مُستَرِقُ المَسئولِ حَتی یَنجَز<ref>بحار الانوار(ط-بیروت) ج۷۵، ص113</ref>؛<br/> |
انسان تا وعده نداده ، آزاد است . اما وقتی وعده میدهد زیر بار مسؤولیت میرود، و تا به وعده اش عمل نکند رها نخواهد شد.<br/> | انسان تا وعده نداده ، آزاد است . اما وقتی وعده میدهد زیر بار مسؤولیت میرود، و تا به وعده اش عمل نکند رها نخواهد شد.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۵) امام سجاد علیه السلام :<br/> | حدیث (۱۵) امام سجاد علیه السلام :<br/> | ||
| − | خَیرُ مَفاتیحِ الاُمورِ الصِّدقُ وَ خَیرُ خَواتیمِهَا | + | خَیرُ مَفاتیحِ الاُمورِ الصِّدقُ وَ خَیرُ خَواتیمِهَا الوَفاءُ<ref>بحارالأنوار(ط-بیروت) ج ۷۵، ص ۱۶۱ - نزهه الناظر و تنبیه الخاطر ص ۹۳ ،ح21</ref>؛<br/> |
بهترین شروع کارها صداقت و راستگویى و بهترین پایان آنها وفا است.<br/> | بهترین شروع کارها صداقت و راستگویى و بهترین پایان آنها وفا است.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۶) رسول خدا صلی الله علیه و آله:<br/> | حدیث (۱۶) رسول خدا صلی الله علیه و آله:<br/> | ||
| − | ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهُوَ مُنافِقٌ وَ اِن صامَ وَ صَلّى وَحَجَّ وَ اعتَمَرَ و َقالَ «اِنّى مُسلِمٌ» مَن اِذا حَدَّثَ کَذِبَ وَ اِذا وَعَدَ اَخلَفَ وَ اِذَا ائتُمِنَ | + | ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهُوَ مُنافِقٌ وَ اِن صامَ وَ صَلّى وَحَجَّ وَ اعتَمَرَ و َقالَ «اِنّى مُسلِمٌ» مَن اِذا حَدَّثَ کَذِبَ وَ اِذا وَعَدَ اَخلَفَ وَ اِذَا ائتُمِنَ خانَ<ref>نهج الفصاحه ص۴۲۲ ، ح 1280</ref>؛<br/> |
سه چیز است که در هر کس باشد منافق است اگر چه [[روزه]] دارد و نماز بخواند و [[حج]] و عمره کند و بگوید من مسلمانم، کسى که هنگام سخن گفتن دروغ بگوید و وقتى که وعده دهد تخلف نماید و چون امانت بگیرد، خیانت نماید.<br/> | سه چیز است که در هر کس باشد منافق است اگر چه [[روزه]] دارد و نماز بخواند و [[حج]] و عمره کند و بگوید من مسلمانم، کسى که هنگام سخن گفتن دروغ بگوید و وقتى که وعده دهد تخلف نماید و چون امانت بگیرد، خیانت نماید.<br/> | ||
| − | |||
<br/> | <br/> | ||
حدیث (۱۷) امام صادق(سلام الله علیه):<br/> | حدیث (۱۷) امام صادق(سلام الله علیه):<br/> | ||
| − | لا تَعِدَنَّ أخاکَ وَعداً لَیسَ فی یَدِکَ وَفاؤُهُ.<br/> | + | لا تَعِدَنَّ أخاکَ وَعداً لَیسَ فی یَدِکَ وَفاؤُهُ<ref>بحارالأنوار(ط-بیروت) ج ۷۵ ، ص ۲۵۰ - تحف العقول ص367</ref>.<br/> |
به برادرت وعده اى مده که وفاى به آن در توان تو نباشد.<br/> | به برادرت وعده اى مده که وفاى به آن در توان تو نباشد.<br/> | ||
| − | |||
<br/><br/> | <br/><br/> | ||
| − | <div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.aviny.com/hadis-mozooee/ejtemai/vafaye-be-ahd.aspx سایت جامع فرهنگی مذهبی شهید آوینی] | + | <div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.aviny.com/hadis-mozooee/ejtemai/vafaye-be-ahd.aspx سایت جامع فرهنگی مذهبی شهید آوینی] تاریخ برداشت:۹۴/۱۲/۰۸ </span></div> |
| − | تاریخ برداشت:۹۴/۱۲/۰۸ | + | |
| − | + | ||
<div class="hold"> | <div class="hold"> | ||
<div class="return">بازگشت به [[وفای به عهد]] </div> | <div class="return">بازگشت به [[وفای به عهد]] </div> | ||
</div> | </div> | ||
نسخهٔ ۱۵ فروردین ۱۳۹۵، ساعت ۱۴:۱۷
احادیث این بخش با توجه به منابع ذکر شده در نرم افزار "جامع الاحادیث نور" بازبینی و به روز شده اند.
حدیث (۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
اَقرَبُکُم غَدا مِنّى فِى المَوقِفِ اَصدَقُکُم لِلحَدیثِ و َاَدَّاکُم لِلاَمانَهِ و َاوفاکُم بِالعَهدِ و َاَحسَنُکُم خُلقا وَ اَقرَبُکُم مِن النّاسِ[۱]؛
نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است.
حدیث (۲) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
مَن کانَ یُؤمِنُ بِاللّه و َالیَومِ الآخِر فَلیَفِ اِذا وَعَدَ[۲]؛
هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، هرگاه وعده مى دهد باید وفا کند.
حدیث (۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
مَن عامَلَ النّاسَ فَلَم یَظلِمهُم و َحَدَّثَهُم فَلَم یَکذِبهُم وَ وَعَدَهُم فَلَم یَخلفهُم فَهُوَ مِمَّن کَمُلَت مُرُوَّتُهُ و َظَهَرَت عَدالَتُهُ و َوَجَبَت اُخُوَّتُهُ وَ حَرُمَت غیبَتُهُ[۳]؛
هر کس در معاشرت با مردم به آنان ظلم نکند، دروغ نگوید، خلف وعده ننماید، جوانمردیش کامل، عدالتش آشکار، برادرى با او واجب و غیبتش حرام است.
حدیث (۴) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
ثَلاثٌ لَیسَ لاَحَدِ النّاسِ فیهِ رُخصَهٌ: بِرُّ الوالِدَینِ مُسلِما کانَ اَؤ کافِرا وَ الوَفاءُ بِالعَهدِ لِمُسلِمٍ اَو کافِرا وُ الاَمانَهُ اِلى مُسلِمٍ کانَ اَؤ کافِرا[۴]؛
سه چیز است که ترک آن براى هیچ کس جایز نیست: نیکى به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفاى به عهد با مسلمان یا کافر و اداى امانت به مسلمان یا کافر.
حدیث (۵) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهِىَ راجِعَهٌ عَلى صاحِبِها: اَلبَغىُ و َالمَکرُ وَ النَّکثُ[۵]؛
سه خصلت است که در هر کس باشد (آثارش) به خود او بر مى گردد: ظلم کردن، فریب دادن و تخلّف از وعده.
حدیث (۶) امام على علیه السلام :
لَیسَ مِن فَرائِضِ اللّه شَىءٌ اَلنّاسُ اَشَدُّ عَلَیهِ اجتِماعا مَعَ تَفَرُّقِ اَهوائِهِم وَ تَشَتُّتِ آرائِهِم مِن تَعظیمِ الوَفاءِ بِالعُهودِ[۶]؛
هیچ یک از فرائض الهى همانند وفاى به عهد نیست که مردم با همه خواسته هاى گوناگون و دیدگاه هاى مختلف، بیشتر بر آن اتّفاق نظر داشته باشند.
حدیث (۷) امام على علیه السلام :
وَ إیّاکَ ... اَن تَعِدَهُم فَتُتبِعَ مَوعِدَکَ بِخُلفِکَ... الخُلفَ یوجبُ المَقتَ عِندَ اللّه وَ النّاسِ[۷]؛
بپرهیز از خلف وعده که آن موجب نفرت خدا و مردم از تو مى شود.
حدیث (۸) امام على علیه السلام :
لا تَعِدَنَّ عِدَهً لاتَثِقُ مِن نَفسِکَ بِانجازِها[۸]؛
وعده اى نده که از وفاى به آن اطمینان ندارى.
حدیث (۹) امام على علیه السلام :
لا تَعتَمِد عَلى مَوَدَّهِ مَن لا یوفِى بِعَهدِهِ[۹]؛
به دوستى که به عهد خود وفا نمى کند اعتماد نکن.
حدیث (۱۰) امام سجّاد علیه السلام :
قُلتُ لِعَلِىّ بنِ الحُسَینِ علیه السلام : اَخبِرنى بِجَمیعِ شَرایِعِ الدّینِ قالَ علیه السلام : قَولُ الحَقِّ و َالحُکمُ بِالعَدلِ و َالوَفاءُ بِالعَهدِ[۱۰]؛
به امام سجّاد علیه السلام عرض کردم: مرا از تمام دستورهاى دین آگاه کنید امام علیه السلام فرمودند: حقگویى، قضاوت عادلانه و وفاى به عهد.
حدیث (۱۱) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
اِضمَنوا لى سِتّا مِن اَنفُسِکُم اَضمَن لَکُمُ الجَنَّهَ اُصدُقُوا اِذا حَدَّثتُم و َأوفُوا اِذا وَعَدتُم و َاَدُّوا اِذا ائتُمِنتُم و َاحفَظوا فُروجَکُم و َغُضّوا اَبصارَکُم وَ کُفّوا اَیدیَکُم[۱۱]؛
شش چیز را براى من ضمانت کنید تا من بهشت را براى شما ضمانت کنم، راستى در گفتار، وفاى به عهد، بر گرداندن امانت، پاکدامنى، چشم بستن از گناه و نگه داشتن دست (از غیر حلال).
حدیث (۱۲) امام صادق علیه السلام :
فَهَلُمَّ اَیُّهَا النّاسُ اِلَى التَّعاوُنِ عَلى طاعَهِ اللّه عَز َّوَ جَلَّ وَ القیامِ بِعَدلِهِ وَ الوَفاءِ بِعَهدِهِ وَ الانصافِ لَهُ فى جَمیعِ حَقِّهِ فَاِنَّهُ لَیسَ العِبادُ اِلى شَى ءٍ اَحوَجَ مِنهُم اِلَى التَّناصُحِ فى ذلِکَ وَ حُسنِ التَّعاوُنِ عَلَیهِ[۱۲]؛
اى مردم! بیایید یکدیگر را بر اطاعت خدا یارى کنید و عدالتش را بپادارید و به عهدش (در عبودیت او و ترک طاعت شیطان) وفا کنید و در تمامى حقوق الهى منصفانه رفتار کنید، زیرا که بندگان خدا به چیزى نیازمندتر از این نیستند که در این امور یکدیگر را نصیحت و خوب یارى کنند.
حدیث (۱۳) رسول اکرم صلى الله علیه و آله :
اَحِبُّوا الصِّبیانَ وَ ارحَمُوهُم ، وَ اِذا وَ عَدتُموهُم شَیئا فَفُوا لَهُم ، فَاِنَّهُم لا یَدرونَ اِلاّ اَ نَّـکُم تَرزُقونَهُم[۱۳]؛
کودکان را دوست بدارید و با آنان مهربان باشید و هرگاه به آنان وعده دادید ، به آن وفا کنید ، زیرا آنان ، روزى دهنده خود را کسى غیر از شما نمى دانند.
حدیث (۱۴) امام حسن علیه السلام:
المَسؤولُ حُرّ حَتی یَعِد ، وَ مُستَرِقُ المَسئولِ حَتی یَنجَز[۱۴]؛
انسان تا وعده نداده ، آزاد است . اما وقتی وعده میدهد زیر بار مسؤولیت میرود، و تا به وعده اش عمل نکند رها نخواهد شد.
حدیث (۱۵) امام سجاد علیه السلام :
خَیرُ مَفاتیحِ الاُمورِ الصِّدقُ وَ خَیرُ خَواتیمِهَا الوَفاءُ[۱۵]؛
بهترین شروع کارها صداقت و راستگویى و بهترین پایان آنها وفا است.
حدیث (۱۶) رسول خدا صلی الله علیه و آله:
ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهُوَ مُنافِقٌ وَ اِن صامَ وَ صَلّى وَحَجَّ وَ اعتَمَرَ و َقالَ «اِنّى مُسلِمٌ» مَن اِذا حَدَّثَ کَذِبَ وَ اِذا وَعَدَ اَخلَفَ وَ اِذَا ائتُمِنَ خانَ[۱۶]؛
سه چیز است که در هر کس باشد منافق است اگر چه روزه دارد و نماز بخواند و حج و عمره کند و بگوید من مسلمانم، کسى که هنگام سخن گفتن دروغ بگوید و وقتى که وعده دهد تخلف نماید و چون امانت بگیرد، خیانت نماید.
حدیث (۱۷) امام صادق(سلام الله علیه):
لا تَعِدَنَّ أخاکَ وَعداً لَیسَ فی یَدِکَ وَفاؤُهُ[۱۷].
به برادرت وعده اى مده که وفاى به آن در توان تو نباشد.
- ↑ امالی(طوسی) ص۲۲۹ - بحارالأنوار(ط-بیروت) ج۷۲، ص۹۴، ح۱۲
- ↑ کافى(ط-الاسلامیه) ج۲، ص۳۶۴، ح2
- ↑ عیون اخبار الرضا ج۲ ، ص۳۰ - نهج الفصاحه ص۷۲۵ ، ح۲۷۶۲
- ↑ نهج الفصاحه ص۴۱۶ ،ح1264
- ↑ نهج الفصاحه ص۴۲۲، ح 1281
- ↑ نهج البلاغه(صبحی صالح) نامه ۵۳ ،ص442
- ↑ نهج البلاغه(صبحی صالح) نامه ۵۳ ،ص444
- ↑ تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص۲۵۳ ، ح5316
- ↑ تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص۴۱۸ ، ح9562
- ↑ خصال ص ۱۱۳ ، ح90
- ↑ نهج الفصاحه ص۲۱۶ ، ح 321
- ↑ کافى(ط-الاسلامیه) ج ۸ ، ص ۳۵۴، ح 550
- ↑ کافى(ط-الاسلامیه) ج ۶، ص ۴۹، ح 3
- ↑ بحار الانوار(ط-بیروت) ج۷۵، ص113
- ↑ بحارالأنوار(ط-بیروت) ج ۷۵، ص ۱۶۱ - نزهه الناظر و تنبیه الخاطر ص ۹۳ ،ح21
- ↑ نهج الفصاحه ص۴۲۲ ، ح 1280
- ↑ بحارالأنوار(ط-بیروت) ج ۷۵ ، ص ۲۵۰ - تحف العقول ص367
