فرهنگ مصادیق:چهل حدیث والدین: تفاوت بین نسخهها
(اصلاح ارقام) |
|||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
<div class="head1"> چهل حدیث والدین </div> | <div class="head1"> چهل حدیث والدین </div> | ||
نویسنده: شریفی، محمود، <br /> | نویسنده: شریفی، محمود، <br /> | ||
| − | ==مقدمه== | + | |
| − | قال الله تعالی: | + | == مقدمه == |
| − | و قضی ربک الا تعبدوا الا ایاه و بالوالدین احسانا اما یبلغن عندک الکبر احدهما، او کلاهما فلا تقل لهما اف و لا تنهرهما و قل لهما قولا کریما...< | + | قال الله تعالی: و قضی ربک الا تعبدوا الا ایاه و بالوالدین احسانا اما یبلغن عندک الکبر احدهما، او کلاهما فلا تقل لهما اف و لا تنهرهما و قل لهما قولا کریما...<ref>سوره اسراء: 23</ref><br /> |
| − | سوره اسراء: 23 | + | و خدای تو حکم فرموده که هیچ کس را جز او نپرستید و به پدر و مادر نیکی کنید اگر هر دو یا یکی از آنها به پیری برسند (که موجب رنج و زحمت باشند) زنهار کلمهای که رنجیده خاطر شوند مگو و کمترین آزار به آنان مرسان و با ایشان با احترام و بزرگوارانه سخن بگو و همیشه پر و بال تواضع و تکریم را با کمال مهربانی نزدشان بگستران و بگو: پروردگارا، به پدر و مادرم رحمت و مهربانی فرما، آنگونه که آنان مرا در کوچکی تربیت کردند.<br /> |
| − | و خدای تو حکم فرموده | + | |
| − | و همیشه پر و بال تواضع و تکریم را با کمال مهربانی نزدشان بگستران و بگو: پروردگارا، به پدر و مادرم رحمت و مهربانی فرما، آنگونه که آنان مرا در کوچکی تربیت کردند.<br /> | + | == پیشگفتار == |
| − | + | گرچه هستی ما از خداست، لیکن سبب زندگی و وجود ما، پدر و مادر است و ما شاخهای از وجود این دو عزیزیم و میوهای از بوستان محبت و تربیت و مهر و عاطفه بی نظیر پدر و مادریم.<br /> | |
| − | انسان | + | انسان فراموشکار، وقتی به قدرت و موقعیتی رسید، دوران عجز و کوچکی خویش را از یاد میبرد و پدر و مادر و زحمات طاقت فرسای آنان را فراموش میکند و چه ناسپاسی و کفرانی بدتر از این؟<br /> |
| − | انسانیت و اخلاق ایجاب میکند که پاسدار این دو گوهر باشیم و در حال حیاتشان از نیکی و احسان و پس از مرگشان از صدقات و یاد نیک غفلت نکنیم. ما امتداد وجودی والدین خودیم و فرزندان ما تداوم وجود مایند، چگونگی برخورد ما با پدر و مادر و احترام و نیکی ما به آنان سبب میشود: که فرزندان ما نیز در نسل آینده، | + | انسانیت و اخلاق ایجاب میکند که پاسدار این دو گوهر باشیم و در حال حیاتشان از نیکی و احسان و پس از مرگشان از صدقات و یاد نیک غفلت نکنیم. ما امتداد وجودی والدین خودیم و فرزندان ما تداوم وجود مایند، چگونگی برخورد ما با پدر و مادر و احترام و نیکی ما به آنان سبب میشود: که فرزندان ما نیز در نسل آینده، حقشناس و قدردان و نیکوکار به بار آیند. فرزندان ما همانگونه خواهند بود که ما با والدین خویش رفتار میکنیم.<br /> |
| − | باری... ادای حق والدین و انجام سپاس زحمات آنان نیز مانند حق خدا و شکر | + | باری... ادای حق والدین و انجام سپاس زحمات آنان نیز مانند حق خدا و شکر نعمتهایش از عهده توانائی ما خارج است و تنها باید زبان به عجز بگشاییم و بال تواضع و فروتنی به زیر پای آن دو فرشته بگستریم.<br /> |
| − | با | + | با این حال، توجه به مقام پدر و مادر و شناخت قدر و منزلت آنان نزد خداوند، زمینه ادای بخشی از حق بزرگ آنان را فراهم میسازد.<br /> |
روایاتی که در این مجموعه چهل حدیث والدین مطالعه میکنید، ما را با گوشهای از وظایف خود در برابر والدین آشنا میکند.<br /> | روایاتی که در این مجموعه چهل حدیث والدین مطالعه میکنید، ما را با گوشهای از وظایف خود در برابر والدین آشنا میکند.<br /> | ||
| − | توفیق الهی یارمان باد که از نیکوکاران به پدر و مادر خویش به حساب | + | توفیق الهی یارمان باد که از نیکوکاران به پدر و مادر خویش به حساب آییم چرا که رضایت خدا در رضایت آنان است.<br /> |
خدایا! ما را قدردان زحمات پدر و مادر بگردان.<br /> | خدایا! ما را قدردان زحمات پدر و مادر بگردان.<br /> | ||
| − | خدایا! ما را به تربیت نسلی با ایمان و | + | خدایا! ما را به تربیت نسلی با ایمان و حقشناس و پاکدل و نیکوکار موفق بدار.<br /> |
| − | == | + | == بزرگترین واجب == |
| − | قال | + | قال امیرالمؤمنین علی (علیه السلام): بر الوالدین اکبر فریضة.<br /> |
| − | بر الوالدین اکبر فریضة.<br /> | + | امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) فرمود: بزرگترین و مهمترین تکلیف الهی نیکی به پدر و مادر است.<ref>میزان الحکمة، ج ۱۰، ص 709</ref><br /> |
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | میزان الحکمة، ج ۱۰، ص 709 | + | |
| − | == | + | == برترین اعمال == |
| − | قال الصادق( | + | قال الصادق (علیه السلام): افضل الاعمال الصلاة لوقتها و بر الوالدین و الجهاد فی سبیل الله.<br /> |
| − | افضل الاعمال الصلاة | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: برترین کارها عبارت است از: ۱ - نماز در وقت ۲ - نیکی به پدر و مادر ۳ - جهاد در راه خدا.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۵</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | برترین کارها | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۵ | + | |
| − | == | + | == انس با پدر و مادر... == |
| − | فقال رسول الله( | + | فقال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): فقر مع والدیک فوالذی نفسی بیده لانسهما بک یوما و لیلة خیر من جهاد سنة.<br /> |
| − | فقر مع والدیک فوالذی نفسی بیده لانسهما بک یوما و لیلة خیر من جهاد سنة.<br /> | + | مردی خدمت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد و گفت: پدر و مادر پیری دارم که به خاطر انس با من مایل نیستند به جهاد بروم، رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: پیش پدر و مادرت بمان، قسم به آنکه جانم در دست اوست انس یک روز آنان با تو از جهاد یک سال بهتر است. (البته در صورتی که جهاد واجب عینی نباشد).<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 52</ref><br /> |
| − | مردی خدمت پیامبر اکرم( | + | |
| − | پدر و مادر پیری دارم که به خاطر انس با من مایل نیستند به جهاد بروم، رسول خدا( | + | |
| − | پیش پدر و مادرت بمان، قسم به آنکه جانم در دست اوست انس | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 52 | + | |
| − | == | + | == محبوبترین کارها == |
| − | عن ابن مسعود قال: سئلت رسول الله( | + | عن ابن مسعود قال: سئلت رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ای الاعمال احب الی الله عز و جل؟ قال: الصلاة لوقتها، قلت ثم ای شی ء؟ قال: بر الوالدین، قلت: ثم ای شی ء؟ قال: الجهاد فی سبیل الله.<br /> |
| − | ای الاعمال احب الی الله عز و جل؟ قال: | + | ابن مسعود میگوید: از پیامبر گرامی (صلی الله علیه و آله و سلم) سؤال کردم محبوبترین کار پیش خدا کدام است؟ فرمود: نماز در وقت، گفتم: بعد از آن چه چیز؟ فرمود: نیکی به پدر و مادر، گفتم: بعد از آن چه چیز، فرمود: جهاد در راه خدا.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۰</ref><br /> |
| − | الصلاة لوقتها، قلت ثم ای شی ء؟ | + | |
| − | قال: بر الوالدین، قلت: ثم ای شی ء؟ قال: الجهاد فی سبیل الله.<br /> | + | |
| − | ابن مسعود میگوید: از پیامبر گرامی( | + | |
| − | فرمود: نماز در | + | |
| − | فرمود: نیکی به پدر و | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۰ | + | |
| − | ==نگاه به پدر و مادر == | + | == نگاه به پدر و مادر == |
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ما ولد بار نظر الی ابویه برحمة الا کان له بکل نظرة حجة مبرورة. فقالوا: یا رسول الله و ان نظر فی کل یوم مائة نظرة؟ قال: نعم، الله اکبر و اطیب.<br /> |
| − | ما ولد بار نظر الی ابویه برحمة الا کان له بکل نظرة حجة مبرورة. | + | پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: هر فرزند نیکوکاری که با مهربانی به پدر و مادرش نگاه کند در مقابل هر نگاه، ثواب یک [[حج]] کامل مقبول به او داده میشود، سؤال کردند، حتی اگر روزی صد مرتبه به آنها نگاه کند؟ فرمود: آری خداوند بزرگتر و پاکتر است.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 73</ref><br /> |
| − | فقالوا: یا رسول الله و ان نظر فی کل یوم مائة نظرة؟ | + | |
| − | قال: نعم، الله اکبر و اطیب.<br /> | + | |
| − | پیامبر خدا( | + | |
| − | هر فرزند | + | |
| − | فرمود: آری خداوند | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 73 | + | |
== عظمت پدر و مادر == | == عظمت پدر و مادر == | ||
| − | عن ابی الحسن الرضا( | + | عن ابی الحسن الرضا (علیه السلام) قال: ان الله عز و جل امر بثلاثة مقرون بها ثلاثة اخری: امر بالصلاة و الزکاة، فمن صلی و لم یزک لم تقبل منه صلاته و امر بالشکر له و للوالدین، فمن لم یشکر والدیه لم یشکر الله و امر باتقاء الله و صلة الرحم، فمن لم یصل رحمه لم یتق الله عز و جل.<br /> |
| − | ان الله عز و جل امر بثلاثة مقرون بها ثلاثة اخری: امر بالصلاة و الزکاة، فمن صلی و لم یزک لم تقبل منه صلاته و امر بالشکر له و للوالدین، فمن لم یشکر والدیه لم یشکر | + | امام رضا (علیه السلام) فرمود: خداوند متعال فرمان داده سه چیز همراه سه چیز دیگر انجام گیرد:<br /> |
| − | امام رضا( | + | |
| − | خداوند متعال فرمان داده سه چیز همراه سه چیز دیگر انجام گیرد:<br /> | + | |
۱ - به نماز همراه [[زکات]] فرمان داده است، پس کسی که نماز بخواند و [[زکات]] نپردازد نمازش نیز پذیرفته نمیشود.<br /> | ۱ - به نماز همراه [[زکات]] فرمان داده است، پس کسی که نماز بخواند و [[زکات]] نپردازد نمازش نیز پذیرفته نمیشود.<br /> | ||
۲ - به سپاسگزاری از خودش و پدر و مادر فرمان داده است، پس کسی که از پدر و مادرش سپاسگزاری نکند، خدا را شکر نکرده است.<br /> | ۲ - به سپاسگزاری از خودش و پدر و مادر فرمان داده است، پس کسی که از پدر و مادرش سپاسگزاری نکند، خدا را شکر نکرده است.<br /> | ||
| − | ۳ - به تقوای الهی فرمان داده و به | + | ۳ - به تقوای الهی فرمان داده و به صلهرحم، پس کسی که صلهرحم انجام ندهد تقوای الهی را هم بجا نیاورده است.<ref>بحار الانوار، جلد ۷۴، ص 77</ref><br /> |
| − | بحار الانوار، جلد ۷۴، ص 77 | + | |
== احترام پدر و مادر == | == احترام پدر و مادر == | ||
| − | قال الصادق( | + | قال الصادق (علیه السلام): بر الوالدین من حسن معرفة العبد بالله اذ لا عبادة اسرع بلوغا بصاحبها الی رضی الله من حرمة الوالدین المسلمین لوجه الله تعالی.<br /> |
| − | بر الوالدین من حسن معرفة العبد بالله اذ لا عبادة اسرع بلوغا بصاحبها الی رضی الله من حرمة الوالدین المسلمین لوجه الله تعالی.<br /> | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: نیکی به پدر و مادر نشانه شناخت شایسته بنده خداست؛ زیرا هیچ عبادتی زودتر از رعایت حرمت پدر و مادر مسلمان به خاطر خدا انسان را به رضایت خدا نمیرساند.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 77</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | نیکی به پدر و مادر نشانه شناخت شایسته بنده | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 77 | + | |
== اطاعت از والدین == | == اطاعت از والدین == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من اصبح مطیعا لله فی الوالدین اصبح له بابان مفتوحان من الجنة و ان کان واحدا فواحدا.<br /> |
| − | من اصبح مطیعا لله فی الوالدین اصبح له بابان مفتوحان من الجنة و ان کان واحدا فواحدا.<br /> | + | پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که دستور الهی را در مورد پدر و مادر اطاعت کند، دو درب از بهشت برویش باز خواهد شد، اگر فرمان خدا را در مورد یکی از آنها انجام دهد یک درب گشوده میشود.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷</ref><br /> |
| − | پیامبر خدا( | + | |
| − | کسی که دستور الهی را در مورد پدر و مادر اطاعت کند، دو درب از بهشت برویش باز خواهد شد، اگر فرمان خدا را در مورد یکی از آنها انجام دهد یک درب گشوده میشود.< | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷ | + | |
| − | == | + | == ارزش اطاعت از پدر و مادر == |
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): العبد المطیع لوالدیه و لربه فی اعلی علیین.<br /> |
| − | العبد المطیع لوالدیه و لربه فی اعلی علیین.<br /> | + | پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: بندهای که مطیع پدر و مادر و پروردگارش باشد، روز قیامت در بالاترین جایگاه است.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷</ref><br /> |
| − | پیامبر اکرم( | + | |
| − | بندهای که مطیع پدر و مادر و پروردگارش باشد، روز قیامت در بالاترین جایگاه است.< | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷ | + | |
== پرداخت بدهی والدین == | == پرداخت بدهی والدین == | ||
| − | عن رسول الله( | + | عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من [[حج]] عن والدیه او قضی عنهما مغرما بعثه الله یوم القیامة مع الابرار.<br /> |
| − | من [[حج]] عن والدیه او قضی عنهما مغرما بعثه الله یوم القیامة مع الابرار.<br /> | + | رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که به نیت پدر و مادرش [[حج]] انجام دهد یا بدهکاری آنها را بپردازد خداوند او را در روز قیامت با نیکان بر میانگیزد.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص 468</ref><br /> |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | کسی که به نیت پدر و مادرش [[حج]] انجام دهد یا بدهکاری آنها را بپردازد خداوند او را در روز قیامت با نیکان بر میانگیزد.< | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص 468 | + | |
== خشنودی پدر و مادر == | == خشنودی پدر و مادر == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من ارضی والدیه فقد ارضی الله و من اسخط والدیه فقد اسخط الله.<br /> |
| − | من ارضی والدیه فقد ارضی الله و من اسخط والدیه فقد اسخط الله.<br /> | + | پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: آنکه پدر و مادرش را خشنود کند، خدا را خشنود کرده و کسی که پدر و مادر خود را به خشم آورد، خدا را به خشم آورده است.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۰</ref><br /> |
| − | پیامبر اکرم( | + | |
| − | آنکه پدر و مادرش را خشنود کند، خدا را خشنود کرده و کسی که پدر و مادر خود را به خشم آورد، خدا را به خشم آورده است.< | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۰ | + | |
== عاقبت نیکی به پدر و مادر == | == عاقبت نیکی به پدر و مادر == | ||
| − | عن الصادق( | + | عن الصادق (علیه السلام) قال: بینا موسی بن عمران یناجی ربه عز و جل اذ رای رجلا تحت عرش الله عز و جل فقال: یا رب من هذا الذی قد اظله عرشک؟ فقال: هذا کان بارا بوالدیه و لم یمش بالنمیمة.<br /> |
| − | بینا موسی بن عمران یناجی ربه عز و جل اذ رای رجلا تحت عرش الله عز و جل فقال: یا رب من هذا الذی قد اظله عرشک؟ | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: هنگامی که حضرت موسی (علیه السلام) مشغول مناجات با پروردگارش بود، مردی را دید که در زیر سایه عرش الهی در ناز و نعمت است، عرض کرد: خدایا این کیست که عرش تو بر او سایه افکنده است؟ خداوند متعال فرمود: او نسبت به پدر و مادرش نیکوکار بود و هرگز [[سخنچینی]] نمیکرد.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 65</ref><br /> |
| − | فقال: هذا کان بارا | + | |
| − | امام صادق( | + | |
| − | هنگامی که حضرت موسی( | + | |
| − | خداوند متعال فرمود: او نسبت به پدر و مادرش نیکوکار بود و هرگز [[ | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 65 | + | |
== سفر برای نیکی به پدر و مادر == | == سفر برای نیکی به پدر و مادر == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): سر سنتین بر والدیک، سر سنة صل رحمک. پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: دو سال راه برو به پدر و مادرت نیکی کن، یک سال راه برو و صله رحم انجام بده، (اگر پدر و مادرت در فاصله دوری هستند که دو سال باید راه بروی تا به آنها برسی و نیکی کنی ارزش دارد).<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 83</ref><br /> |
| − | سر سنتین بر والدیک، سر سنة صل رحمک. | + | |
| − | پیامبر خدا( | + | |
| − | دو سال راه برو به پدر و مادرت نیکی کن، | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 83 | + | |
== پدر و مادر و افزایش عمر و روزی == | == پدر و مادر و افزایش عمر و روزی == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من احب ان یمد له فی عمره و ان یزاد فی رزقه فلیبر والدیه و لیصل رحمه.<br /> |
| − | من احب ان یمد له فی عمره و ان یزاد فی رزقه فلیبر والدیه و لیصل رحمه.<br /> | + | پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که دوست دارد عمرش طولانی و روزیش زیاد شود، نسبت به پدر و مادرش نیکی کند و صله رحم بجای آورد.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۵</ref><br /> |
| − | پیامبر خدا( | + | |
| − | کسی که دوست دارد عمرش طولانی و روزیش زیاد شود، نسبت به پدر و مادرش نیکی کند و صله رحم بجای آورد.< | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۵ | + | |
== آثار نیکی به پدر و مادر == | == آثار نیکی به پدر و مادر == | ||
| − | عن حنان بن سدیر قال: کنا عند ابی عبد الله( | + | عن حنان بن سدیر قال: کنا عند ابی عبد الله (علیه السلام) و فینا میسر فذکروا صلة القرابة فقال ابو عبد الله (علیه السلام): یا میسر قد حضر اجلک غیر مرة و لا مرتین، کل ذلک یؤخر الله اجلک، لصلتک قرابتک و ان کنت ترید ان یزاد فی عمرک فبر شیخیک یعنی ابویک.<br /> |
| − | یا میسر قد حضر اجلک غیر مرة و لا مرتین، کل ذلک یؤخر الله اجلک، لصلتک | + | حنان بن سدیر میگوید: در حضور امام صادق (علیه السلام) بودیم که میسر هم در میان ما بود، از رابطه خویشاوندی سخن به میان آمد، امام صادق (علیه السلام) فرمود: ای میسر چند بار اجل و مرگ تو فرا رسیده و هر بار خداوند آن را به خاطر صله رحم با خویشاوندانت تأخیر انداخته است، اگر میخواهی خداوند عمر تو را زیاد کند به پدر و مادرت نیکی کن.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۴</ref><br /> |
| − | حنان بن سدیر میگوید: در حضور امام صادق( | + | |
| − | ای میسر چند بار اجل و مرگ تو فرا رسیده و هر بار خداوند آن را به خاطر صله رحم با خویشاوندانت | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۴ | + | |
== اول نیکی به مادر == | == اول نیکی به مادر == | ||
| − | عن ابی عبد الله( | + | عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: جاء رجل الی النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) فقال: یا رسول الله من ابر؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): اباک.<br /> |
| − | جاء رجل الی النبی( | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: مردی خدمت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد و گفت: ای رسول خدا به چه کسی نیکی کنم؟ فرمود: به مادرت، عرض کرد، بعد از او به چه کسی؟ فرمود: به مادرت، گفت: سپس به چه کسی؟ فرمود: به مادرت، سؤال کرد: سپس به چه کسی؟ فرمود: به پدرت.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۹</ref><br /> |
| − | یا رسول الله من ابر؟ | + | |
| − | قال( | + | |
| − | قال( | + | |
| − | قال( | + | |
| − | قال( | + | |
| − | امام صادق( | + | |
| − | مردی خدمت پیامبر( | + | |
| − | فرمود: به مادرت، عرض کرد، بعد از او به چه کسی؟ | + | |
| − | فرمود: به مادرت، گفت: سپس به چه کسی؟ | + | |
| − | فرمود: به مادرت، سؤال کرد: سپس به چه کسی؟ | + | |
| − | فرمود: به | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۹ | + | |
== نتیجه نیکی به پدر و مادر == | == نتیجه نیکی به پدر و مادر == | ||
| − | عن رسول الله( | + | عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) قال: بروا اباءکم یبرکم ابناءکم، عفوا عن نساء الناس تعف نسائکم.<br /> |
| − | بروا اباءکم یبرکم ابناءکم، عفوا عن نساء الناس تعف نسائکم.<br /> | + | رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: به پدرانتان نیکی کنید تا فرزندانتان به شما نیکی کنند، از زنان مردم چشمپوشی کنید تا دیگران نسبت به زنهای شما چشمپوشی کنند.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص 466</ref><br /> |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | به پدرانتان نیکی کنید تا فرزندانتان به شما نیکی کنند، از زنان مردم | + | == حق پدر == |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص 466 | + | عن ابی الحسن موسی (علیه السلام) قال: سال رجل رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ما حق الوالد علی ولده؟ قال: لا یسمیه باسمه و لا یمشی بین یدیه و لا یجلس قبله و لا یستسب له.<br /> |
| − | == | + | از امام کاظم (علیه السلام) نقل شده که فرمود: مردی از پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) سؤال کرد: حق پدر بر فرزند چیست؟ حضرت فرمود: ۱ - او را با نام صدا نکند ۲ - در راه رفتن از او جلو نیفتند. ۳ - قبل از او ننشیند. ۴ - کاری انجام ندهد که مردم پدرش را فحش بدهند.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۵</ref><br /> |
| − | عن ابی الحسن موسی( | + | |
| − | سال رجل رسول الله( | + | |
| − | از امام کاظم( | + | |
| − | مردی از پیامبر خدا( | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۵ | + | |
== عبادت در نگاه == | == عبادت در نگاه == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): نظر الولد الی والدیه حبا لهما عبادة.<br /> |
| − | نظر الولد الی والدیه حبا لهما عبادة.<br /> | + | رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: نگاه محبتآمیز فرزند به پدر و مادرش عبادت است.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 80</ref><br /> |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | نگاه | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 80 | + | |
== رفتار با والدین == | == رفتار با والدین == | ||
| − | عن ابی ولاد الحناط قال: | + | عن ابی ولاد الحناط قال: سالت ابا عبد الله (علیه السلام) عن قول الله: «و بالوالدین احسانا» (1) فقال: الاحسان ان تحسن صحبتهما و لا تکلفهما ان یسالاک شیئا هما یحتاجان الیه.<br /> |
| − | سالت ابا عبد الله( | + | ابی ولاد میگوید: معنای آیه «و بالوالدین احسانا» را از امام صادق (علیه السلام) پرسیدم، فرمود: احسان به پدر و مادر این است که رفتارت را با آنها نیکو کنی و مجبورشان نکنی تا چیزی که نیاز دارند از تو بخواهند. «یعنی قبل از درخواست آنان » نیازشان را برطرف کنی ».<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۹</ref><br /> |
| − | «و بالوالدین احسانا» (1) | + | |
| − | فقال: الاحسان ان تحسن صحبتهما و لا تکلفهما ان یسالاک شیئا هما یحتاجان الیه.<br /> | + | |
| − | ابی ولاد میگوید: | + | |
| − | معنای آیه «و بالوالدین احسانا» را از امام صادق( | + | |
| − | احسان به پدر و مادر | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۹ | + | |
== وظیفه در برابر والدین == | == وظیفه در برابر والدین == | ||
| − | قال ابو عبد الله( | + | قال ابو عبد الله (علیه السلام): لا تملا عینیک من النظر الیهما الا برحمة و رقة و لا ترفع صوتک فوق اصواتهما و لا یدیک فوق ایدیهما و لا تتقدم قدامهما.<br /> |
| − | لا تملا عینیک من النظر الیهما الا برحمة و | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: چشمهایت را جز از روی دلسوزی و مهربانی با پدر و مادر خیره مکن و صدایت را بلندتر از صدای آنها نکن دستهایت را بالای دستهای آنها مبر و جلوتر از آنان راه مرو.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 79</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | + | ||
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 79 | + | |
== نیابت از پدر و مادر == | == نیابت از پدر و مادر == | ||
| − | قال ابو عبد الله( | + | قال ابو عبد الله (علیه السلام): ما یمنع الرجل منکم ان یبر والدیه حیین او میتین، یصلی عنهما و یتصدق عنهما و یحج عنهما و له مثل ذلک، فیزیده الله (عز و جل) ببره و صلاته خیراً کثیراً.<br /> |
| − | ما یمنع الرجل منکم ان یبر والدیه حیین او میتین، یصلی عنهما و یتصدق عنهما و یحج عنهما و له مثل ذلک، فیزیده الله(عز و جل) ببره و صلاته خیراً کثیراً.<br /> | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: چه چیز مانع شخص میشود وقتی که پدر و مادرش زنده یا مردهاند به آنها نیکی کند، به این صورت که به نیت آنها نماز بخواند، صدقه بدهد، [[حج]] بجا بیاورد و [[روزه]] بگیرد، زیرا اگر چنین کند ثواب آنها به پدر و مادر میرسد و به خود شخص هم همانقدر ثواب داده میشود، بهعلاوه خداوند متعال بهواسطه کارهای نیک و نماز او خیر زیادی به او عطا میکند.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۶</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | چه چیز مانع شخص میشود وقتی که پدر و مادرش زنده یا مردهاند به آنها نیکی کند، | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۶ | + | |
== نیکی به والدین بد == | == نیکی به والدین بد == | ||
| − | عن ابی جعفر( | + | عن ابی جعفر (علیه السلام) قال: ثلاث لم یجعل الله (عز و جل) لاحد فیهن رخصة اداء الامانة الی البر و الفاجر و الوفاء بالعهد للبر و الفاجر و بر الوالدین برین کانا او فاجرین.<br /> |
| − | ثلاث لم یجعل الله (عز و جل) لاحد فیهن رخصة اداء الامانة الی البر و الفاجر و الوفاء بالعهد للبر و الفاجر و بر الوالدین برین کانا او فاجرین.<br /> | + | امام باقر (علیه السلام) فرمود: در سه چیز خداوند متعال به احدی اجازه ترک آنها را نداده است.<br /> |
| − | امام باقر( | + | |
| − | در سه چیز خداوند متعال به احدی اجازه ترک آنها را نداده است.<br /> | + | |
۱ - [[ادای امانت]] به مرد نیکوکار و فاسق.<br /> | ۱ - [[ادای امانت]] به مرد نیکوکار و فاسق.<br /> | ||
۲ - [[وفای به عهد]] و پیمان نسبت به نیکوکار و فاسق.<br /> | ۲ - [[وفای به عهد]] و پیمان نسبت به نیکوکار و فاسق.<br /> | ||
| − | ۳ - نیکی به پدر و مادر، نیکو کار باشند یا فاسق و لا ابالی.< | + | ۳ - نیکی به پدر و مادر، نیکو کار باشند یا فاسق و لا ابالی.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۵۶</ref><br /> |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۵۶ | + | |
| − | == | + | == برخورد با پدر و مادر مشرک == |
| − | فیما کتب الرضا( | + | فیما کتب الرضا (علیه السلام) للمامون: بر الوالدین واجب و ان کانا مشرکین و لا طاعة لهما فی معصیة الخالق.<br /> |
| − | بر الوالدین | + | در نوشته حضرت رضا (علیه السلام) به مأمون آمده که: نیکی به پدر و مادر واجب و لازم است اگرچه مشرک و کافر باشند، ولی در معصیت خدا نباید اطاعتشان کرد.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۲</ref><br /> |
| − | در نوشته حضرت رضا( | + | |
| − | نیکی به پدر و مادر واجب و لازم است اگرچه مشرک و کافر باشند، ولی در معصیت خدا نباید اطاعتشان کرد.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۲ | + | |
== زیارت قبر والدین == | == زیارت قبر والدین == | ||
| − | عن رسول الله( | + | عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) قال: من زار قبر والدیه او احدهما فی کل جمعة مرة غفر الله له و کتب برا.<br /> |
| − | من زار قبر والدیه او احدهما فی کل جمعة مرة غفر الله له و کتب برا.<br /> | + | رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که قبر پدر و مادر یا یکی از آن دو را در هر جمعه یکبار زیارت کند خداوند او را میبخشد و او را نیکوکار مینویسد.<ref>کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۸</ref><br /> |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | کسی که قبر پدر و مادر یا یکی از | + | |
| − | کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۸ | + | |
== بهشت و نیکی به والدین == | == بهشت و نیکی به والدین == | ||
| − | عن ابی الحسن( | + | عن ابی الحسن (علیه السلام) قال: قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): کن بارا و اقتصر علی الجنة و ان کنت عاقا فاقتصر علی النار.<br /> |
| − | کن بارا و اقتصر علی الجنة و ان کنت عاقا فاقتصر علی النار.<br /> | + | از امام رضا (علیه السلام) نقل شده که فرمود: رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: نسبت به پدر و مادر نیکوکار باش تا پاداش تو بهشت باشد ولی اگر عاق آنها شوی جهنمی خواهی بود.<ref>اصول کافی، ج ۲، ص ۳۴۸</ref><br /> |
| − | از امام رضا( | + | |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | نسبت به پدر و مادر نیکوکار باش تا پاداش تو بهشت باشد ولی اگر عاق آنها شوی جهنمی خواهی بود.< | + | |
| − | اصول کافی، ج ۲، ص ۳۴۸ | + | |
== نگاه تیز به پدر و مادر == | == نگاه تیز به پدر و مادر == | ||
| − | عن ابی عبد الله( | + | عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: لو علم الله شیئا ادنی من اف لنهی عنه و هو من ادنی العقوق و من العقوق ان ینظر الرجل الی والدیه فیحد النظر الیهما.<br /> |
| − | لو علم الله شیئا ادنی من اف لنهی | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: اگر خداوند چیزی کمتر از اف (اوه) گفتن سراغ داشت از آن نهی میکرد: و اف گفتن از کمترین مراتب عاق شدن است. نوعی از عاق شدن این است که انسان به پدر و مادرش تیز نگاه کند. (خیره شود).<ref>اصول کافی، ج ۴، ص 50</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | اگر خداوند چیزی کمتر از اف (اوه) گفتن سراغ داشت از آن نهی میکرد: و اف گفتن از کمترین مراتب عاق شدن است. نوعی از عاق شدن | + | |
| − | اصول کافی، ج ۴، ص 50 | + | |
| − | == نگاه | + | == نگاه خشمآلود به پدر و مادر == |
| − | عن ابی عبد الله( | + | عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: من نظر الی ابویه نظر ماقت و هما ظالمان له، لم یقبل الله له صلاة.<br /> |
| − | من نظر الی ابویه نظر | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: کسی که از روی نفرت به پدر و مادرش که به او ستم کردهاند نگاه کند، نمازش در درگاه الهی پذیرفته نمیشود.<ref>اصول کافی، ج ۴، ص 50</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | کسی که از روی نفرت به پدر و مادرش که | + | |
| − | اصول کافی، ج ۴، ص 50 | + | |
== غمگین کردن پدر و مادر == | == غمگین کردن پدر و مادر == | ||
| − | قال امیرالمؤمنین( | + | قال امیرالمؤمنین (علیه السلام): من احزن والدیه فقد عقهما.<br /> |
| − | من احزن والدیه فقد عقهما.<br /> | + | امیرالمؤمنین (علیه السلام) فرمود: کسی که پدر و مادر خویش را غمگین سازد عاق والدین شده است. (حق آنها را رعایت نکرده است).<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴</ref><br /> |
| − | امیرالمؤمنین( | + | |
| − | کسی که پدر و مادر خویش را غمگین سازد عاق والدین شده است. (حق آنها را رعایت نکرده است. | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴ | + | |
== نتیجه بی ادبی به والدین == | == نتیجه بی ادبی به والدین == | ||
| − | عن ابی جعفر( | + | عن ابی جعفر (علیه السلام) قال: ان ابی نظر الی رجل و معه ابنه یمشی و الابن متکی ء علی ذراع الاب، قال: فما کلمه ابی مقتا له حتی فارق الدنیا.<br /> |
| − | ان ابی نظر الی رجل و معه ابنه یمشی و الابن متکی ء علی ذراع الاب، قال: | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: پدرم مردی را دید که پسرش همراهش راه میرفت و به بازوی پدر تکیه کرده بود، (وقتی این جریان را دید) تا زنده بود از روی ناراحتی و خشم با او صحبت نکرد.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴</ref><br /> |
| − | فما کلمه ابی مقتا له حتی فارق الدنیا.<br /> | + | |
| − | امام صادق( | + | |
| − | پدرم مردی را دید که پسرش همراهش راه میرفت و به بازوی پدر تکیه کرده بود، (وقتی این جریان را دید) تا زنده بود از روی ناراحتی و خشم با او صحبت نکرد.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴ | + | |
== درگیری با پدر == | == درگیری با پدر == | ||
| − | قال ابو عبد الله( | + | قال ابو عبد الله (علیه السلام): ثلاثة من عازهم ذل: الوالد و السلطان و الغریم.<br /> |
| − | ثلاثة من عازهم ذل: | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: هر کس با این سه نفر کشمکش کند خوار میگردد:<br /> |
| − | الوالد و السلطان و الغریم.<br /> | + | پدر، سلطان حق و شخص بدهکار.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص 71</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | هر کس با این سه نفر کشمکش کند خوار میگردد:<br /> | + | |
| − | پدر، سلطان حق و شخص بدهکار.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص 71 | + | |
== محرومیت عاق والدین == | == محرومیت عاق والدین == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ایاکم و عقوق الوالدین، فان ریح الجنة توجد من مسیرة الف عام و لا یجدها عاق و لا قاطع رحم.<br /> |
| − | ایاکم و عقوق الوالدین، فان ریح الجنة توجد من مسیرة الف عام و لا یجدها عاق و لا قاطع رحم.<br /> | + | پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: از عاق والدین شدن بپرهیزید، زیرا با اینکه بوی بهشت از مسافت هزار سال به مشام میرسد، عاق والدین و کسی که [[قطع رحم]] کند آن بو را احساس نخواهد کرد. (بیش از هزار سال از بهشت فاصله دارد).<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۲</ref><br /> |
| − | پیامبر خدا( | + | |
| − | از عاق والدین شدن بپرهیزید، زیرا با اینکه بوی بهشت از مسافت هزار سال به مشام میرسد، عاق والدین و کسی که [[قطع رحم]] کند آن بو را احساس نخواهد کرد. ( | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۲ | + | |
== بدبختی عاق والدین == | == بدبختی عاق والدین == | ||
| − | عن الصادق( | + | عن الصادق (علیه السلام) قال: لا یدخل الجنة العاق لوالدیه و المدمن الخمر و المنان بالفعال للخیر اذا عمله.<br /> |
| − | لا یدخل الجنة العاق لوالدیه و المدمن الخمر و المنان بالفعال للخیر اذا عمله.<br /> | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: عاق والدین و شرابخوار و انسان خیر منتگذار وارد بهشت نمیشوند.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | عاق والدین و | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴ | + | |
== عاقبت عاق والدین == | == عاقبت عاق والدین == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): اربعة لا ینظر الله الیهم یوم القیامة، عاق و منان و مکذب بالقدر و مدمن خمر. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود:<br /> |
| − | اربعة لا ینظر الله الیهم یوم القیامة، عاق و منان و مکذب بالقدر و مدمن خمر.رسول خدا( | + | در قیامت خدا به چهار گروه نظر رحمت نخواهد کرد: ۱ - عاق والدین ۲ - منتگذار ۳ - منکر قضاء و قدر ۴ - شرابخوار.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۱</ref><br /> |
| − | در قیامت خدا به چهار گروه نظر رحمت نخواهد کرد: | + | |
| − | ۱ - عاق والدین ۲ - | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۱ | + | |
== مجازات عاق والدین == | == مجازات عاق والدین == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ثلاثة من الذنوب تعجل عقوبتها و لا تؤخر الی الاخرة: عقوق الوالدین و البغی علی الناس و کفر الاحسان.<br /> |
| − | ثلاثة من الذنوب تعجل عقوبتها و لا تؤخر الی الاخرة: | + | پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کیفر سه [[گناه]] به قیامت نمیماند (در همین دنیا مجازات میشود.)<br /> |
| − | عقوق | + | ۱ - عاق پدر و مادر ۲ - ظلم و تجاوز به مردم ۳ - ناسپاسی در مقابل احسان و نیکی.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴</ref><br /> |
| − | پیامبر گرامی اسلام( | + | |
| − | کیفر سه [[گناه]] به قیامت نمیماند ( | + | |
| − | ۱ - عاق پدر و | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴ | + | |
== عاق والدین == | == عاق والدین == | ||
| − | عن ابی عبد الله( | + | عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: الذنوب التی تظلم الهواء عقوق الوالدین.<br /> |
| − | الذنوب التی تظلم الهواء عقوق الوالدین.<br /> | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: از گناهانی که هوا را تیره و تار میکند عاق والدین شدن است.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | از گناهانی که هوا را تیره و تار میکند عاق والدین شدن است.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴ | + | |
== شقاوت عاق والدین == | == شقاوت عاق والدین == | ||
| − | قال الصادق( | + | قال الصادق (علیه السلام): عقوق الوالدین من الکبائر لان الله (عز و جل) جعل العاق عصیا شقیا.<br /> |
| − | عقوق الوالدین من الکبائر لان الله (عز و جل) جعل العاق عصیا شقیا.<br /> | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: عاق پدر و مادر شدن از گناهان کبیره است، زیرا خداوند متعال عاق والدین را گناهکار شقی شمرده است.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴</ref><br /> |
| − | امام صادق( | + | |
| − | عاق پدر و مادر شدن از گناهان کبیره است، زیرا خداوند متعال عاق والدین را گناهکار شقی شمرده است.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴ | + | |
| − | == | + | == هلاکت عاق والدین == |
| − | عن ابی عبد الله( | + | عن ابی عبد الله (علیه السلام): ان رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) حضر شابا عند وفاته فقال (صلی الله علیه و آله و سلم) له: قل: لا اله الا الله، قال (علیه السلام): فاعتقل لسانه مرارا فقال (صلی الله علیه و آله و سلم) لامراة عند راسه: هل لهذا ام؟ قالت: نعم انا امه، قال (صلی الله علیه و آله و سلم): افساخطة انت علیه؟<br /> |
| − | ان رسول الله( | + | قالت: نعم ما کلمته منذ ست حجج، قال (صلی الله علیه و آله و سلم) لها: ارضی عنه، قالت: رضی الله عنه برضاک یا رسول الله فقال له رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): قال: لا اله الا الله قال (علیه السلام): فقالها... ثم طفی...<br /> |
| − | قل: لا اله الا | + | امام صادق (علیه السلام) فرمود: هنگام مرگ جوانی، پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) کنار بستر او حضور یافتند و به جوان فرمودند: بگو لا اله الا الله، فرمود: زبانش بند آمد، چند بار تکرار کرد ولی زبان او بند شد، پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به زنی که کنار جوان بود فرمود: آیا این جوان مادر دارد؟ زن گفت: بله من مادر او هستم، فرمود: آیا از او ناراضی هستی؟ زن گفت: بله شش سال است با او صحبت نکردهام، فرمود: از او راضی شو، زن گفت: یا رسول الله به خاطر رضایت تو خدا از او راضی شود. (من از او راضی شدم) سپس پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به جوان فرمود: بگو لا اله الا الله، جوان در این هنگام گفت: لا اله الا الله و پس از لحظاتی مرد.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۵</ref><br /> |
| − | قالت: نعم انا | + | |
| − | قالت: نعم ما کلمته منذ ست | + | |
| − | امام صادق( | + | |
| − | هنگام مرگ جوانی، پیامبر اکرم( | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۵ | + | |
== اعمال عاق والدین == | == اعمال عاق والدین == | ||
| − | قال رسول الله( | + | قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): یقال للعاق اعمل ما شئت فانی لا اغفر لک و یقال للبار اعمل ما شئت فانی ساغفر لک.<br /> |
| − | یقال للعاق اعمل ما شئت فانی لا اغفر لک و یقال للبار اعمل ما شئت فانی ساغفر لک.<br /> | + | رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: به عاق والدین از (طرف خدا) گفته میشود: هر کاری میخواهی انجام بده دیگر تو را نمیبخشم و به نیکوکار (نسبت به پدر و مادر) هم گفته میشود: هر چه میخواهی انجام ده تو را میبخشم.<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۰</ref><br /> |
| − | رسول خدا( | + | |
| − | به عاق والدین از (طرف خدا) گفته میشود: هر کاری میخواهی انجام بده دیگر تو را نمیبخشم و به نیکوکار (نسبت به پدر و مادر) هم گفته میشود: هر چه میخواهی انجام ده تو را میبخشم.< | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۰ | + | |
== نیکی به والدین و آمرزش گناه== | == نیکی به والدین و آمرزش گناه== | ||
| − | قال علی بن الحسین( | + | قال علی بن الحسین (علیه السلام): جاء رجل الی النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) فقال: یا رسول الله ما من عمل قبیح الا قد عملته فهل لی توبة؟<br /> |
| − | جاء رجل الی النبی( | + | فقال له رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): فهل من والدیک احد حی؟<br /> |
| − | فقال له رسول الله( | + | |
| − | فهل من والدیک احد حی؟<br /> | + | |
قال: ابی قال: فاذهب فبره.<br /> | قال: ابی قال: فاذهب فبره.<br /> | ||
| − | قال: فلما ولی قال رسول الله( | + | قال: فلما ولی قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): لو کانت امه.<br /> |
| − | لو کانت امه.<br /> | + | امام سجاد (علیه السلام) فرمود: مردی خدمت رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) رسید و گفت: ای رسول خدا، من هیچ کار زشتی نمانده که انجام نداده باشم، آیا میتوانم توبه کنم؟ رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: آیا هیچ یک از پدر و مادرت زنده هستند؟ گفت: بله پدرم. حضرت فرمود: برو به او نیکی کن (تا آمرزیده شوی). وقتی او راه افتاد پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کاش مادرش زنده بود. (اگر او زنده بود و به او نیکی میکرد، زودتر آمرزیده میشد.)<ref>بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۲</ref><br /> |
| − | امام سجاد( | + | |
| − | مردی خدمت رسول خدا( | + | |
| − | بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۲ | + | |
| − | + | ||
| + | == پا نویس == | ||
| + | {{پانویس|colwidth=30em|۲}} | ||
<div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.hawzah.net/fa/Article/View/4475/ سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه] - تاریخ برداشت:1395/02/23 </span></div> | <div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.hawzah.net/fa/Article/View/4475/ سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه] - تاریخ برداشت:1395/02/23 </span></div> | ||
نسخهٔ ۲۷ مرداد ۱۳۹۵، ساعت ۱۱:۳۲
نویسنده: شریفی، محمود،
محتویات
- ۱ مقدمه
- ۲ پیشگفتار
- ۳ بزرگترین واجب
- ۴ برترین اعمال
- ۵ انس با پدر و مادر...
- ۶ محبوبترین کارها
- ۷ نگاه به پدر و مادر
- ۸ عظمت پدر و مادر
- ۹ احترام پدر و مادر
- ۱۰ اطاعت از والدین
- ۱۱ ارزش اطاعت از پدر و مادر
- ۱۲ پرداخت بدهی والدین
- ۱۳ خشنودی پدر و مادر
- ۱۴ عاقبت نیکی به پدر و مادر
- ۱۵ سفر برای نیکی به پدر و مادر
- ۱۶ پدر و مادر و افزایش عمر و روزی
- ۱۷ آثار نیکی به پدر و مادر
- ۱۸ اول نیکی به مادر
- ۱۹ نتیجه نیکی به پدر و مادر
- ۲۰ حق پدر
- ۲۱ عبادت در نگاه
- ۲۲ رفتار با والدین
- ۲۳ وظیفه در برابر والدین
- ۲۴ نیابت از پدر و مادر
- ۲۵ نیکی به والدین بد
- ۲۶ برخورد با پدر و مادر مشرک
- ۲۷ زیارت قبر والدین
- ۲۸ بهشت و نیکی به والدین
- ۲۹ نگاه تیز به پدر و مادر
- ۳۰ نگاه خشمآلود به پدر و مادر
- ۳۱ غمگین کردن پدر و مادر
- ۳۲ نتیجه بی ادبی به والدین
- ۳۳ درگیری با پدر
- ۳۴ محرومیت عاق والدین
- ۳۵ بدبختی عاق والدین
- ۳۶ عاقبت عاق والدین
- ۳۷ مجازات عاق والدین
- ۳۸ عاق والدین
- ۳۹ شقاوت عاق والدین
- ۴۰ هلاکت عاق والدین
- ۴۱ اعمال عاق والدین
- ۴۲ نیکی به والدین و آمرزش گناه
- ۴۳ پا نویس
مقدمه
قال الله تعالی: و قضی ربک الا تعبدوا الا ایاه و بالوالدین احسانا اما یبلغن عندک الکبر احدهما، او کلاهما فلا تقل لهما اف و لا تنهرهما و قل لهما قولا کریما...[۱]
و خدای تو حکم فرموده که هیچ کس را جز او نپرستید و به پدر و مادر نیکی کنید اگر هر دو یا یکی از آنها به پیری برسند (که موجب رنج و زحمت باشند) زنهار کلمهای که رنجیده خاطر شوند مگو و کمترین آزار به آنان مرسان و با ایشان با احترام و بزرگوارانه سخن بگو و همیشه پر و بال تواضع و تکریم را با کمال مهربانی نزدشان بگستران و بگو: پروردگارا، به پدر و مادرم رحمت و مهربانی فرما، آنگونه که آنان مرا در کوچکی تربیت کردند.
پیشگفتار
گرچه هستی ما از خداست، لیکن سبب زندگی و وجود ما، پدر و مادر است و ما شاخهای از وجود این دو عزیزیم و میوهای از بوستان محبت و تربیت و مهر و عاطفه بی نظیر پدر و مادریم.
انسان فراموشکار، وقتی به قدرت و موقعیتی رسید، دوران عجز و کوچکی خویش را از یاد میبرد و پدر و مادر و زحمات طاقت فرسای آنان را فراموش میکند و چه ناسپاسی و کفرانی بدتر از این؟
انسانیت و اخلاق ایجاب میکند که پاسدار این دو گوهر باشیم و در حال حیاتشان از نیکی و احسان و پس از مرگشان از صدقات و یاد نیک غفلت نکنیم. ما امتداد وجودی والدین خودیم و فرزندان ما تداوم وجود مایند، چگونگی برخورد ما با پدر و مادر و احترام و نیکی ما به آنان سبب میشود: که فرزندان ما نیز در نسل آینده، حقشناس و قدردان و نیکوکار به بار آیند. فرزندان ما همانگونه خواهند بود که ما با والدین خویش رفتار میکنیم.
باری... ادای حق والدین و انجام سپاس زحمات آنان نیز مانند حق خدا و شکر نعمتهایش از عهده توانائی ما خارج است و تنها باید زبان به عجز بگشاییم و بال تواضع و فروتنی به زیر پای آن دو فرشته بگستریم.
با این حال، توجه به مقام پدر و مادر و شناخت قدر و منزلت آنان نزد خداوند، زمینه ادای بخشی از حق بزرگ آنان را فراهم میسازد.
روایاتی که در این مجموعه چهل حدیث والدین مطالعه میکنید، ما را با گوشهای از وظایف خود در برابر والدین آشنا میکند.
توفیق الهی یارمان باد که از نیکوکاران به پدر و مادر خویش به حساب آییم چرا که رضایت خدا در رضایت آنان است.
خدایا! ما را قدردان زحمات پدر و مادر بگردان.
خدایا! ما را به تربیت نسلی با ایمان و حقشناس و پاکدل و نیکوکار موفق بدار.
بزرگترین واجب
قال امیرالمؤمنین علی (علیه السلام): بر الوالدین اکبر فریضة.
امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) فرمود: بزرگترین و مهمترین تکلیف الهی نیکی به پدر و مادر است.[۲]
برترین اعمال
قال الصادق (علیه السلام): افضل الاعمال الصلاة لوقتها و بر الوالدین و الجهاد فی سبیل الله.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: برترین کارها عبارت است از: ۱ - نماز در وقت ۲ - نیکی به پدر و مادر ۳ - جهاد در راه خدا.[۳]
انس با پدر و مادر...
فقال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): فقر مع والدیک فوالذی نفسی بیده لانسهما بک یوما و لیلة خیر من جهاد سنة.
مردی خدمت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد و گفت: پدر و مادر پیری دارم که به خاطر انس با من مایل نیستند به جهاد بروم، رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: پیش پدر و مادرت بمان، قسم به آنکه جانم در دست اوست انس یک روز آنان با تو از جهاد یک سال بهتر است. (البته در صورتی که جهاد واجب عینی نباشد).[۴]
محبوبترین کارها
عن ابن مسعود قال: سئلت رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ای الاعمال احب الی الله عز و جل؟ قال: الصلاة لوقتها، قلت ثم ای شی ء؟ قال: بر الوالدین، قلت: ثم ای شی ء؟ قال: الجهاد فی سبیل الله.
ابن مسعود میگوید: از پیامبر گرامی (صلی الله علیه و آله و سلم) سؤال کردم محبوبترین کار پیش خدا کدام است؟ فرمود: نماز در وقت، گفتم: بعد از آن چه چیز؟ فرمود: نیکی به پدر و مادر، گفتم: بعد از آن چه چیز، فرمود: جهاد در راه خدا.[۵]
نگاه به پدر و مادر
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ما ولد بار نظر الی ابویه برحمة الا کان له بکل نظرة حجة مبرورة. فقالوا: یا رسول الله و ان نظر فی کل یوم مائة نظرة؟ قال: نعم، الله اکبر و اطیب.
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: هر فرزند نیکوکاری که با مهربانی به پدر و مادرش نگاه کند در مقابل هر نگاه، ثواب یک حج کامل مقبول به او داده میشود، سؤال کردند، حتی اگر روزی صد مرتبه به آنها نگاه کند؟ فرمود: آری خداوند بزرگتر و پاکتر است.[۶]
عظمت پدر و مادر
عن ابی الحسن الرضا (علیه السلام) قال: ان الله عز و جل امر بثلاثة مقرون بها ثلاثة اخری: امر بالصلاة و الزکاة، فمن صلی و لم یزک لم تقبل منه صلاته و امر بالشکر له و للوالدین، فمن لم یشکر والدیه لم یشکر الله و امر باتقاء الله و صلة الرحم، فمن لم یصل رحمه لم یتق الله عز و جل.
امام رضا (علیه السلام) فرمود: خداوند متعال فرمان داده سه چیز همراه سه چیز دیگر انجام گیرد:
۱ - به نماز همراه زکات فرمان داده است، پس کسی که نماز بخواند و زکات نپردازد نمازش نیز پذیرفته نمیشود.
۲ - به سپاسگزاری از خودش و پدر و مادر فرمان داده است، پس کسی که از پدر و مادرش سپاسگزاری نکند، خدا را شکر نکرده است.
۳ - به تقوای الهی فرمان داده و به صلهرحم، پس کسی که صلهرحم انجام ندهد تقوای الهی را هم بجا نیاورده است.[۷]
احترام پدر و مادر
قال الصادق (علیه السلام): بر الوالدین من حسن معرفة العبد بالله اذ لا عبادة اسرع بلوغا بصاحبها الی رضی الله من حرمة الوالدین المسلمین لوجه الله تعالی.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: نیکی به پدر و مادر نشانه شناخت شایسته بنده خداست؛ زیرا هیچ عبادتی زودتر از رعایت حرمت پدر و مادر مسلمان به خاطر خدا انسان را به رضایت خدا نمیرساند.[۸]
اطاعت از والدین
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من اصبح مطیعا لله فی الوالدین اصبح له بابان مفتوحان من الجنة و ان کان واحدا فواحدا.
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که دستور الهی را در مورد پدر و مادر اطاعت کند، دو درب از بهشت برویش باز خواهد شد، اگر فرمان خدا را در مورد یکی از آنها انجام دهد یک درب گشوده میشود.[۹]
ارزش اطاعت از پدر و مادر
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): العبد المطیع لوالدیه و لربه فی اعلی علیین.
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: بندهای که مطیع پدر و مادر و پروردگارش باشد، روز قیامت در بالاترین جایگاه است.[۱۰]
پرداخت بدهی والدین
عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من حج عن والدیه او قضی عنهما مغرما بعثه الله یوم القیامة مع الابرار.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که به نیت پدر و مادرش حج انجام دهد یا بدهکاری آنها را بپردازد خداوند او را در روز قیامت با نیکان بر میانگیزد.[۱۱]
خشنودی پدر و مادر
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من ارضی والدیه فقد ارضی الله و من اسخط والدیه فقد اسخط الله.
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: آنکه پدر و مادرش را خشنود کند، خدا را خشنود کرده و کسی که پدر و مادر خود را به خشم آورد، خدا را به خشم آورده است.[۱۲]
عاقبت نیکی به پدر و مادر
عن الصادق (علیه السلام) قال: بینا موسی بن عمران یناجی ربه عز و جل اذ رای رجلا تحت عرش الله عز و جل فقال: یا رب من هذا الذی قد اظله عرشک؟ فقال: هذا کان بارا بوالدیه و لم یمش بالنمیمة.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: هنگامی که حضرت موسی (علیه السلام) مشغول مناجات با پروردگارش بود، مردی را دید که در زیر سایه عرش الهی در ناز و نعمت است، عرض کرد: خدایا این کیست که عرش تو بر او سایه افکنده است؟ خداوند متعال فرمود: او نسبت به پدر و مادرش نیکوکار بود و هرگز سخنچینی نمیکرد.[۱۳]
سفر برای نیکی به پدر و مادر
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): سر سنتین بر والدیک، سر سنة صل رحمک. پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: دو سال راه برو به پدر و مادرت نیکی کن، یک سال راه برو و صله رحم انجام بده، (اگر پدر و مادرت در فاصله دوری هستند که دو سال باید راه بروی تا به آنها برسی و نیکی کنی ارزش دارد).[۱۴]
پدر و مادر و افزایش عمر و روزی
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): من احب ان یمد له فی عمره و ان یزاد فی رزقه فلیبر والدیه و لیصل رحمه.
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که دوست دارد عمرش طولانی و روزیش زیاد شود، نسبت به پدر و مادرش نیکی کند و صله رحم بجای آورد.[۱۵]
آثار نیکی به پدر و مادر
عن حنان بن سدیر قال: کنا عند ابی عبد الله (علیه السلام) و فینا میسر فذکروا صلة القرابة فقال ابو عبد الله (علیه السلام): یا میسر قد حضر اجلک غیر مرة و لا مرتین، کل ذلک یؤخر الله اجلک، لصلتک قرابتک و ان کنت ترید ان یزاد فی عمرک فبر شیخیک یعنی ابویک.
حنان بن سدیر میگوید: در حضور امام صادق (علیه السلام) بودیم که میسر هم در میان ما بود، از رابطه خویشاوندی سخن به میان آمد، امام صادق (علیه السلام) فرمود: ای میسر چند بار اجل و مرگ تو فرا رسیده و هر بار خداوند آن را به خاطر صله رحم با خویشاوندانت تأخیر انداخته است، اگر میخواهی خداوند عمر تو را زیاد کند به پدر و مادرت نیکی کن.[۱۶]
اول نیکی به مادر
عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: جاء رجل الی النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) فقال: یا رسول الله من ابر؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): امک، قال: ثم من؟ قال (صلی الله علیه و آله و سلم): اباک.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: مردی خدمت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد و گفت: ای رسول خدا به چه کسی نیکی کنم؟ فرمود: به مادرت، عرض کرد، بعد از او به چه کسی؟ فرمود: به مادرت، گفت: سپس به چه کسی؟ فرمود: به مادرت، سؤال کرد: سپس به چه کسی؟ فرمود: به پدرت.[۱۷]
نتیجه نیکی به پدر و مادر
عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) قال: بروا اباءکم یبرکم ابناءکم، عفوا عن نساء الناس تعف نسائکم.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: به پدرانتان نیکی کنید تا فرزندانتان به شما نیکی کنند، از زنان مردم چشمپوشی کنید تا دیگران نسبت به زنهای شما چشمپوشی کنند.[۱۸]
حق پدر
عن ابی الحسن موسی (علیه السلام) قال: سال رجل رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ما حق الوالد علی ولده؟ قال: لا یسمیه باسمه و لا یمشی بین یدیه و لا یجلس قبله و لا یستسب له.
از امام کاظم (علیه السلام) نقل شده که فرمود: مردی از پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) سؤال کرد: حق پدر بر فرزند چیست؟ حضرت فرمود: ۱ - او را با نام صدا نکند ۲ - در راه رفتن از او جلو نیفتند. ۳ - قبل از او ننشیند. ۴ - کاری انجام ندهد که مردم پدرش را فحش بدهند.[۱۹]
عبادت در نگاه
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): نظر الولد الی والدیه حبا لهما عبادة.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: نگاه محبتآمیز فرزند به پدر و مادرش عبادت است.[۲۰]
رفتار با والدین
عن ابی ولاد الحناط قال: سالت ابا عبد الله (علیه السلام) عن قول الله: «و بالوالدین احسانا» (1) فقال: الاحسان ان تحسن صحبتهما و لا تکلفهما ان یسالاک شیئا هما یحتاجان الیه.
ابی ولاد میگوید: معنای آیه «و بالوالدین احسانا» را از امام صادق (علیه السلام) پرسیدم، فرمود: احسان به پدر و مادر این است که رفتارت را با آنها نیکو کنی و مجبورشان نکنی تا چیزی که نیاز دارند از تو بخواهند. «یعنی قبل از درخواست آنان » نیازشان را برطرف کنی ».[۲۱]
وظیفه در برابر والدین
قال ابو عبد الله (علیه السلام): لا تملا عینیک من النظر الیهما الا برحمة و رقة و لا ترفع صوتک فوق اصواتهما و لا یدیک فوق ایدیهما و لا تتقدم قدامهما.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: چشمهایت را جز از روی دلسوزی و مهربانی با پدر و مادر خیره مکن و صدایت را بلندتر از صدای آنها نکن دستهایت را بالای دستهای آنها مبر و جلوتر از آنان راه مرو.[۲۲]
نیابت از پدر و مادر
قال ابو عبد الله (علیه السلام): ما یمنع الرجل منکم ان یبر والدیه حیین او میتین، یصلی عنهما و یتصدق عنهما و یحج عنهما و له مثل ذلک، فیزیده الله (عز و جل) ببره و صلاته خیراً کثیراً.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: چه چیز مانع شخص میشود وقتی که پدر و مادرش زنده یا مردهاند به آنها نیکی کند، به این صورت که به نیت آنها نماز بخواند، صدقه بدهد، حج بجا بیاورد و روزه بگیرد، زیرا اگر چنین کند ثواب آنها به پدر و مادر میرسد و به خود شخص هم همانقدر ثواب داده میشود، بهعلاوه خداوند متعال بهواسطه کارهای نیک و نماز او خیر زیادی به او عطا میکند.[۲۳]
نیکی به والدین بد
عن ابی جعفر (علیه السلام) قال: ثلاث لم یجعل الله (عز و جل) لاحد فیهن رخصة اداء الامانة الی البر و الفاجر و الوفاء بالعهد للبر و الفاجر و بر الوالدین برین کانا او فاجرین.
امام باقر (علیه السلام) فرمود: در سه چیز خداوند متعال به احدی اجازه ترک آنها را نداده است.
۱ - ادای امانت به مرد نیکوکار و فاسق.
۲ - وفای به عهد و پیمان نسبت به نیکوکار و فاسق.
۳ - نیکی به پدر و مادر، نیکو کار باشند یا فاسق و لا ابالی.[۲۴]
برخورد با پدر و مادر مشرک
فیما کتب الرضا (علیه السلام) للمامون: بر الوالدین واجب و ان کانا مشرکین و لا طاعة لهما فی معصیة الخالق.
در نوشته حضرت رضا (علیه السلام) به مأمون آمده که: نیکی به پدر و مادر واجب و لازم است اگرچه مشرک و کافر باشند، ولی در معصیت خدا نباید اطاعتشان کرد.[۲۵]
زیارت قبر والدین
عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) قال: من زار قبر والدیه او احدهما فی کل جمعة مرة غفر الله له و کتب برا.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کسی که قبر پدر و مادر یا یکی از آن دو را در هر جمعه یکبار زیارت کند خداوند او را میبخشد و او را نیکوکار مینویسد.[۲۶]
بهشت و نیکی به والدین
عن ابی الحسن (علیه السلام) قال: قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): کن بارا و اقتصر علی الجنة و ان کنت عاقا فاقتصر علی النار.
از امام رضا (علیه السلام) نقل شده که فرمود: رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: نسبت به پدر و مادر نیکوکار باش تا پاداش تو بهشت باشد ولی اگر عاق آنها شوی جهنمی خواهی بود.[۲۷]
نگاه تیز به پدر و مادر
عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: لو علم الله شیئا ادنی من اف لنهی عنه و هو من ادنی العقوق و من العقوق ان ینظر الرجل الی والدیه فیحد النظر الیهما.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: اگر خداوند چیزی کمتر از اف (اوه) گفتن سراغ داشت از آن نهی میکرد: و اف گفتن از کمترین مراتب عاق شدن است. نوعی از عاق شدن این است که انسان به پدر و مادرش تیز نگاه کند. (خیره شود).[۲۸]
نگاه خشمآلود به پدر و مادر
عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: من نظر الی ابویه نظر ماقت و هما ظالمان له، لم یقبل الله له صلاة.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: کسی که از روی نفرت به پدر و مادرش که به او ستم کردهاند نگاه کند، نمازش در درگاه الهی پذیرفته نمیشود.[۲۹]
غمگین کردن پدر و مادر
قال امیرالمؤمنین (علیه السلام): من احزن والدیه فقد عقهما.
امیرالمؤمنین (علیه السلام) فرمود: کسی که پدر و مادر خویش را غمگین سازد عاق والدین شده است. (حق آنها را رعایت نکرده است).[۳۰]
نتیجه بی ادبی به والدین
عن ابی جعفر (علیه السلام) قال: ان ابی نظر الی رجل و معه ابنه یمشی و الابن متکی ء علی ذراع الاب، قال: فما کلمه ابی مقتا له حتی فارق الدنیا.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: پدرم مردی را دید که پسرش همراهش راه میرفت و به بازوی پدر تکیه کرده بود، (وقتی این جریان را دید) تا زنده بود از روی ناراحتی و خشم با او صحبت نکرد.[۳۱]
درگیری با پدر
قال ابو عبد الله (علیه السلام): ثلاثة من عازهم ذل: الوالد و السلطان و الغریم.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: هر کس با این سه نفر کشمکش کند خوار میگردد:
پدر، سلطان حق و شخص بدهکار.[۳۲]
محرومیت عاق والدین
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ایاکم و عقوق الوالدین، فان ریح الجنة توجد من مسیرة الف عام و لا یجدها عاق و لا قاطع رحم.
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: از عاق والدین شدن بپرهیزید، زیرا با اینکه بوی بهشت از مسافت هزار سال به مشام میرسد، عاق والدین و کسی که قطع رحم کند آن بو را احساس نخواهد کرد. (بیش از هزار سال از بهشت فاصله دارد).[۳۳]
بدبختی عاق والدین
عن الصادق (علیه السلام) قال: لا یدخل الجنة العاق لوالدیه و المدمن الخمر و المنان بالفعال للخیر اذا عمله.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: عاق والدین و شرابخوار و انسان خیر منتگذار وارد بهشت نمیشوند.[۳۴]
عاقبت عاق والدین
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): اربعة لا ینظر الله الیهم یوم القیامة، عاق و منان و مکذب بالقدر و مدمن خمر. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود:
در قیامت خدا به چهار گروه نظر رحمت نخواهد کرد: ۱ - عاق والدین ۲ - منتگذار ۳ - منکر قضاء و قدر ۴ - شرابخوار.[۳۵]
مجازات عاق والدین
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): ثلاثة من الذنوب تعجل عقوبتها و لا تؤخر الی الاخرة: عقوق الوالدین و البغی علی الناس و کفر الاحسان.
پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کیفر سه گناه به قیامت نمیماند (در همین دنیا مجازات میشود.)
۱ - عاق پدر و مادر ۲ - ظلم و تجاوز به مردم ۳ - ناسپاسی در مقابل احسان و نیکی.[۳۶]
عاق والدین
عن ابی عبد الله (علیه السلام) قال: الذنوب التی تظلم الهواء عقوق الوالدین.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: از گناهانی که هوا را تیره و تار میکند عاق والدین شدن است.[۳۷]
شقاوت عاق والدین
قال الصادق (علیه السلام): عقوق الوالدین من الکبائر لان الله (عز و جل) جعل العاق عصیا شقیا.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: عاق پدر و مادر شدن از گناهان کبیره است، زیرا خداوند متعال عاق والدین را گناهکار شقی شمرده است.[۳۸]
هلاکت عاق والدین
عن ابی عبد الله (علیه السلام): ان رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) حضر شابا عند وفاته فقال (صلی الله علیه و آله و سلم) له: قل: لا اله الا الله، قال (علیه السلام): فاعتقل لسانه مرارا فقال (صلی الله علیه و آله و سلم) لامراة عند راسه: هل لهذا ام؟ قالت: نعم انا امه، قال (صلی الله علیه و آله و سلم): افساخطة انت علیه؟
قالت: نعم ما کلمته منذ ست حجج، قال (صلی الله علیه و آله و سلم) لها: ارضی عنه، قالت: رضی الله عنه برضاک یا رسول الله فقال له رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): قال: لا اله الا الله قال (علیه السلام): فقالها... ثم طفی...
امام صادق (علیه السلام) فرمود: هنگام مرگ جوانی، پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) کنار بستر او حضور یافتند و به جوان فرمودند: بگو لا اله الا الله، فرمود: زبانش بند آمد، چند بار تکرار کرد ولی زبان او بند شد، پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به زنی که کنار جوان بود فرمود: آیا این جوان مادر دارد؟ زن گفت: بله من مادر او هستم، فرمود: آیا از او ناراضی هستی؟ زن گفت: بله شش سال است با او صحبت نکردهام، فرمود: از او راضی شو، زن گفت: یا رسول الله به خاطر رضایت تو خدا از او راضی شود. (من از او راضی شدم) سپس پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به جوان فرمود: بگو لا اله الا الله، جوان در این هنگام گفت: لا اله الا الله و پس از لحظاتی مرد.[۳۹]
اعمال عاق والدین
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): یقال للعاق اعمل ما شئت فانی لا اغفر لک و یقال للبار اعمل ما شئت فانی ساغفر لک.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: به عاق والدین از (طرف خدا) گفته میشود: هر کاری میخواهی انجام بده دیگر تو را نمیبخشم و به نیکوکار (نسبت به پدر و مادر) هم گفته میشود: هر چه میخواهی انجام ده تو را میبخشم.[۴۰]
نیکی به والدین و آمرزش گناه
قال علی بن الحسین (علیه السلام): جاء رجل الی النبی (صلی الله علیه و آله و سلم) فقال: یا رسول الله ما من عمل قبیح الا قد عملته فهل لی توبة؟
فقال له رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): فهل من والدیک احد حی؟
قال: ابی قال: فاذهب فبره.
قال: فلما ولی قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): لو کانت امه.
امام سجاد (علیه السلام) فرمود: مردی خدمت رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) رسید و گفت: ای رسول خدا، من هیچ کار زشتی نمانده که انجام نداده باشم، آیا میتوانم توبه کنم؟ رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: آیا هیچ یک از پدر و مادرت زنده هستند؟ گفت: بله پدرم. حضرت فرمود: برو به او نیکی کن (تا آمرزیده شوی). وقتی او راه افتاد پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: کاش مادرش زنده بود. (اگر او زنده بود و به او نیکی میکرد، زودتر آمرزیده میشد.)[۴۱]
پا نویس
- ↑ سوره اسراء: 23
- ↑ میزان الحکمة، ج ۱۰، ص 709
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۵
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 52
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۰
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 73
- ↑ بحار الانوار، جلد ۷۴، ص 77
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 77
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۷
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص 468
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۰
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 65
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 83
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۷۵
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۹
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص 466
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۵
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 80
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۹
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 79
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۴۶
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۵۶
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۲
- ↑ کنز العمال، ج ۱۶، ص ۴۶۸
- ↑ اصول کافی، ج ۲، ص ۳۴۸
- ↑ اصول کافی، ج ۴، ص 50
- ↑ اصول کافی، ج ۴، ص 50
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص 71
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۶۲
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۱
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۴
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۷۵
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۰
- ↑ بحار الانوار، ج ۷۴، ص ۸۲
