کتابخانه:دروغ (2) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Feyz در ‏۲۵ مرداد ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۱۷

2018-08-16T11:17:52Z

Shirzad: Shirzad صفحهٔ دروغ 2 را به کتابخانه:دروغ (2) منتقل کرد

2017-01-04T12:01:09Z

Shirzad صفحهٔ دروغ 2 را به کتابخانه:دروغ (2) منتقل کرد

User10: /* پی نوشت ها */

2016-12-29T11:12:45Z

‏پی نوشت ها

User10: /* سخن پایانی‌ */

2016-12-29T11:12:15Z

‏سخن پایانی‌

User10: /* خواندن آیات و احادیث درباره دروغ */

2016-12-29T11:10:37Z

‏خواندن آیات و احادیث درباره دروغ

User10: /* دروغ‌های مجاز */

2016-12-29T11:09:36Z

‏دروغ‌های مجاز

User10: /* آثار دروغ‌ */

2016-12-29T11:06:55Z

‏آثار دروغ‌

User10: /* چرا دروغ می‌گوییم؟ */

2016-12-29T11:05:40Z

‏چرا دروغ می‌گوییم؟

User10: /* مقدمه */

2016-12-29T11:04:41Z

‏مقدمه

User10: /* سخن پایانی‌ */

2016-12-20T11:11:06Z

‏سخن پایانی‌

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-  <div class="head1">دروغ‌ </div>
+  <div class="head1">راه کارهای دوری از گناه - دروغ</div>
 {{جعبه اطلاعات
-|نام  =دروغ‌
+|نام  =راه کارهای دوری از گناه - دروغ
 |عنوان = مشخصات کتاب
 |تصویر =[[Image:Dorogh-heydari.jpg|200px]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ دی ۱۳۹۵، ساعت ۱۱:۱۲
سطر ۲۵۰:		سطر ۲۵۰:

	خداوند با 3 نفر روز قیامت، سخن نمی‌گوید: منت گذار در هدیه فروشنده جنس با [[قسم دروغ]] و کسی که لباسش (از روی تکبر) بلند بوده و روی زمین می‌کشد.<ref>همان، ص 331.</ref><br/>		خداوند با 3 نفر روز قیامت، سخن نمی‌گوید: منت گذار در هدیه فروشنده جنس با [[قسم دروغ]] و کسی که لباسش (از روی تکبر) بلند بوده و روی زمین می‌کشد.<ref>همان، ص 331.</ref><br/>
−
−	~~==پی نوشت ها==~~
−
−	~~1) سوره نحل، آیه 105.<br/>~~
−	~~2) امام عسکری‌علیه السلام، میزان الحکمة، ج 8، ص 244.<br/>~~
−	~~3) همان.<br/>~~
−	4) گناهان کبیره، شهید دستغیب رحمه الله، ج 1، ص 344، به نقل از مستدرک، البته شهید دستغیب در توضیح نوشته‌اند که شاید این حدیث مربوط به دروغ‌هایی است که مفسده‌اش بیش از زناست یعنی فتنه‌انگیز است.<br/>
−	~~5) میزان الحکمة، ج 8، ص 344.<br/>~~
−	~~6) مضمون روایت، همان، ص 345.<br/>~~
−	~~7) تفصیل این دلایل در کتاب‌های اخلاقی مثل معراج السعادة آمده است.<br/>~~
−	~~8) جامع السعادات نراقی رحمه الله، ج 2، ص 332.<br/>~~
−	~~9) تمامی موارد در میزان الحکمة، ج 8، باب دروغ.<br/>~~
−	~~10) جامع السعادات مرحوم نراقی، ج 2، ص 280.<br/>~~
−	~~11) جامع السعادات، ج 2، ص 281.<br/>~~
−	~~12) سخنی از استاد مطهری‌رحمه الله~~
−	~~13) گناهان کبیره، ج 1، ص 356.<br/>~~
−	~~14) جامع السعادات، مرحوم نراقی، ج 2، ص 328 - 329.<br/>~~
−	~~15) گناهان کبیره، ج 1، ص 356.<br/>~~
−	~~16) جامع السعادات، ج 2، ص 322.<br/>~~
−	~~17) همان، ص 323.<br/>~~
−	~~18) همان، ص 323.<br/>~~
−	~~19) میزان الحکمة، ج 8، ص 346.<br/>~~
−	~~20) همان، ص 346.<br/>~~
−	~~21) نهج البلاغه، کلمات قصار.<br/>~~
−	~~22) نهج البلاغه، باب نامه‌ها، نامه 61.<br/>~~
−	~~23) جامع السعادات، ج 2، ص 231.<br/>~~
−	~~24) همان، ص 331.<br/>~~

	== پانویس ==		== پانویس ==

@@ سطر ۲۳۰: / سطر ۲۳۰: @@
 گفتیم: آیا این هم دروغ حساب می‌شود؟<br/>
-فرمود: دروغ نوشته می‌شود، حتی دروغ کوچک نوشته می‌شود: دروغچه (کُذیبه)(19)<br/>
+فرمود: دروغ نوشته می‌شود، حتی دروغ کوچک نوشته می‌شود: دروغچه (کُذیبه)<ref>میزان الحکمة، ج 8، ص 346.</ref><br/>
-و در حدیث دیگری آمده وقتی مادر به بچه می‌گوید بیا به تو چیز (خوبی) بدهم و مقصدش فقط کشاندن بچه باشد، دروغ گفته است؛ مگر آنکه واقعاً چیزی بدهد.(20)<br/>
+و در حدیث دیگری آمده وقتی مادر به بچه می‌گوید بیا به تو چیز (خوبی) بدهم و مقصدش فقط کشاندن بچه باشد، دروغ گفته است؛ مگر آنکه واقعاً چیزی بدهد.<ref>همان، ص 346.</ref><br/>
-نوع دوم، دروغ‌هایی است که به عنوان شوخی گفته می‌شود؛ یعنی می‌گوید: شوخی کردم؛ در حالی که باید قرینه‌ای برای شوخی موجود باشد وگرنه دروغ حساب می‌شود و در حدیث آمده که انسان طعم (شیرین) ایمان را نمی‌چشد؛ مگر دروغ جدی و شوخی را ترک کند.(21)<br/>
+نوع دوم، دروغ‌هایی است که به عنوان شوخی گفته می‌شود؛ یعنی می‌گوید: شوخی کردم؛ در حالی که باید قرینه‌ای برای شوخی موجود باشد وگرنه دروغ حساب می‌شود و در حدیث آمده که انسان طعم (شیرین) ایمان را نمی‌چشد؛ مگر دروغ جدی و شوخی را ترک کند.<ref>نهج البلاغه، کلمات قصار.</ref><br/>
 نوع سوم، زمانی است که می‌گوید خدا می‌داند، یا خدا شاهد است و با این جمله می‌خواهد سرپوش بگذارد و حال آنکه دروغ می‌گوید.<br/>
@@ سطر ۲۴۰: / سطر ۲۴۰: @@
 نوع چهارم، آنجاست که هر آنچه شنیده، بگوید و این دروغ شایعی است؛ به ویژه کسانی که درباره مسؤولین خوب نظام هم خودداری نمی‌کنند و همه شنیده‌ها را می‌گویند و به همین دلیل حضرت علی‌علیه السلام می‌فرماید:<br/>
-هر آنچه می‌شنوی با مردم بازگو نکن؛ زیرا این کار برای دروغگویی تو کفایت می‌کند.(22)<br/>
+هر آنچه می‌شنوی با مردم بازگو نکن؛ زیرا این کار برای دروغگویی تو کفایت می‌کند.<ref>نهج البلاغه، باب نامه‌ها، نامه 61.</ref><br/>
 روشن است که در شنیده‌های بدون تحقیق، حتماً دروغ‌هایی هست.<br/>
@@ سطر ۲۴۶: / سطر ۲۴۶: @@
 نوع پنجم، که از انواع دروغ محسوب می‌شود؛ عبارتند از شهادت زور؛ یعنی شهادت به ناحقّ، [[قسم دروغ]] و خلف وعده.<br/>
-مرحوم نراقی این دروغ‌ها را از بدترین شکل‌های دروغ می‌داند.(23)<br/>
+مرحوم نراقی این دروغ‌ها را از بدترین شکل‌های دروغ می‌داند.<ref>جامع السعادات، ج 2، ص 231.</ref><br/>
 [[قسم دروغ]] از مواردیست که بین کاسب‌ها بسیار شیوع دارد. و درحدیث پیامبرصلی الله علیه وآله آمده است که فرمود:<br/>
-خداوند با 3 نفر روز قیامت، سخن نمی‌گوید: منت گذار در هدیه فروشنده جنس با [[قسم دروغ]] و کسی که لباسش (از روی تکبر) بلند بوده و روی زمین می‌کشد.(24)<br/>
+خداوند با 3 نفر روز قیامت، سخن نمی‌گوید: منت گذار در هدیه فروشنده جنس با [[قسم دروغ]] و کسی که لباسش (از روی تکبر) بلند بوده و روی زمین می‌کشد.<ref>همان، ص 331.</ref><br/>
 ==پی نوشت ها==

@@ سطر ۲۰۳: / سطر ۲۰۳: @@
 ===خواندن آیات و احادیث درباره دروغ ===
-راستی که وقتی انسان می‌خواند، پیامبرصلی الله علیه وآله فرمود: وقتی مؤمن بدون عذر دروغ می‌گوید، هفتاد هزار فرشته او را لعنت می‌کنند و از قلب او بوی گندی بیرون می‌آید که تا عرش بالا می‌رود و حاملان عرش او را لعنت می‌کنند...(16) آدم دچار نفرت از خودش و دروغ می‌شود.<br/>
+راستی که وقتی انسان می‌خواند، پیامبرصلی الله علیه وآله فرمود: وقتی مؤمن بدون عذر دروغ می‌گوید، هفتاد هزار فرشته او را لعنت می‌کنند و از قلب او بوی گندی بیرون می‌آید که تا عرش بالا می‌رود و حاملان عرش او را لعنت می‌کنند...<ref>جامع السعادات، ج 2، ص 322.</ref>آدم دچار نفرت از خودش و دروغ می‌شود.<br/>
 و در حدیث دیگری آمده است:<br/>
-اوّلین کسی که دروغ فرد را می‌داند خداست، سپس دو فرشته‌ای که با او هستند، سپس خود کاذب می‌فهمد که در سخنش دروغگوست.(17)<br/>
+اوّلین کسی که دروغ فرد را می‌داند خداست، سپس دو فرشته‌ای که با او هستند، سپس خود کاذب می‌فهمد که در سخنش دروغگوست.<ref>همان، ص 323.</ref><br/>
-پیامبرصلی الله علیه وآله هشدار داده است که شیطان سرمه و لیسیدن و بوییدنی دارد. سرمه‌اش خواب و بوییدنش خشم و لیسیدنش، همان دروغ است.(18)<br/>
+پیامبرصلی الله علیه وآله هشدار داده است که شیطان سرمه و لیسیدن و بوییدنی دارد. سرمه‌اش خواب و بوییدنش خشم و لیسیدنش، همان دروغ است.<ref>همان، ص 323.</ref><br/>
 === اندیشه در آثار دروغ ===

@@ سطر ۱۴۵: / سطر ۱۴۵: @@
 من می‌توانم به جای حرف‌های بد آن شخص که گفته یا نگفته باشد، بگویم: بله! ایشان می‌گفت، دلش برای شما تنگ شده و مشتاق دیدار است و این کار چقدر معجزه‌آساست. به ویژه در رابطه‌هایی مثل عروس و مادرشوهر و داماد و مادرزن و همکاران.<br/>
-امام صادق‌علیه السلام فرموده: صدقه‌ای که خداوند دوست دارد، اصلاح رابطه‌ها بین مردم است، وقتی که خراب شده باشد و نزدیک ساختن فاصله‌هاست، وقتی دور شده باشند و حتی امام‌علیه السلام فرمود: از مال من برای اصلاح دعواها ببخش.(10)<br/>
+امام صادق‌علیه السلام فرموده: صدقه‌ای که خداوند دوست دارد، اصلاح رابطه‌ها بین مردم است، وقتی که خراب شده باشد و نزدیک ساختن فاصله‌هاست، وقتی دور شده باشند و حتی امام‌علیه السلام فرمود: از مال من برای اصلاح دعواها ببخش.<ref>جامع السعادات مرحوم نراقی، ج 2، ص 280.</ref><br/>
 - هنگام جنگ با دشمنان
@@ سطر ۱۷۳: / سطر ۱۷۳: @@
 المصلح لیس بکاذب؛
-اصلاح کننده دروغ گو نیست.(11)<br/>
+اصلاح کننده دروغ گو نیست.<ref>جامع السعادات، ج 2، ص 281.</ref><br/>
-امّا فراموش نکنیم که نباید دروغ‌های منفعت خیز! را به جای دروغ مصلحت خیز قالب کنیم.(12)<br/>
+امّا فراموش نکنیم که نباید دروغ‌های منفعت خیز! را به جای دروغ مصلحت خیز قالب کنیم.<ref>سخنی از استاد مطهری‌رحمه الله </ref><br/>
-پس در جاهایی که جان و مال و آبروی کسی در خطر باشد، می‌توان دروغ گفت و اینها مصلحت است. چنان‌که ظالمی می‌تواند مسلمانی را بگیرد و بکشد، یا بزند و یا آبروی او را بریزد یا مالش را ببرد یا زندانی‌اش کند و مکان او را از ما بپرسد. اگر جایش را نشان دهیم، حرام است و واجب است انکار کنیم و اگر لازم شد، قسم هم بخوریم، که محل او را نمی‌دانید.(13)<br/>
+پس در جاهایی که جان و مال و آبروی کسی در خطر باشد، می‌توان دروغ گفت و اینها مصلحت است. چنان‌که ظالمی می‌تواند مسلمانی را بگیرد و بکشد، یا بزند و یا آبروی او را بریزد یا مالش را ببرد یا زندانی‌اش کند و مکان او را از ما بپرسد. اگر جایش را نشان دهیم، حرام است و واجب است انکار کنیم و اگر لازم شد، قسم هم بخوریم، که محل او را نمی‌دانید.<ref>گناهان کبیره، ج 1، ص 356.</ref><br/>
 پرسش
@@ سطر ۱۹۵: / سطر ۱۹۵: @@
 پاسخ داد بت بزرگ شکسته است!<br/>
-امّا در ادامه فرمود: از بت‌ها بپرسید، اگر سخن می‌گویند. و بت پرستان نفهمیدند که منظور ابراهیم‌علیه السلام این است که اگر حرف بزنند شکستن، کار بت‌هاست و اگر سخن نگفتند، پس بت بزرگ انجام نداده است.(14)<br/>
+امّا در ادامه فرمود: از بت‌ها بپرسید، اگر سخن می‌گویند. و بت پرستان نفهمیدند که منظور ابراهیم‌علیه السلام این است که اگر حرف بزنند شکستن، کار بت‌هاست و اگر سخن نگفتند، پس بت بزرگ انجام نداده است.<ref>جامع السعادات، مرحوم نراقی، ج 2، ص 328 - 329.</ref><br/>
-لازم است بدانیم در توریه باید مصلحت، رفع مفسده‌ای در کار باشد وگرنه حرام است.(15)<br/>
+لازم است بدانیم در توریه باید مصلحت، رفع مفسده‌ای در کار باشد وگرنه حرام است.<ref>گناهان کبیره، ج 1، ص 356.</ref><br/>
 ==راه نجات از دروغ‌==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۵ دی ۱۳۹۵، ساعت ۱۲:۰۱
(بدون تفاوت)

@@ سطر ۱۲۳: / سطر ۱۲۳: @@
 -سستی در تصمیم‌ها
--فراموشی؛ در حدیث امام صادق‌علیه السلام آمده است از چیزهایی که خداوند بر علیه دروغگویانی به کار می‌گیرد، این است که فراموشی را بر آنها مسلّط می‌کند.(8)<br/>
+-فراموشی؛ در حدیث امام صادق‌علیه السلام آمده است از چیزهایی که خداوند بر علیه دروغگویانی به کار می‌گیرد، این است که فراموشی را بر آنها مسلّط می‌کند.<ref>جامع السعادات نراقی رحمه الله، ج 2، ص 332.</ref><br/>
 -محرومیت از نماز شب (میزان الحکمة - باب صلوة)<br/>
--حس ناخوشایند پشیمانی(9)<br/>
+-حس ناخوشایند پشیمانی<ref>تمامی موارد در میزان الحکمة، ج 8، باب دروغ.</ref><br/>
 -باعث باطل شدن روزه، اگر به خدا و رسول‌صلی الله علیه وآله و امام دروغ ببندد.<br/>

@@ سطر ۸۳: / سطر ۸۳: @@
 -حسد
--خشم(7)<br/>
+-خشم<ref>تفصیل این دلایل در کتاب‌های اخلاقی مثل معراج السعادة آمده است.</ref><br/>
 ==آثار دروغ‌==

@@ سطر ۳۴: / سطر ۳۴: @@
 با آنکه زشتی دروغ بر همه ما معلوم است، امّا پیوسته به شکل‌هایی به آن آلوده می‌شویم؛ چنان‌که درباره غیبت می‌گوییم غیبت نیست، صفت است! و برای توجیه دروغ، می‌گوییم: دروغ مصلحت‌آمیز گفتم و حال آنکه دروغ منفعت خیز را دروغ مصلحت خیز به کار برده‌ایم.<br/>
-امّا قبل از همه بحث‌های دروغ بهتر است، چند جمله از وسعت زشتی آن بدانیم، فقط کسانی دروغ می‌بافند که ایمان ندارند و همان‌ها دروغگویانند.(1)<br/>
+امّا قبل از همه بحث‌های دروغ بهتر است، چند جمله از وسعت زشتی آن بدانیم، فقط کسانی دروغ می‌بافند که ایمان ندارند و همان‌ها دروغگویانند.<ref>سوره نحل، آیه 105.</ref><br/>
-همه بدی‌ها در یک خانه گذاشته شد و کلید آن خانه دروغ است.(2)<br/>
+همه بدی‌ها در یک خانه گذاشته شد و کلید آن خانه دروغ است.<ref>امام عسکری‌علیه السلام، میزان الحکمة، ج 8، ص 244.</ref><br/>
-خداوند برای شرّ و بدی، قفل‌هایی گذاشت و کلید و گشایشگر این قفل‌ها شراب است و دروغ بدتر از شراب است.(3)<br/>
+خداوند برای شرّ و بدی، قفل‌هایی گذاشت و کلید و گشایشگر این قفل‌ها شراب است و دروغ بدتر از شراب است.<ref>همان.</ref><br/>
-هنگامی که مؤمن بدون عذر دروغ بگوید، هفتاد هزار فرشته او را لعنت می‌کنند و از قلب او بوی گندی بر می‌خیزد که تا عرش می‌رسد و خداوند برای این دروغ، [[گناه]] هفتاد زنا را می‌نویسد. چنان‌که گویی با مادر خود زنا کرده است.(4)<br/>
+هنگامی که مؤمن بدون عذر دروغ بگوید، هفتاد هزار فرشته او را لعنت می‌کنند و از قلب او بوی گندی بر می‌خیزد که تا عرش می‌رسد و خداوند برای این دروغ، [[گناه]] هفتاد زنا را می‌نویسد. چنان‌که گویی با مادر خود زنا کرده است.<ref>گناهان کبیره، شهید دستغیب رحمه الله، ج 1، ص 344، به نقل از مستدرک، البته شهید دستغیب در توضیح نوشته‌اند که شاید این حدیث مربوط به دروغ‌هایی است که مفسده‌اش بیش از زناست یعنی فتنه‌انگیز است.</ref><br/>
 و چه زیباست که نوشته‌اند:<br/>
@@ سطر ۴۸: / سطر ۴۸: @@
 پیامبرصلی الله علیه وآله فرمود: دروغ را ترک کن!<br/>
-مرد رفت و هنگامی که قصد زنا کرد با خود گفت اگر پیامبرصلی الله علیه وآله از [[گناه]] من پرسید، باید انکار کنم و این نقض عهد من است (یعنی دروغ گفته‌ام) و اگر اقرار به [[گناه]] کنم، حدّ بر من جاری می‌شود. دوباره نیت دزدی کرد و همین اندیشه را نمود و درباره کارهای دیگر نیز به همین نتیجه رسید. به نزد پیامبرصلی الله علیه وآله آمد و گفت: یا رسول اللَّه! تو همه راه‌ها(ی گناه) را بر من بستی، من همه را ترک نمودم.(5)<br/>
+مرد رفت و هنگامی که قصد زنا کرد با خود گفت اگر پیامبرصلی الله علیه وآله از [[گناه]] من پرسید، باید انکار کنم و این نقض عهد من است (یعنی دروغ گفته‌ام) و اگر اقرار به [[گناه]] کنم، حدّ بر من جاری می‌شود. دوباره نیت دزدی کرد و همین اندیشه را نمود و درباره کارهای دیگر نیز به همین نتیجه رسید. به نزد پیامبرصلی الله علیه وآله آمد و گفت: یا رسول اللَّه! تو همه راه‌ها(ی گناه) را بر من بستی، من همه را ترک نمودم.<ref>میزان الحکمة، ج 8، ص 344.</ref><br/>
-در چنین موقعیتی حساس است که بینش دینی ما دستور می‌دهد دروغ شوخی و جدّی، هر دو باید ترک شود. و دروغ‌های کوچک نیز همچنین.(6)<br/>
+در چنین موقعیتی حساس است که بینش دینی ما دستور می‌دهد دروغ شوخی و جدّی، هر دو باید ترک شود. و دروغ‌های کوچک نیز همچنین.<ref>مضمون روایت، همان، ص 345.</ref><br/>
 ==چرا دروغ می‌گوییم؟==