Kazem: Kazem صفحهٔ علی از زبان علی را به فرهنگ مصادیق:علی از زبان علی منتقل کرد

2016-09-26T05:11:35Z

Kazem صفحهٔ علی از زبان علی را به فرهنگ مصادیق:علی از زبان علی منتقل کرد

Kazem: اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

2016-09-26T05:05:53Z

اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

صفحهٔ تازه

<div class="head1">علی از زبان علی</div>

== بحثی دربارهٔ خودستایی امام ==
یکی از بخش‌های ارزشمند و بیدارگر در خطبه‌ها و نامه‌های علی علیه السلام سخنانی است که ابعاد شخصیت بی نظیر وی را می نمایانَد. آنچه که در این فصل خواهد آمد، گوشه‌هایی از این سخنان ارجمند است و نمونه‌های دیگر آن را در فصل‌های گوناگون کتاب می‌توان یافت.<br/>
در نگاهی گذرا و سطحی به این سخنان، چنین می‌نماید که امام علیه السلام خویش را ستایش می‌کند و ممکن است برای خواننده این توهّم را ایجاد کند که این سخنان با کلام خداوند متعال منافات دارد که می‌فرماید :<br/>
«پس خودتان را منزّه مشمارید. او به [ حال ] کسی که پرهیزگاری نموده ، داناتر است» .<br/>
امّا خود آن حضرت با اشاره به این کلام خداوند ، می‌گوید :<br/>
اگر نهی خداوند از تنزیه خویشتن (خودستایی) نبود، ذاکری <ref>مراد ، خود حضرت است </ref> فضایل بسیاری را ذکر می‌کرد .<br/>
این سخن ، ممکن است نشانی از ستودن خویش و چگونگی آن و حلال و یا حرام بودن آن باشد.<br/>
چون تردیدی نیست که امام علی علیه السلام به وظیفه شرعی خودْ عمل می‌کرد و چاره‌ای هم از آن نبود و اگر خودستایی و تعریف شخص از خودْ خلاف واقع باشد ، قطعا حرام است و اگر راست باشد ، ولی مصلحتی آن را الزامی نکند ، بی تردیدْ چنین خودستایی ای مذموم است ؛ ولی اگر دارای مصلحت باشد ، بدون شک ، کاری شایسته است .<br/>
گزیده سخنْ آن که اگر بر ستایش از خویش ، مصلحت مهم و الزام آوری مترتّب باشد (مثلاً برای احقاق حق و [[دفاع]] از حقوق باشد) ، تردیدی در وجوب آن نداریم و اگر شخصی از ترس آن که چنین کاری خودستایی است ، از آن دوری کند ، قطعا کاری ناشایست و حرام انجام داده است و زمینه نابودی حقایق و ارزش‌ها را فراهم آورده است ... از این روست که وقتی سخنان امام علیه السلام در ستایش از خویشتن را می‌نگریم ، در آنها [[دفاع]] از شخصیت انسان مظلومی را می‌بینیم که لزوم کنار زدن پرده از چهره حقّ پنهان و از دست رفته، وی را به این کار می کشانَد ، در شرایطی که گسترش فتنه‌ها اجازه سخن راندن از حق را نمی‌دهد و همه برای کریه نشان دادن چهره حقْ سخن می‌گویند و تهمت می‌زنند و بدان تشویق می‌کنند.<br/>
امام علیه السلام برای کنار زدن ابرهای تیره از آسمان زندگی فکری جامعه و بیان آنچه بود و آنچه که بر سر حق می‌آوردند ، از خودْ سخن گفته است ؛ و گرنه حقیقت زندگی صادقانه و شخصیت والای آن حضرت ، برتر از آن است که وی به خودستایی بپردازد و یا آن که حبّ نفس در وجودش باشد .<br/>
لازم است برای تبیین پاره‌ای از پرسش‌هایی که دربارهٔ ستایش امام علیه السلام از خویش و بیان فضایل و نشانه‌های عظمت خود به ذهن می‌آید ، به مواردی اشاره کنیم :<br/>

== امتثال أمر اللّه تعالی فی بیان نعمه ==
کان الإمام أمیر المؤمنین علیه السلام یلهج بذکر النعم الإلهیّه ، ویتحدّث بفضل اللّه تعالی علیه، وهو بکلماته البلیغه شکور یقدّر النعمه والمنعِم ویثمّنها . ومن أقواله علیه السلام :<br/>
«أنَا قاتِلُ الأَقرانِ، ومُجَدِّلُ الشُّجعانِ . أنَا الَّذی فَقَأتُ عَینَ الشِّرکِ، وثَلَلتُ عَرشَهُ ؛ غَیرَ مُمتَنٍّ عَلَی اللّهِ بِجِهادی ولامُدِلٍّ <ref>مُدِلٌّ: منبسط لا خوف علیه، وهو من الإدلال والدالّه علی من لک عنده منزله (النهایه : ج ۲ ص ۱۳۱ «دلل») </ref> إلَیهِ بِطاعَتی ، ولکِن اُحَدِّثُ بِنِعمَهِ رَبّی <ref>إشاره إلی الآیه ۱۱ من سوره الضحی .</ref> » <ref>شرح نهج البلاغه : ج ۲۰ ص ۲۹۶ .</ref> .<br/>
=== انجام دادن فرمان خدا در خصوص تبیین نعمت‌های وی ===
امیر مؤمنان از نعمت‌های الهی یاد می‌کرد و از فضلی که خداوند متعال به وی داده بود ، سخن می‌گفت او با سخنان رسا ، سپاسگری بود که ارزش و قیمت نعمت و نعمت دهنده را پاس می‌داشت و از جمله کلمات آن حضرت علیه السلام در این باره این سخن است که می‌فرماید :<br/>
من هماورد قهرمانان و بر زمین زننده دلیران هستم . من آنم که چشم شرک را درآوردم و عرش آن را لرزاندم. با جهادم بر خدای متعال منّت نمی‌نهم و به عبادتم نمی‌نازم؛ بلکه از نعمت‌های پروردگارم سخن می‌گویم .<br/>

== بیان الحقائق التاریخیّه ==
تتبلور کلّ حادثه فی ثنایا التاریخ، وتُنقل علی مرّ الدهور، لکن کیف تُنقل ؟ من هم الذین کانوا اُولی الدور المؤثّر فی الأحداث ؟ وکیف ظهرت الأحداث ؟ و و و ... تبلور الإسلام فی شبه الجزیره العربیّه کقضیّه عجیبه ، وأنتج ردود فعل کثیره ، وفتح طریقه من بین المنعطفات الوعره والوهاد والنجاد التی لا تُحصی ومضی قُدُما . وکان لعلیّ علیه السلام الدور الأکبر فیه .<br/>
بَیْد أنّ الذی کان یقال للأجیال السابقه آنذاک ، هل کان کذلک حقّا ؟ ! وحین حدث التغییر فی الحکم بعد وفاه النبیّ صلی الله علیه و آله ، فإنّ هذا التغییر قد استتبع تغییراتٍ کثیره ، منها وضع لکثیر من الشخصیّات، ورفع لکثیر غیرها ، ومنها اختلاق لکثیر من الشخصیّات ، ومکابره لکثیر غیرها ... وکان الإمام علیه السلام هو الذی رفع لواء الحقّ فی وقت قد کُمّت فیه الأفواه، وقُطعت الألسن، وکُسرت الأقلام . وبیّن علیه السلام حقائق التاریخ کما هی علیه . فمن کان له الدور الأوّل والتأثیر الأکبر فی هذا التاریخ غیر علیٍّ علیه السلام ؟ !<br/>
=== بیان حقایق تاریخی ===
هر حادثه‌ای در دل تاریخ به وجود می‌آید و با گذر زمان به نسل‌های بعدی منتقل می‌شود ؛ امّا چگونه این انتقالْ صورت می‌گیرد؟ چه کسانی دارای نقش مؤثّر در پیدایش حوادث اند؟ و حادثه‌ها چگونه به وجود می‌آیند؟ و... .<br/>
اسلام در شبه جزیره عربستان به عنوان پدیده‌ای شگفتْ ظهور کرد و عکس العمل‌های بسیاری در پی آورد و راه خود را از بین سختی‌ها و پستی و بلندی‌های بی شمار گشود و گام در پیش نهاد و علی علیه السلام در این حرکت ، نقش برجسته‌ای داشت .<br/>
آیا آنچه برای نسل‌های گذشته در آن روزها گفته می‌شد، درست بود؟! هنگامی که پس از درگذشت پیامبر صلی الله علیه و آله در زمامداری جهان اسلامْ تغییر به وجود آمد ، این تغییر ، تحوّلات بسیاری در پی داشت ، موقعیّت بسیاری از شخصیّت‌های بزرگ را پایین آورد و موقعیت بسیاری دیگر را بالا برد . برای بسیاری از آنان فضایلی به دروغْ ساخته شد و بر بسیاری نیز ستم رفت ... و امام علیه السلام تنها کسی بود که در روزگاری که دهن‌ها بسته ، زبان‌ها بُریده ، و قلم‌ها شکسته بود ، بیرق حق را برافراشت و حقایق تاریخ را ـ آن گونه که بود ـ بیان داشت. چه کسی جز علی علیه السلام در این کار ، نقش نخست و تأثیر جدّی داشت؟!<br/>

== الدفاع عن الحقّ دفاع مظلوم ==
قلنا إنّ التغییرات السیاسیّه تستتبع تغییرات اجتماعیّه وثقافیّه کثیره، وکان الإمام علیه السلام أکثر الناس ظُلامهً فی ظلّ تلک التغییرات ، وقد [[صبر]] مهضوما مظلوما لمصلحه الإسلام ـ وقد تحدّثنا عن ذلک فی أحد المواضع ـ بَیْد أنّه حاول أن یتحدّث عن هذه الظلامه ، ویحول دون تحریف التاریخ ما استطاع إلی ذلک سبیلاً <ref>راجع : ج ۱۰ ص ۴۱۲ (المظلومیّه بعد النبیّ)</ref> .<br/>
وعندما بلغت التهدیدات ذروتها سکت البعض خوفا ، واُلجم البعض الآخر حرصا علی الحیاه بعدما کثرت مغریاتها ، فمن یتحدّث عن علیٍّ علیه السلام ؟ ومن یُفصح عن «حقّ الخلافه» و«خلافه الحقّ» ؟ وأنکی من ذلک کلّه أنّ حزب الطُّلَقاء استحوذ علی مقدّرات الاُمّه ، فنال من علیٍّ ما شاء ، واختلق ـ باطلاً ـ فضائل موهومه لبعض الصحابه کی یقلّل قبسا ولو ضئیلاً من فضائل علیٍّ ، فهل للإمام سبیل غیر تعریف نفسه للاُمّه ، والإصحار بفضائله ومناقبه ؟ !<br/>
إنّه علیه السلام بکلماته المذکوره فی موقع الدفاع عن المظلوم ، وهو نفسه المنادی بضروره الدفاع عن المظلوم، ومقارعه الظالم .<br/>
=== دفاع مظلومانه از حق ===
گفتیم که تغییرات سیاسی ، تحوّلات اجتماعی و فرهنگی بسیاری را در پی آورد و بر امام علیه السلام در سایه این تحوّلات ، بیشترین ستم روا داشته شد و ایشان برای مصلحت اسلام ، مظلومانه شکیبایی کرد و در جایی از این صبوری سخن گفته است <ref>ر . ک : ج ۱۲ ص ۱۷۳ (مهرورزی به امام علی)</ref>و با این حال ، تلاش کرد از این مظلومیّتْ سخن بگوید و به قدر توان خویش از تحریف تاریخ ، پیشگیری کند . <ref>ر . ک : ج ۱۰ ص ۴۱۳ (مظلومیت پس از پیامبر) </ref>
هنگامی که تهدیدها به اوج رسید ، گروهی از ترس ، ساکت شدند و گروهی دیگر ، عشق به دنیا ـ که بسیار وسوسه انگیز هم گشته بود ـ بر زبانشان مُهر نهاد . <ref>ر . ک : ج ۱۰ ص ۴۱۳ (مظلومیّت پس از پیامبر)</ref> در این شرایط ، چه کسی از علی علیه السلام سخن می‌گفت؟ و چه کسی از حقّ خلافت و خلافت حق ، پرده بر می‌داشت؟ بدتر از همه آن که حزب آزادشدگان ، بر سرنوشت امّتْ سوار شده بود و هر چه می‌خواست ، علیه علی علیه السلام می‌گفت و به باطل ، فضایلی موهوم برای پاره‌ای از صحابیان می‌ساخت تا از شکوه فضایل علی علیه السلام ، هر چند اندک ، بکاهد. آیا در این شرایط، راهی برای امام علیه السلام جز معرّفی خویش به مردم و بیان فضایل و مناقب خود بود؟<br/>
آن حضرت در سخنان خود در موضع [[دفاع]] از مظلوم قرار گرفته بود و او خود ، همواره به ضرورت [[دفاع]] از مظلوم و مخالفت با ظالم ، فرا می‌خواند .<br/>

== دفاع از حقّ مردم ==
هنگامی که فضایی ناسالم بر جامعه سایه افکنَد و تبلیغات مسموم و مخالف ، به ناحق ، گروهی از مردم را کنار گذارند و بر گروهی دیگر ستم روا دارند و ناشایستگان بر زمام حکومتْ چنگ زنند و قدرت اداره جامعه را به دست گیرند و شایستگان را کنار گذاشته ، از صحنه زندگی دور کنند ، [[گناه]] آن بر گردن جامعه است ؛ چون راه ستم را بازگذاشته و با پیروی از آنان و تکیه کردن به آنان ، حقّ خود را ضایع کرده است .<br/>
مبارزه با این فضای آلوده و بازگرداندن حق به جای خود ، [[دفاع]] از حقّ مردم است و چه کسی در این تردید دارد که علی علیه السلام شایسته‌ترین و با کفایت‌ترین بود؟ آیا عمر بن خطّاب نگفت که «وی شایسته ترینِ شما برای هدایت شما بر راه حق است»<ref>ر . ک : ج ۳ ص ۳۹ (شایستگان خلافت از دیدگاه عمر) </ref>؟ پس مردم در گستره حضورشان چه باید بکنند؟ هنگامی که امام علیه السلام خویش را معرّفی می‌کند و از شایستگی‌ها و لیاقت‌هایش سخن می‌گوید ، در واقع از حقّ ثابت مردم [[دفاع]] می‌کند ؛ از حقّ شناخت شایسته‌ترین و به حاکمیت رساندن صالح‌ترین فرد .<br/>
این نکته و امثال آن ، راز سخن گفتن علی علیه السلام از خودش را می نمایانَد . به عبارت دیگر ، در این موارد ، علی بن ابی طالب از «امام علی علیه السلام » سخن می‌گوید ؛ از شایسته‌ترین انسانی که باید زمام امور را به دست بگیرد .<br/>

== دفاع از خود در برابر هجوم گسترده تبلیغاتی ==
با این حال ، مهم تر از همه آنچه که به عنوان دلیل برای انگیزه امیر مؤمنان برای بیان فضایل و سخن گفتن از خویش یاد کردیم، فضایی بود که در آن ، امام علیه السلام از خود سخن گفت .<br/>
زندگی علی علیه السلام واقعا شگفت انگیز است. روزگار وی انباشته از درس و تاریخش پُر از پند است. شخصیتی که با درخشندگی و از فرازْ پرتوافشانی می‌کند ، مردی چنان استوار و پا برجا ، مؤمنی که ایمانش او را در مرتبه‌ای بس والا نشانده است و در برتری و جلالت ، ستارگان نیز به پایش نمی‌رسند ، و ... شخصیتی چون او که در جایگاه همه این بزرگی هاست ، امّا فضایی آلوده به تبلیغات ناروا او را فرا گرفته ، بعد از رُبع قرنْ دوری از مرکز قدرت ، اکنون که زمام امور را به دست گرفته ، در نظر نسل جدیدی که به وی چشم دوخته‌اند ، چگونه می‌نماید؟ و چه طور موقعیّت خود را در ذهن و فکر آنان به دست می‌آورد؟ پرسش اصلی این است .<br/>
مطالعه زندگی سراسر نور و تلاش و حرکت علی علیه السلام نشان می‌دهد که وی با همه درخشندگی ای که در روزگار پیامبر اکرم در جنگ‌های بزرگ و پیروزی‌های درخشان داشت ، هرگز از خویش چیزی نگفت ؛ امّا پس از آن که پیامبر اکرم به رفیق اعلا پیوست، در همان روزهای آغازین ـ که شاهد دگرگونی حاکمیت و چرخش زندگی سیاسی از اصول خود بود ـ ، به بیان سابقه درخشان خویش در اسلام پرداخت و در هر جا از حقّ خود سخن گفت تا احقاق حق کند و حقیقت را بنمایاند و از پایگاه امامت [[دفاع]] کند .<br/>
افسوس که تلاش علی علیه السلام نتیجه‌ای نداد و خلافت ، جز در موارد استثنایی و نادر ، مسیر دیگری در پیش گرفت و امام علیه السلام برای سالیانی چند از عمر خود ، به سکوتی هولناک پناه جُست و از حقّ خود دست شست و در سخنانی دردناک چنین گفت :<br/>
شکیبایی کردم ، در حالی که در دیده‌ام خار و در گلویم استخوان بود. <ref>ر . ک : ج ۹ ص ۴۵۵ (شکیبایی با خار در چشم)</ref>
وقتی حزب «طُلَقاء (آزاد شدگان پیامبر)» بر زندگی مسلمانان چنگ افکند و در روزگار خلیفه سوم ، گام‌هایش را استوار ساخت ، حجم دروغ‌ها و تهمت‌ها فزون شد و از هر سو و بویژه از شام ، سرازیر گشت تا فضایی آلوده به وجود آید و در آن ، حقایقْ دگرگون شود و حق مداران و یاوران حق و بویژه امیر مؤمنان در محاصره قرار گیرند .<ref> ر . ک : ج ۵ ص ۴۱۹ (نبرد تبلیغاتی)</ref>
امام علیه السلام در برابر همه این دروغ‌ها و تهمت‌ها و سیل نیرنگ‌ها و اتّهام‌ها و دگرگون سازی و کتمان حقایق ـ امواجی که از کاخ سرتاسر نیرنگ و حیله معاویه سرچشمه می‌گرفتند و زاییده اصرار جاهلی معاویه بر اِفساد ذهن‌ها و آلوده سازی خِرَدها بودند ـ ایستاد .<br/>
و از آن جا که معاویه می‌دانست شخصیت علی علیه السلام می‌تواند از پشتِ انبوه ابرهای تاریک و متراکم تبلیغات مخالف ، سر برآورَد و بر حیات سیاسی ـ اجتماعی بتابد و ابرها را کنار بزند ، تمام توان و اراده و تصمیم خود را متوجّه کوبیدن شخصیت وی کرد و خود به هر مقدار که توانست ، از علی علیه السلام بدگویی نمود و در این جنگ کینه توزانه و ویرانگر ، هر وسیله‌ای را به کار گرفت و تا آن جا پیش رفت که نفرین فرستادن بر علی علیه السلام را در نمازها واجب گردانْد .<br/>
علی علیه السلام در مبارزه با این فضای انباشته از دروغ ، تهمت و گم راه سازی که تارهای تبلیغات دشمنانه همه جا چنگ انداخته بود ، چه باید می‌کرد؟ او در پیش روی خود ، راهی جز بیان فضایل خویش و پرده برداری از بدی‌ها و فضیحت‌های حزب «طلقاء» نمی‌دید .<br/>
اندک چیزی که امام علیه السلام در بیان فضایلش گفته ، برای مواجهه با این فضای مسموم و دشوار بود و علی رغم ضرورت این کار ، کاری مهم ، سخت و طاقت سوز بود و از آن جا که علی علیه السلام جز حق نمی‌شناسد و هدفی جز اعتلای حق ندارد ، بر وی لازم است که سخن بگوید و حرف بزند ، گرچه سختی و مرارت بسیاری هم تحمّل کند و این ، دقیقا همان کاری است که علی ـ که درود خدا بر او باد ـ انجام داد .<br/>
== پانویس ==
{{پانویس|colwidth=30em|۲}}
<div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://www.hadith.net/post/42684/%d8%a8%d8%ad%d8%ab%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%a8%d8%a7%d8%b1%d9%87-%d8%ae%d9%88%d8%af%d8%b3%d8%aa%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85-%d8%b9%d9%84%db%8c-%d8%b9/p2/n5180-e42684-p1.html حدیث نت] - تاریخ برداشت : ۹۵/۷/۳ </span></div>

<div class="hold">
<div class="return">بازگشت به [[خود ستایی]]</div>
</div>

فرهنگ مصادیق:علی از زبان علی - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Golafshan: اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

Kazem: Kazem صفحهٔ علی از زبان علی را به فرهنگ مصادیق:علی از زبان علی منتقل کرد

Kazem: اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۵ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۰۵:۱۱
(بدون تفاوت)