فرهنگ مصادیق:رشوه خواری - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Golafshan در ‏۲۶ فروردین ۱۳۹۶، ساعت ۱۱:۵۶

2017-04-15T11:56:36Z

Golafshan: Golafshan صفحهٔ رشوه خواری را به فرهنگ مصادیق:رشوه خواری منتقل کرد

2017-01-04T16:55:54Z

Golafshan صفحهٔ رشوه خواری را به فرهنگ مصادیق:رشوه خواری منتقل کرد

Golafshan: /* پانویس */

2017-01-04T16:50:31Z

‏پانویس

User1: /* ۳. رشوه برای دفع ظلم و رسیدن به حق قانونی خود: */

2016-05-01T15:44:23Z

‏۳. رشوه برای دفع ظلم و رسیدن به حق قانونی خود:

User1: /* ۲. رشوه در غیر حکم: */

2016-05-01T15:44:11Z

‏۲. رشوه در غیر حکم:

User1: اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

2016-05-01T15:43:37Z

اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی، اصلاح ارقام

نمایش تغییرات

@@ سطر ۲۹: / سطر ۲۹: @@
 رشوه در زمره گناهان کبیره‌ای است که اگر در جامعه‌ای نفوذ کند، مفاسد فراوانی از قبیل بی عدالتی، یاس و ناامیدی ضعفا و از بین رفتن اعتماد عمومی را به دنبال داشته و به تدریج شیرازه اجتماع را فرومی پاشد. به همین دلیل در آموزه‌های دینی، رشوه به شدت تقبیح شده و به رشوه خوار و رشوه دهنده وعده عذاب الهی داده شده است.<br/>
 در قرآن کریم در این باره از تعبیر «اکل به باطل» استفاده شده است:<br/>
-«ولاتاکلوا اموالکم بینکم بالباطل و تدلوا الی الحکام لتاکلوا فریقا من اموال الناس بالاثم و انتم تعلمون»؛ و اموال یکدیگر را میان خود به باطل مخورید و برای خوردن بخشی از اموال مردم به گناه، آن را به حاکمان می‌کشانید در حالی که شما (حقیقت را) می‌دانید. <ref>(سوره بقره/آیه 188)</ref><br/>
+«وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوا بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»؛ و اموال یکدیگر را میان خود به باطل مخورید و برای خوردن بخشی از اموال مردم به گناه، آن را به حاکمان می‌کشانید در حالی که شما (حقیقت را) می‌دانید. <ref>(سوره بقره/آیه 188)</ref><br/>
 علامه طباطبایی در ذیل آیه فوق چنین می‌نویسد: «کلمه تدلو» مضارع از باب افعال «ادلا» است و «ادلا» به معنای آویزان کردن دلو در چاه است برای بیرون کشیدن آب و این کلمه را به عنوان کنایه در دادن رشوه به حکام تا بر طبق میل آدمی رای دهند، استعمال می‌کنند و این کنایه‌ای است لطیف که می‌فهماند مثل رشوه دهنده که می‌خواهد حکم حاکم را به سود خود جلب کند و با مادیات، عقل و وجدان او را بدزدد، مثل کسی است که با دلو خود، آب را از چاه بیرون می‌کشد.<ref>المیزان، علامه طباطبایی، ج2، ص75.</ref><br/>
 همچنین در آیه ۴۲ سوره مائده، از تعبیر «سماعون للکذب اکالون للسحت» استفاده شده است. «سحت» به طور کلی به مال و کسب حرام اطلاق می‌شود و یکی از مصادیق آن رشوه است.<br/>
@@ سطر ۳۷: / سطر ۳۷: @@
 رشوه از جمله مواردی است که هم در قرآن کریم و هم در احادیث و روایات و نیز در منابع فقهی گوناگون و نیز در مبانی عقلی از آن یاد شده است. در اینجا مواردی از آیات قرآن و احادیث در این رابطه را ذکر می‌کنیم:<br/>
 ۱. آیه ۱۸۸ سوره بقره می‌فرماید:<br/>
-«ولا تأکلوا اموالکم بینکم بالباطل و تدلوا بها الی الحکام لتأکلو فریقا من اموال الناس بالاثمر و انتم تعلمون»؛ اموالتان را در بین خود به باطل نخورید و آنها را برای حکام و فرمانروایان نفرستید که بخشی از اموال مردم را به ناروا بخورید، در حالی که واقعیت امر بر شما پوشیده نیست.<br/>
+«وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوا بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»؛ اموالتان را در بین خود به باطل نخورید و آنها را برای حکام و فرمانروایان نفرستید که بخشی از اموال مردم را به ناروا بخورید، در حالی که واقعیت امر بر شما پوشیده نیست.<br/>
 حضرت علامه طباطبایی در تفسیر آیه نوشته‌اند: «ادلاء (مصدر تدلوا) در چاه کردن دلو برای کشیدن آب است و منظور از آن در آیه مبارکه رشوه دادن به حاکمان و نیز این کنایه لطیفی است که حکم مورد نظر رشوه دهنده را به منزله آب ته چاه قلمداد کرده که به وسیله دلو رشوه، کشیده می‌شود. فریق قسمت جداشده از چیزی است».<br/>
 ایشان همچنین اضافه می‌کند: کلمه «تدلوا» از نظر ادبی دو احتمال دارد: یکی آن  که عطف بر «تأکلوا» و مجزوم به نهی باشد. در این صورت، جمله اخیر مستقلاً از رشوه دادن نهی می‌کند. احتمال دیگر آن که در محل نصب بوده و عامل نصب (اَن)، مقدر باشد و «واو» پیش از آن هم برای عطف نبوده بلکه به معنای «مع» باشد.<br/>
 تقدیر آن چنین می‌شود: «مُعُ اَنْ تُدْلوا؛ بنابراین، همه آیه روی هم رفته، یک کلام (جمله) است که برای یک منظور بیان شده و آن نهی از این است که رشوه دهنده و رشوه گیرنده با هم سازش کنند و اموال مردم را به ناحق بخورند و...».<ref>نقل از تفسیر المیزان، علامه محمد حسین طباطبائی، ج3، ص71 به بعد.</ref><br/>
 ۲. آیه ۴۲ از سوره مائده مقرر می‌دارد:<br/>
-«سمّاعونَ لِلْکِذْبِ، اکالونِ للسْحتِ و...» مفسرین «اکالون للسحت» را به رشوه خواران تفسیر کرده‌اند.<br/>
+«سَمَّاعُونَ لِلْكَذِبِ، أَكَّالُونَ لِلسُّحْتِ و...» مفسرین «اکالون للسحت» را به رشوه خواران تفسیر کرده‌اند.<br/>
 حسن بصری گوید: بنی اسرائیل چنین بوده‌اند: هنگامی که دو نفر از آ نان به نزد حاکم می‌آمدند، یکی از آن دو در آستینش رشوه بود که آستین را می‌گشود، قاضی کلام او را شنیده و به نفع او حکم می‌کرد و خداوند با عزت و جلال، این آیه را فرو فرستاد: «سُماعونَ للکذِبِ، أکالونَ لِلسْحت».<br/>
 ۳. آیه ۶۳ از سوره مائده می‌فرماید:<br/>
-«و اکْلِهّم السّحتَ لبئس ما کانوا یصْنعون» که منظور رشوه در حکم است.<ref>تفسیر المیزان، ج10، ص209.</ref><br/>
+«وَأَكْلِهِمُ السُّحْتَ لَبِئْسَ مَا كَانُوا يَصْنَعُونَ» که منظور رشوه در حکم است.<ref>تفسیر المیزان، ج10، ص209.</ref><br/>
 توضیح دربارهٔ کلمه «سحت»:<br/>
 «سحت» به ضم «س» بر وزن «جْفت» در اصل به معنای جداکردن پوست و نیز به معنی شدت گرسنگی است، پس به مال حرام و نامشروع مخصوصاً رشوه اطلاق شده است. مال مسحوت؛ یعنی برده شده و از بیخ کنده شده است، چون مال حرام و رشوه، برکت و صفا را از جامعه انسانی می‌برد، همان گونه که کندن پوست درختان، سبب از بین رفتن طراوت و پژمردگی آن می‌شود. چنان که این کلمه سه بار در قرآن در سوره مائده آیات ۴۲ و ۶۲ و ۶۳ استعمال شده است.<br/>

@@ سطر ۱۲۳: / سطر ۱۲۳: @@
 == پانویس ==
 {{پانویس|colwidth=30em|۲}}
-<div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://wiki.ahlolbait.com/ دانشنامه ی اسلامی] - تاریخ برداشت:04/07/94</span></div>
+<div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://wiki.ahlolbait.com/%D8%B1%D8%B4%D9%88%D9%87_%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C دانشنامه ی اسلامی] - تاریخ برداشت:04/07/94</span></div>
 <div class="hold">
 <div class="return">بازگشت به [[پرداخت رشوه]] </div>
 </div>

@@ سطر ۷۸: / سطر ۷۸: @@
 روایت شده پیامبر صلی الله علیه و آله به فردی ماموریت داد تا به نزد قبیله «ازد» رفته و صدقات و [[زکات]]‌های آنان را جمع آوری کند وی پس از جمع آوری آنها، از تحویل چند راس گوسفند خودداری کرد و گفت: این گوسفندان را به من به عنوان «هدیه» داده‌اند. حضرت فرمود: اگر راست می‌گویی چرا در منزل خود ننشستی تا این هدیه را برایت بیاورند؟<ref>کنزالعمال، متقی هندی، ج4، ص364.</ref>
-=== ۳. رشوه برای دفع ظلم و رسیدن به حق قانونی خود: ===
+=== رشوه برای دفع ظلم و رسیدن به حق قانونی خود: ===
 اگر راشی (رشوه دهنده) واقعا ذی حق باشد و احقاق حق، موقوف به پرداخت وجهی باشد به گونه‌ای که اگر نپردازد، استیفای حقش ممکن نبوده و در نتیجه ضرر بزرگی متوجه او خواهد شد، در این صورت به دلیل قاعده نفی ضرر، چنین بخششی از باذل، جائز و از گیرنده حرام است. مطابق روایتی از امام موسی بن جعفر علیه السلام رشوه دادن صرفاً برای رد ظلم ماموران دولتی جایز است.<ref>وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج12، کتاب التجاره.</ref><br/>
 ممکن است برخی تصور کنند که در شرایطی مثل انجام سریع کارها و دریافت خدمات بهتر یا ترس از انجام نشدن کار و یا مواجهه با گرفتاری‌ها، [[پرداخت رشوه]] مانعی ندارد، در حالی که مراجع عظام، توهم اضطرار در چنین شرایطی را مجوز انجام رشوه نمی‌دانند.<br/>

@@ سطر ۷۳: / سطر ۷۳: @@
 در تعلیمات اسلامی راه‌هایی نیز برای پیشگیری از رشوه گرفتن قاضی بیان شده است. اسلام حتی برای این که قاضی گرفتار رشوه‌های مخفی و ناپیدا نشود به وی دستور می‌دهد که شخصا به بازار نرود تا مبادا تخفیف قیمت‌ها به طور ناخودآگاه در [[قضاوت]] قاضی تاثیر بگذارد.<br/>
 امام علی علیه السلام در نامه به مالک اشتر یکی از راه‌های جلوگیری از رشوه خواری قاضی را چنین بیان می‌دارد: «پس از انتخاب قاضی هر چه بیشتر در [[قضاوت]]‌های او بیندیش و آنقدر به او ببخش که نیازهای او برطرف گردد و به مردم نیازمند نباشد و از نظر مقام و منزلت آن قدر او را گرامی دار که نزدیکان تو به نفوذ در او طمع نکنند تا از توطئه آنان در نزد تو در امان باشد».<ref>نهج البلاغه، نامه53.</ref>
-=== ۲. رشوه در غیر حکم: ===
+=== رشوه در غیر حکم: ===
 به این شکل که به حاکم یا مدیرکل یا استاندار مالی می‌دهند تا با حمایت او ظلم کند یا مرتکب خلافی گردد.<ref>رشوه از نظر اسلام، ص47.</ref><br/>
 در واقع رشوه، پدیده‌ای اجتماعی و ناشی از واقعیت‌هایی است که در یک نگاه اقتصادی محصول ساختارهای غلط اداری است و از شیوع نوع خاصی از فساد در دستگاه‌های دولتی حکایت دارد. البته [[فساد مالی]] دولت‌ها و حکومت‌ها در زمره اندوهبارترین فرازهای مطالعات مربوط به تاریخ تحولات سیاسی اجتماعی است و این امر دارای سابقه‌ای طولانی در تاریخ معاصر ایران است.<br/>
 روایت شده پیامبر صلی الله علیه و آله به فردی ماموریت داد تا به نزد قبیله «ازد» رفته و صدقات و [[زکات]]‌های آنان را جمع آوری کند وی پس از جمع آوری آنها، از تحویل چند راس گوسفند خودداری کرد و گفت: این گوسفندان را به من به عنوان «هدیه» داده‌اند. حضرت فرمود: اگر راست می‌گویی چرا در منزل خود ننشستی تا این هدیه را برایت بیاورند؟<ref>کنزالعمال، متقی هندی، ج4، ص364.</ref>
 === ۳. رشوه برای دفع ظلم و رسیدن به حق قانونی خود: ===
 اگر راشی (رشوه دهنده) واقعا ذی حق باشد و احقاق حق، موقوف به پرداخت وجهی باشد به گونه‌ای که اگر نپردازد، استیفای حقش ممکن نبوده و در نتیجه ضرر بزرگی متوجه او خواهد شد، در این صورت به دلیل قاعده نفی ضرر، چنین بخششی از باذل، جائز و از گیرنده حرام است. مطابق روایتی از امام موسی بن جعفر علیه السلام رشوه دادن صرفاً برای رد ظلم ماموران دولتی جایز است.<ref>وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج12، کتاب التجاره.</ref><br/>

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۵ دی ۱۳۹۵، ساعت ۱۶:۵۵
(بدون تفاوت)