فرهنگ مصادیق:استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟ - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Hoseinzadeh در ‏۵ آبان ۱۳۹۵، ساعت ۰۹:۵۶

2016-10-26T09:56:42Z

Hoseinzadeh در ‏۵ آبان ۱۳۹۵، ساعت ۰۹:۳۷

2016-10-26T09:37:56Z

Fayzi: Fayzi صفحهٔ استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟ را به فرهنگ مصادیق:استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟ منتقل کرد

2016-10-20T06:34:42Z

Fayzi صفحهٔ استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟ را به فرهنگ مصادیق:استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟ منتقل کرد

Fayzi در ‏۲۹ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۰۶:۳۴

2016-10-20T06:34:10Z

نمایش تغییرات

Kazem: /* قولی (زبانی) مانند */

2016-05-07T08:02:27Z

‏قولی (زبانی) مانند

Kazem: اصلاح ارقام، اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی

2016-05-07T08:01:38Z

اصلاح ارقام، اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح فاصلهٔ مجازی

صفحهٔ تازه

<div class="head1">استعاذه چیست ؟ اقسام آن کدامست ؟</div>

== استعاذه چیست ؟ ==
استعاذه به معنای استجاره و پناه گرفتن است . و در اصطلاح دینی پناه گرفتن از شرّ ابلیس و جنودش و خواهش‌های نفسانی که انسان را دعوت به انجام معصیت و ترک واجب الهی می‌نماید که نتیجه اش حفظ مقام انسانی و درجات معنوی و رشد و تکامل و ممانعت از سقوط آدمی به درجه حیوانیت و بلکه پست تر است . 
استعاذه و پناه خواستن از خدای متعال نشان ترس و فرار مذموم نیست بلکه فرار از غیر دوست به سوی دوست و رجوع به حقّ از غیر حقّ است و نتیجه اش قرب به محبوب و خداوند متعال است . 
استعاذه در حقیقت مقاومت در برابر وساوس شیاطین جنی و انسی و هوای نفس است که دائم آدمی را به سوی عصیان و نافرمانبرداری خدای متعال دعوت می‌نمایند . 
صاحبان استعاذه ، ممدوح خدای متعال بوده و دارای فضل و کمال و رتبه‌ای عالی در پیشگاه خداوند هستند . 

== اقسام استعاذه ==
=== قولی (زبانی) مانند ===
اعوذ بالله من الشیطان الرجیم - پناه می‌برم به خدای متعال از [ شرّ و وسوسه ] شیطان رانده شده از درگاه خدا . 
اعوذ بالله القویّ من الشیطان الغویّ - پناه می‌برم به خداوند توانا و قدرتمند از شیطان اغواگر . 
(فرازی از دعای امیرالمؤمنین علیه السلام ) 

== فعلی ( عملی ) ==
نمونه‌های تاریخی بسیاری در منابع مکتوب اسلامی ثبت و ضبط شده است . 
مانند فرار حضرت یوسف نبی علیه السلام از خواهش نفسانی یک زن دعوت کننده به [[گناه]] و یا فرار حضرت حرّ در آخرین ساعات عمرش از سپاه یزید و کفر به سوی سپاه ایمان و امام حسین علیه السلام . 

== اقسام استعاذه کننده گان ==
۱ - استعاذه عوام : اینان چون در معرض تیر مستقیم شیطان هستند از وسوسه او به خداوند قادر متعال پناه می‌برند . 
۲ - استعاذه خواص و انبیا و اولیای الهی . اینان در معرض ترکش‌های شیطان هستند و لذا از احوال او به سوی خدای متعال پناهنده می‌شوند و خود را نجات می‌دهند . ترکش‌هایی نظیر صفت عجب و کبر و .... . 
۳ - استعاذه حضرت ختمی مرتبت و اهل بیت عصمت و طهارت [[صلوات]] الله علیهم اجمعین . این بزرگواران به خاطر مقام عصمت در منطقه امن الهی قرار دارند و شیاطین قدرت رویارویی و وسوسه حضرات را ندارند و لذا استعاذه این عزیزان از سخط و ناخشنودی خدای متعال به خود وجود خدای متعال است . 
اعوذ برضاک من سخطک - بار خدایا از سخط و ناخشنودیت به رضایت پناه می‌آوریم . 
اعوذ بعفوک من عقابک - بار الها از از عقابت به سوی عفوت پناه می‌آوریم . 

== اقسام استعاذه ==
اگر متون دینی اهل اسلام اعم از کتاب خدا و احادیث و ادعیه ی حضرات اهل بیت سلام الله علیهم را جستجو نماییم استعاذات تقریباَ به این تقسیم بندی کلّی خواهد بود : 
۱ - استعاذه از وساوس و همزات شیاطین جنی و انسی . 
۲ - استعاذه از رذائل اخلاقی خود و دیگران . مانند : ریا - اخلاق بد - هیجان حرص - همسایه بد - همسر بد - فرزند ناصالح . 
۳ - استعاذه از انواع گناهان . 
۴ - استعاذه از تبعات و عوارض گناهان . 
۵ - استعاذه از انسان‌های شرور . مانند :دشمن و سلاطین جور و ظلمه - سارق 
۶ - استعاذه از بیماری‌ها و مرض . 
۷ - استعاذه از شر حیوانات ضرر رساننده . 
۸ - استعاذه از سحر و جادو و امور باطله . 
۹ - استعاذه از غم و اندوه و عوامل آن . 
۱۰ - استعاذه از بلایا و آفات طبیعی و هر آن چه که موجب خوف و ترس است . مانند: آتش سوزی - نابودی و انهدام - غرق شدن 
برخی حکمت‌های متبادر به ذهن در استعاذه ( پناه بردن ) به خدای متعال : 
۱ - بر طرف کردن موانع کمال آدمی . 
۲ - بر طرف کردن موانع حیات آدمی . 
۳ - آگاهی بخشی و شناخت . 
۴ - عبادت خدای متعال و ایجاد فرصت بندگی . 
۵ - تقویت اعتقادات توحیدی . 

== اوقات استعاذه (پناه بردن به خداوند ) ==
هنگام آغاز قرائت قرآن کریم : 
قال الله تعالی : 
« فَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللّهِ مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجِیمِ» .<ref> سوره ی نحل آیه ی 98 </ref> 
و چون قرآن بخوانی ، از شیطان رجیم به خدا پناه ببر . 
تفسیر العیاشی عن الحلبی عن الصادق سلام الله علیه : 
سألته عن التعوذ من الشیطان عند کلّ سوره نفتحها ؟ 
قال : نعم ، فتعوّذ بالله من الشیطان الرجیم . <ref>تفسیر العیاشی ج۲ ص ۲۷۰ ، بحارالانوار ج ۹۳ ص ۲۱۵ ح 16</ref> 
تفسیر عیاشی به نقل از حلبی : از امام صادق سلام الله علیه پرسیدم : آیا هر وقت تلاوت سوره‌ای را آغاز می‌کنیم ، از شیطان به خدا پناه ببریم ؟ 
فرمود : آری ، از شیطان رانده شده به خدا پناه ببر . 

== حکمت استعاذه ( پناه بردن به خداوند ) ==
هنگام قرائت قرآن کریم چیست ؟ 
حکمت این استعاذه به زبان استعاذه از امام صادق سلام الله علیه در فرازی از دعای هنگام قرائت قرآن آمده است : 
قال الصادق سلام الله علیه : 
« ......اللَّهُمَّ إِنَّا نَعُوذُ بِکَ مِنَ الشِّقْوَهِ فِی حَمْلِهِ وَ الْعَمَی عَنْ عَمَلِهِ وَ الْجَوْرِ عَنْ حُکْمِهِ وَ الْعُلُوِّ عَنْ قَصْدِهِ وَ التَّقْصِیرِ دُونَ حَقِّه‏ .... » 
بار خدایا ! پناه می‌بریم به تو از شقاوت در حمل آن (قرآن) . و چشم پوشیدن از عمل به آن ، و انحراف از حکم آن ، و دور شدن از راه آن ، و کوتاهی کردن در حق آن . 
« .....اللَّهُمَّ إِنَّا نَعُوذُ بِکَ مِنْ تَخَلُّفِهِ فِی قُلُوبِنَا وَ تَوَسُّدِهِ عِنْدَ رُقَادِنَا وَ نَبْذِهِ وَرَاءَ ظُهُورِنَا وَ نَعُوذُ بِکَ مِنْ قَسَاوَهِ قُلُوبِنَا لِمَا بِهِ وَعَظْتَنَا...» .<ref>کافی ج ۲ ص ۵۷۴ حدیث 1</ref> 
بار خدایا ! پناه می‌بریم به تو از غایب بودن آن (قرآن) در دل هایمان ، و بالش سرمان قرار دادن آن ، و افکندن آن در پشت سرمان ، و پناه می‌بریم به تو از سخت دلی (و متأثر نشدن) در برابر اندرزهایی که به ما داده‌ای . 
بیانی دیگر از امام صادق سلام الله علیه در حکمت استعاذه قبل از قرائت قرآن 
قال جعفر الصادق سلام الله علیه : 
« انه لا بد قبل القرائه من التعوذ ، و اما سائر الطاعات فانه لایتعوذ فیها و الحکمه فیه : ان العبد قد ینجس لسانه بالکذب و االغیبه و النمیمه ، فامر الله تعالی العبد بالتعوذ لیصیر لسانه طاهراَ فیقرأ بلسان طاهر کلاماَ انزل من رب طیب طاهر » . <ref>تفسیر فخر رازی ج۲ ص ۵۷۴ ح 1</ref> 
امام صادق سلام الله علیه فرمودند : 
پیش از قرائت [ قرآن] ، باید به خدا پناه برد ولی در دیگر عبادات ، پناه بردن به خدا لازم نیست و حکمتش هم این است که : بنده با [[دروغ گفتن]] و غیبت کردن و [[سخن چینی]] ، زبانش نجس (آلوده) می‌شود . از این رو ، خدای متعال بنده را به پناه بردن به او فرمان داده است تا زبانش طاهر گردد و گفتاری را که از سوی خدواندی پاک و طاهر فرود آمده است ، با زبانی پاک قرائت کند . 
آنچه که در استعاذه دارای اهمیت می‌باشد این است که : 
باید کوشید تا این کلمه در زبان، در موقع غفلت یا بر سبیل عادت جاری نشود. بلکه شخص چنان باشد که می‌خواهد از دشمنی که او را بکشد، بگریزید و به کسی که می‌داند که او را نجات می‌دهد، پناه ببرد. 
حقیقت استعاذه بی ترکِ شهوات و لذات و ارتکاب انواع مجاهدات به کس روی ننماید و تا استعاذه قولی با فعلی جمع نگردد و دل با تمامیِ جوارح و ارکان بر وفقِ زبان، استعاذه نکند، هیچ نتیجه‌ای بر آن مترتّب نشود. 
آیه ۳۶ سوره فصلت اشاره به این معنا دارد که استعاذه زبانی به تنهایی فایده نداشته و آن چه موثر است درحقیقت استعاذه قلبی می‌باشد. 
امام صادق ـ علیه السّلام ـ در روایتی می‌فرماید: 
«اَغْلِقُوا اَبْوابِ الْمَعْصِیَهِ بِالاِْستِعاذَهِ وَ افْتَحُوا اَبْواب َالطّاعَهِ بِالتَّسمِیَهِ».<ref>سفینه البحار، شیخ عباس قمی، دار المرتضی، بیروت، ج ۲، ص ۴۱۷</ref>. 
درهای معصیت را با استعاذه ببندید و درهای اطاعت را با تسمیه (بسم الله الرحمن الرحیم) باز کنید. 
پس بایداین حقیقت ، یعنی استعاذه به خدا را در دل خود بیابیم، نه اینکه به زبان بگوییم: (اعوذ بالله من الشیطان الرجیم ) و این استعاذه زبانی و امثال آن سبب و مقدمه برای ایجاد آن حالت نفسانی است که اثرات مثبت آن در اعمال ورفتار انسان نمایان می‌شود. 
خداوند در قرآن در آیه۲۰۱ سوره «اعراف» می‌فرماید: 
«إِنَّ الَّذِینَ اتَّقَواْ إِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِّنَ الشَّیْطَانِ تَذَکَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ؛ 
در حقیقت کسانی که [از خدا] پروا دارند چون وسوسه‌ای از جانب شیطان بدیشان رسد [خدا را] به یاد آورند و بناگاه بینا شوند» 
پناه بردن به خدا هنگام وسوسه شیطان، راه پارسایان است و خدا آنان را کفایت و کید شیطان را از ایشان دفع می‌کند. 

== اوقات استعاذه (پناه بردن به خداوند ) ==
هنگام قرائت آیات عذاب : 
قال الصادق سلام الله علیه : 
« اذا مررت بآیه فیها ذکر الجنه فاسال الله الجنه ، و اذا مررت بآیه فیها ذکر النّار فتعوّذ بالله من النّار » <ref>.بحارالانوار ج ۹۲ ص ۲۱۶ ح 20 </ref> 
حضرت فرمودند : هرگاه بر آیه‌ای گذشتی که در آن از بهشت یاد شده است ، از خداوند بهشت را بخواه و هر گاه بر آیه‌ای گذشتی که در آن از آتش یاد شده است ، پس از آتش [دوزخ] به خدا پناه ببر . 
قال الصادق سلام الله علیه : 
فی قوله تعالی : « یتلونه حق تلاوته » : ان حق تلاوته هو الوقوف عند ذکر الجنه و النار ، یسأل فی الاولی و یستعیذ من الاخری » . <ref>بحارالانوار ج ۹۲ ص ۲۱۴ ح ۱۲</ref> 
حضرت درباره ی کلام خدا که :« آن را چنان که حق تلاوت آن است تلاوت کنید » فرمودند : 
حق تلاوت آن[قرآن] ، درنگ کردن در هنگام یاد شدن از بهشت و آتش است . در اولی ( یاد شدن از بهشت ) ، [آن را ] از خدا بخواهد و از دومی (آتش) به خدا پناه ببرد . 

== پانویس ==
{{پانویس|colwidth=30em|۲}}
<div class="source">منبع: [http://www.askdin.com/showthread.php?t=4609 گفتگوی دینی] - تاریخ برداشت :۹۵/۲/۱۳ </div>

<div class="hold">
<div class="return">بازگشت به [[استعاذه]]</div>
</div>

@@ سطر ۷۶: / سطر ۷۶: @@
 == اوقات استعاذه (پناه بردن به خداوند ) ==
 === هنگام قرائت آیات عذاب ===
-قال الصادق سلام الله علیه: «اذا مررت بآیه فیها ذکر الجنه فاسال الله الجنه ، و اذا مررت بآیه فیها ذکر النّار فتعوّذ بالله من النّار»<ref>.بحارالانوار ج ۹۲ ص ۲۱۶ ح 20 </ref><br/>
+قال الصادق سلام الله علیه: « إِذَا مَرَرْتَ بِآيَةٍ فِيهَا ذِكْرُ الْجَنَّةِ فَاسْأَلِ اللَّهَ الْجَنَّةَ- وَ إِذَا مَرَرْتَ بِآيَةٍ فِيهَا ذِكْرُ النَّارِ فَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنَ النَّار»<ref>.بحارالانوار ج ۹۲ ص ۲۱۶ ح 20 </ref><br/>
 حضرت فرمودند: هرگاه بر آیه‌ای گذشتی که در آن از بهشت یاد شده است، از خداوند بهشت را بخواه و هر گاه بر آیه‌ای گذشتی که در آن از آتش یاد شده است، پس از آتش [دوزخ] به خدا پناه ببر .<br/>
 قال الصادق سلام الله علیه: فی قوله تعالی: «یتلونه حق تلاوته»: ان حق تلاوته هو الوقوف عند ذکر الجنه و النار ، یسأل فی الاولی و یستعیذ من الاخری».<ref>بحارالانوار ج ۹۲ ص ۲۱۴ ح ۱۲</ref><br/>

@@ سطر ۴۹: / سطر ۴۹: @@
 قال الله تعالی: «فَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ».<ref> سوره ی نحل آیه ی 98 </ref><br/>
 پس چون قرآن مى‏ خوانى از شيطان مطرود به خدا پناه بر.<br/>
-تفسیر العیاشی عن الحلبی عن الصادق سلام الله علیه: سألته عن التعوذ من الشیطان عند کلّ سوره نفتحها ؟<br/>
+تفسیر العیاشی عن الحلبی عن الصادق سلام الله علیه:  سَأَلْتُهُ عَنِ التَّعَوُّذِ مِنَ الشَّيْطَانِ عِنْدَ كُلِّ سُورَةٍ نَفْتَحُهَا فَقَالَ ؟<br/>
-قال: نعم، فتعوّذ بالله من الشیطان الرجیم.<ref>تفسیر العیاشی ج۲ ص ۲۷۰ ، بحارالانوار ج ۹۳ ص ۲۱۵ ح 16</ref><br/>
+قال: نعم، فَتَعَوَّذَ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيم‏ .<ref>تفسیر العیاشی ج۲ ص ۲۷۰ ، بحارالانوار ج ۹۳ ص ۲۱۵ ح 16</ref><br/>
 تفسیر عیاشی به نقل از حلبی: از امام صادق سلام الله علیه پرسیدم: آیا هر وقت تلاوت سوره‌ای را آغاز می‌کنیم، از شیطان به خدا پناه ببریم ؟<br/>
 فرمود: آری، از شیطان رانده شده به خدا پناه ببر .<br/>

@@ سطر ۱۰: / سطر ۱۰: @@
 === قولی (زبانی) مانند ===
 اعوذ بالله من الشیطان الرجیم - پناه می‌برم به خدای متعال از [ شرّ و وسوسه ] شیطان رانده شده از درگاه خدا .<br/>
-اعوذ بالله القویّ من الشیطان الغویّ - پناه می‌برم به خداوند توانا و قدرتمند از شیطان اغواگر .<br/>
+اعوذ بالله القویّ من الشیطان الغویّ - پناه می‌برم به خداوند توانا و قدرتمند از شیطان اغواگر .(فرازی از دعای امیرالمؤمنین علیه السلام )<br/>
- (فرازی از دعای امیرالمؤمنین علیه السلام )<br/>
 == فعلی ( عملی )  ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۲۹ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۰۶:۳۴
(بدون تفاوت)