نمایش مبدأ برای فرهنگ مصادیق:جاسوسی و خیانت به کشور

<div class="head1"> جاسوسی و خیانت به کشور </div>
جاسوسی به عمل شخصی گفته می‌شود که با عناوین غیرواقعی و متقلب باز، اقدام به کسب اطلاعات یا نقشه‌ها یا مدارک و اسناد مخفی و محرمانه به اسرار نظامی، اقتصادی، سیاسی و تسلیم آن‌ها به کشور بیگانه نماید.<br/>
خیانت به کشور عبارت است از سوء قصد بر ضد امنیت کشور به وسیلهٔ ایجاد ارتباط با کشور دیگری که دارای سلطه و استقلال است.باید توجه داشت که مبنای جرم بودن این عمل در حقیقت پیمان شکنی، بی وفایی، و زیر پا گذاشتن حقی است که یک کشور و دولت به عهده شهروندان خود دارد.<br/>
 
== عناصر تشکیل دهندهٔ خیانت به کشور == 
۱) دارا بودن ملیّت یا تابعیت یک کشور.<br/>
۲) خدمت آگاهانه و عمدی به نفع یک دولت خارجی و به زیان کشور.<br/>
۳) ارتکاب اعمالی از قبیل نگهداری و حمل سلاح و قیام مسلحانه علیه کشور.<br/>
گفتنی است در برخی از مصادیق جاسوسی، خیانت هم صدق می‌کند؛ مثل این که مرتکب جاسوسی، ایرانی باشد که با فعل جاسوسی، مرتکب خیانت هم شده است.<br/>
 
== معیارهای تشخیص در مفهوم فوق ==
الف) معیار موضوعی: خیانت در حقیقت، تسلیم کردن چیزی است که به امانت در نزد شخص گذاشته شده است و شامل تسلیم اسرار نظامی و غیرنظامی و امکاناتی که موجب سلطهٔ بیگانه است، می‌باشد.<br/>
ب) معیار روانی: (نیت فاعل جرم)؛ یعنی اگر نیت فاعل ضرر رساندن به امنیت کشور و دولت باشد عملش خیانت است و در صورتی که قصدش رسیدن به مطامع نفسانی باشد و جاسوسی را برای رسیدن به آن مرتکب شود خائن نخواهد بود.<br/>
ج) معیار تابعیّت (ملیّت): عد ه‌ای معیار تابعیّت را برای تمایز بین دو مفهوم ابداع کرده‌اند، بر مبنای این معیار شهروندی که در مقابل وطن پیمان شکنی خود می‌کند خائن و شخص خارجی در صورت جمع آوری اطلاعات سرّی یک کشور، جاسوس می‌باشد.<br/>
 
== مصادیق و مجازات جاسوسی در قانون مجازات اسلامی ==
۱) تسلیم اسرار سیاست داخلی و خارجی به افراد غیر صالح.<br/>
۲) مطلع ساختن اشخاص غیر صالح از نقشه‌ها و اسرار دولت.<br/>
که در هر دو مورد طبق ماده ۵۰۱ قانون مجازات اسلامی، مجازات جاسوسی با توجه کیفیت و مراتب جرم، یک تا ده سال حبس است.<br/>
۳) جاسوسی به نفع دولت بیگانه و به ضرر دولت بیگانه دیگر در خاک ایران که مجازاتش یک تا پنج سال حبس است.<br/>
۴) سرقت نقشه‌ها یا کسب اطلاع از اسرار سیاسی، نظامی و امنیتی که مجازات آن، شش ماه تا سه سال حبس است.<br/>
 
== مصادیق و مجازات جاسوسی در قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران ==
۱) جاسوسی نظامیان مربوط به عملیات نظامی یا راجع به مؤسّسات دفاعی کشور؛ طبق بند اوّل مادهٔ ۱۲ قانون مذکور به مجازات محارب (قتل، به دار آویختن، قطع دست راست و قطع پای چپ، تبعید)، محکوم خواهد شد.<br/>
۲) جاسوسی نظامیان در به دست آوردن اسناد و عدم موفقیّت در ارائه به دشمن؛ که به حبس از سه تا پانزده سال محکوم می‌شود.<br/>
۳) ورود نظامیان به اماکن نگه‌داری اسناد جهت دستیابی به آن‌ها برای ارائه به دشمن؛ که به دو تا ده سال حبس محکوم می‌شود.<br/>
۴) ورود بیگانه به اماکن نظامی به قصد جاسوسی؛ که با لحاظ شرایط مختلف، به اعدام یا دو تا ده سال حبس محکوم می‌شود.<br/>
 
== مصادیق خیانت به کشور==
در قانون مجازات اسلامی مصادیق خیانت به کشور عبارتند از:
۱) تشکیل و اداره گروه‌های غیرقانونی بر ضد امنیت کشور.<br/>
۲) خیانت به کشور از طریق تحریک نیروهای رزمنده به عصیان، فرار و تسلیم.<br/>
۳) خیانت به کشور بر اثر بی مبالاتی و عدم رعایت اصول حفاظتی.<br/>
۴) همکاری با دولت‌های متخاصم.<br/>
۵) خراب کاری و اخلال در امور کشور و ایجاد جنگ داخلی.<br/>
در قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح نیز مصادیق خیانت به کشور عبارتند از:<br/>
۱) اغوای نظامیان در جهت الحاق به دشمن توسط سایر نظامیان در زمان جنگ.<br/>
۲) سوزاندن و تخریب عمدی تأسیسات و اموال نظامی توسط نظامیان.<br/>
۳) تبانی نظامیان با دشمن.<br/>
۴) تسلیم افراد تحت فرماندهی یا اسرار نظامی یا سایر تجهیزات نظامی به دشمن.<br/>
۵) جدا کردن قسمتی از قلمرو حاکمیت جمهوری اسلامی ایران یا لطمه وارد کردن به استقلال و تمامیت کشور ایران.<br/>
 
== فهرست منابع ==
۱) ساریخانی، عادل؛ جاسوسی و خیانت به کشور، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، ۱۳۷۸، چاپ اول، صص ۴۰-۳۰ و ۲۴۹-۲۳۴ و 361-328.<br/>
۲) شامبیاتی هوشنگ؛ حقوق جزای اختصاصی، تهران، انتشارات ژوبین، ۱۳۷۷، چاپ دوم، ج ۳، صص 116-99.<br/>
۳) گلدوزیان، ایرج؛ حقوق جزای اختصاصی، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۸۵، چاپ دوازدهم، صص 602-579.<br/>

نویسنده :  سیدجعفر رحیمی<br/>
<div class="source"><span class="title">منبع:</span><span class="text"> [http://pajoohe.com/fa/ پژوهشکده باقر العلوم] تاریخ برداشت:95/1/6</span></div>

<div class="hold">
<div class="return">بازگشت به [[جاسوسی علیه مسلمین]] </div>
</div>