فرهنگ مصادیق:پوشیدن لباس احرام
مسأله ۶۲ـ شخصی که میخواهد احرام ببندد واجب است قبلا لباسهایی را که پوشیدنش بر محرم حرام است از تن بیرون آورد، سپس دو جامه احرام را بر تن کند. یکی را (که ازار گویند) به صورت لنگ دور کمر ببندد، و دیگری را مانند عبا بر دوش بیندازد (و آن را «رداء» گویند). این حکم مخصوص مردان است، و برای زنان پوشیدن دو جامه احرام، نه زیر لباسها و نه روی لباسها، لازم نیست. بلکه همان لباسها، لباس احرامشان محسوب میشود.
مسأله ۶۳ـ احتیاط واجب آن است که دو جامه احرام و طرز پوشیدن آن به همین شکلی که معمول است باشد؛ یعنی لنگ را طوری ببندد که لااقل از ناف تا زانو را بپوشاند، و رداء را روی شانه بیفکند، به طوری که بقیّه بدن را بپوشاند، ولی جنس و رنگ خاصّی در جامه احرام شرط نیست، امّا نباید دوخته باشد.
مسأله ۶۴ـ احتیاط واجب آن است که پوشیدن دو جامه احرام قبل از نیّت و گفتن لبّیک باشد، و اگر بعد از لبّیک بپوشد، احتیاط آن است که لبّیک را دوباره بگوید.
مسأله ۶۵ـ احتیاط واجب آن است که لنگ را به گردن گره نزند، و اگر از روی جهل یا فراموشی گره بزند احتیاط آن است که فوراً باز کند، ولی به احرامش ضرری نمیزند و چیزی بر او نیست (امّا گره زدن آن به دور کمر مانعی ندارد). و بهترین راه آن است که روی لنگ کمربند یا مانند آن ببندد تا کاملا راحت باشد؛ امّا گره زدن دو طرف رداء مانعی ندارد. همچنین بستن آن به وسیله سنجاق، یا گذاشتن سنگی در یک طرف حوله و بستن آن با یک قطعه کش یا نخ به طرف دیگر (آن گونه که در میان بعضی از حجّاج معمول است) نیز مانعی ندارد؛ هر چند ترک این امور بهتر است.
مسأله ۶۶ـ احتیاط واجب آن است که در حال اختیار به یک جامه بلند، که مقداری از آن را لنگ و مقداری را رداء قرار میدهند، اکتفا نکنند؛ بلکه باید دو جامه جداگانه باشد.
مسأله ۶۷ـ احتیاط واجب آن است که در پوشیدن جامه احرام قصدقربت و جلب رضای الهی داشته باشد، و احتیاط مستحب آن است که به هنگام بیرون آوردن جامه دوخته هم قصد قربت داشته باشد.
مسأله ۶۸ـ تمام چیزهایی که در لباس نمازگزار شرط است در دو جامه احرام نیز شرط میباشد؛ بنابراین لباسهای احرام باید پاک باشد، و از اجزای حیوان حرام گوشت، یا ابریشم خالص، و زربفت نباشد. (در این حکم، بنابر احتیاط واجب، فرقی میان زن و مرد نیست، هر چند در نماز در مورد پارچه ابریشم و زربفت میان زن و مرد تفاوت است).
مسأله ۶۹ـ در مواردی که نجس بودن لباس نماز گزار بخشوده شده، در لباس احرام نیز بخشوده شده است.
مسأله ۷۰ـ إزار (لُنگ) باید بدن نما نباشد، و احتیاط واجب آن است که رداء نیز چنین نباشد.
مسأله ۷۱ـ احتیاط واجب آن است که جامه احرام از پوست نباشد.
مسأله ۷۲ـ احتیاط واجب آن است که جامه احرام منسوج و بافتنی نباشد، و چیزهایی مانند نمد کافی نیست.
مسأله ۷۳ـ واجب نیست همیشه لباس احرام را به تن داشته باشد؛ بلکه میتواند برای شستن، یا عوض کردن، یا حمّام رفتن، یا مقصود دیگری، موقّتاً آن را از تن درآورد.
مسأله ۷۴ـ هرگاه لباس احرام نجس شود باید آن را بشوید، و اگر میسّر نبود هر وقت ممکن شد اقدام به تطهیر آن میکند. (و اگر رداء نجس شود میتواند موقّتاً آن را بردارد) و احتیاط آن است که اگر بدن نیز در حال احرام نجس شود، مبادرت به تطهیر آن کند.
مسأله ۷۵ـ اگر جامه احرام یا بدن را تطهیر نکند کفّاره ندارد.
مسأله ۷۶ـ هرگاه محرم جامه احرام را بنا بر عللی عوض کرده، بهتر است هنگامی که وارد مکّه میشود، برای طواف همان جامهای را که در آن محرم شده، بپوشد.
مسأله ۷۷ـ اگر از روی نادانی یا فراموشی در حالی که پیراهن یا لباسهای معمولی دیگر در تن دارد احرام ببندد، احرام او صحیح است؛ ولی باید فوراً آن لباس را از تن بیرون آورد، و فقط لباس احرام بپوشد، و اگر این کار از روی علم و عمد باشد، احتیاط آن است که در این صورت بعد از بیرون آوردن آن لباس و پوشیدن لباس احرام، دوباره نیّت کند و لبّیک بگوید.
مسأله ۷۸ـ هرگاه بعد از احرام به خاطر ندانستن مسأله یا فراموشی، پیراهن به تن کند احرامش صحیح است؛ ولی باید آن را از طرف پایین درآورد،و اگر ممکن نشد، باید آن را بشکافد و بیرون آورد.
مسأله ۷۹ـ هرگاه بیمار باشد و نتواند لباس معمولی خود را در میقات از تن در آورد، کافی است نیّت احرام کند و لبّیک بگوید، و در صورت امکان لباسهای معمولی را موّقتاً در آورد و لباس احرام بپوشد و محرم شود، و بعداً اگر ناچار است لباس معمولی خود را به تن کند، و اگر در میقات این کار ممکن نشد، و بعداً حال او برای پوشیدن لباس احرام مساعد شد، احتیاط واجب آن است که اگر توانایی دارد به میقات برگردد، و مجدّداً احرام ببندد، و اگر بازگشت به میقات میّسر نبود، از همان جا لباس را عوض میکند، و تجدید احرام لازم نیست.
مسأله ۸۰ـ پوشیدن بیش از دو جامه (مثلا دو حوله) برای احرام جهت جلوگیری از سرما یا گرما یا غیر آن، اشکالی ندارد.
مسأله ۸۱ـ هرگاه محرم بر اثر سردی هوا، یا علّت دیگر، ناچار شود لباس دوخته بپوشد، این کار اشکالی ندارد، ولی اگر ممکن است، لباس دوخته را پایین و بالا کند و بر دوش بیندازد، و دست در آستین آن نکند، و احتیاط آن است که آن را پشت و رو نیز بنماید، و اگر اضطرار به پوشیدن لباس دوخته به این نوع پوشش رفع نمیشود، میتواند به طور معمولی لباس بپوشد.
سؤال ۸۲ـ آیا به هنگام پوشیدن لباس احرام، چه در میقات باشد یا ساعتها قبل از بستن احرام در مدینه صورت گرفته باشد، قصد خاصّی لازم است؟
جواب: هیچ قصدی لازم نیست، بلکه هنگام احرام مطابق آنچه در بحث احرام گذشت نیّت میکند.
سؤال ۸۳ـ هرگاه شخصی در میقات، یا محاذات آن، یا ادنی الحل، یا شهر مکّه، و خلاصه هر جا که وظیفه اش بوده محرم شود، و سپس پشیمان گردد، آیا میتواند احرامش را بر هم بزند؟
جواب: نمیتواند از احرام خارج شود. حتّی اگر لباس احرام را از تن بیرون کند، و لباس دوخته بپوشد، و قصد بیرون آمدن از احرام کند، احرامش به هم نمیخورد، و آنچه به سبب احرام بر او حرام شده حلال نمیشود، و اگر کاری کند که موجب کفّاره است، باید کفّاره بدهد و راه خروج از احرام فقط انجام عمره یا حج است که نیّت آن را کرده است.
سؤال ۸۴ـ بعضی از مردان محرم برای این که موقع وزش باد، یا به هنگام سوار شدن ماشین، یا مانند آن، عورت آنها ظاهر نشود، علاوه بر دو حوله احرام، یک متر پارچه ندوخته از وسط پا عبور میدهند، به گونهای که دو طرف پارچه از جلو و عقب زیر حوله قرار میگیرد. این عمل چه حکمی دارد؟
جواب: اشکال ندارد؛ ولی اجتناب از این گونه کارها جز در موارد ضروری بهتر است.
سؤال ۸۵ـ آیا لباس احرام منحصر به دو جامه است،و نباید بیشتر باشد؟
جواب: مقدار واجب آن دو جامه است، و زیادتر مانعی ندارد؛ مشروط بر این که مانند لباس احرام باشد، مثلا از حولههای متعدّد استفاده کند.
سؤال ۸۶ـ اینجانب به علّت قطع نخاع و عدم کنترل بول و مشکلات دیگر، نمیتوانم بدن و لباس احرام خود را پاک نگهدارم، وظیفهام چیست؟
جواب: آن مقدار که میتوانید محافظت کنید، و آنچه موجب عُسر و حرج است اشکالی ندارد.
سؤال ۸۷ـ اگر لباس احرام زنان به قدری نازک باشد که بدن آنها نمایان گردد، آیا به اعمال حجّ آنان ضرری میرساند؟
جواب: این کار برای احرام اشکال دارد و طواف و نماز طواف را باطل میکند.
سؤال ۸۸ـ طبق فتوای بعضی از مراجع که فرمودهاند: «احتیاطاً زنان هم مثل مردان محرم شوند» آیا زن بعد از پوشیدن حولههای احرام، میتواند حولهها را کنار بگذارد، و اعمال حج را با لباس معمولی اش انجام دهد؟
جواب: زنان میتوانند در همان لباسهای معمولی محرم شوند، و پوشیدن حولههای احرام لازم نیست، و به فرض که احتیاطاً با آن محرم شوند، بعد میتوانند بیرون آورند.
سؤال ۸۹ـ اگر جامه احرام را از پول خمس یا زکات نداده خریده باشند، آیا احرام در آن صحیح است؟
جواب: احرام در آن حرام است.
سؤال ۹۰ـ آیا پرداخت خمس لباس احرام، که معلوم نیست از پول خمس نداده تهیّه شده، یا از پولی که خمس به آن تعلّق نگرفته (مانند مال الارث) واجب است؟
جواب: با فرض شک در تعلّق خمس، پرداختن خمس آن لازم نیست، هر چند احتیاط در آن مطلوب است.
سؤال ۹۱ـ چنانچه شخصی که سال خمسی نداشته به عمره مفرده مشرّف شود، و با همان پولهای خمس نداده هزینههای عمره، از جمله لباس احرام را تأمین نماید. عمره او چه حکمی دارد؟
جواب: اعمال او اشکال دارد.
سؤال ۹۲ـ شخصی با پول خمس نداده لباس احرام خریده، و با همان لباس محرم شده، و طواف و نماز طواف را بجا آورده است. اکنون وظیفه اش چیست؟
جواب: اگر از روی علم و عمد نبوده، عمره و حجّ او صحیح است، ولی در صورتی که جاهل مقصّر بوده، احتیاط واجب آن است طواف و نماز آن، را اعاده کند.
سؤال ۹۳ـ غسل احرام، زیارت و مانند آن، تا چه زمانی اعتبار دارد؟ و با چه چیزهایی باطل میشود؟
جواب: تا یک روز معتبر است؛ و اگر حدث اصغر از او سر زند، به قصد رجا آن را اعاده میکند، ولی واجب نیست.
