فرهنگ مصادیق:گناهان کبیره عاق والدین

از پژوهشکده امر به معروف
پرش به: ناوبری، جستجو
گناهان کبیره عاق والدین

مقدمه

آیا تا به حال برایتان پیش آمده که رفتاری را با پدر و مادر خود داشته باشید و بعد از ته دل از رفتار خود شرمنده و پشیمان شوید و به فکر جبران بیفتید؟
شاید تصور کنید تنها رفتارهای بسیار بد است که باعث عاق والدین شدن می‌شود‍؛اگر چنین تصوری را دارید و فکر می‌کنید نگاهی از روی خشم به پدر و مادر و تند حرف زدن با آنها جزء عاق والدین محسوب نمی‌شود؛ مطلب زیر را بخوانید.

یکی دیگر از گناهان کبیره‌ای که در قرآن و احادیث به آن و عذاب‌ها و ومجازات‌های آن اشاره شده است عاق والدین است.

تعریف عاق والدین

علامه مجلسی در شرح کافی می‌گوید: عقوق والدین به این است که فرزند حرمت آن‌ها را رعایت نکند وبی ادبی نماید و آن‌ها را به خاطر رفتار و گفتاری برنجاند و آزار و اذیت کند و در چیزهایی که عقلا و شرعا مانعی ندارد از آن‌ها نافرمانی کند.

پیغمبر اکرم (ص) فرموده‌اند: «از آزردن والدین بپرهیزید؛به درستی که بوی بهشت از هزار سال راه استشمام می‌شود ولی عاق والدین و قاطع رحم آن را نمی‌یابد.[۱]».

«و کسی که پدر و مادر خود را به خشم آورد؛خدا را به غضب آورده است.[۲]».

هم چنین در جای دیگری می‌فرمایند: «عاق والدین هر عملی که می‌خواهد به جا آورد؛هرگز وارد بهشت نخواهد شد.[۳]».

عواقب عاق والدین

_عاق والدین آمرزیده شدنی نیست: جبرئیل بر عاق والدین نفرین فرمود که: «هر که پدر و مادر یا یکی از آنها را از خود خشنود نسازد آمرزیده مباد.[۴]».

_نماز عاق والدین پذیرفته شده نیست: حضرت صادق(ع) می‌فرمایند: «کسی که به پدر و مادرش از روی غیظ بنگرد در حالیکه والدین بر او ستم کرده باشند؛خداوند نماز او را نمی‌پذیرد.[۵]».

_دوری از رحمت خداوند: پیامبر اکرم می‌فرمایند: «سه طایفه‌اند که در روز قیامت خداوند با آن‌ها سخن نمی‌فرماید و نظر رحمت به آن‌ها نمی‌کند و ایشان را پاک نکرده و برای آن‌ها عذاب دردناکی است؛ایشان شراب خواران و تکذیب کنندگان به قدر الهی و عاق والدین اند.[۶]».
هم چنین می‌فرمایند: «سه گناه است که خدا عقوبت آن‌ها را در دنیا تعجیل می‌فرمایند:عقوق والدین؛ ظلم به بندگان خدا؛ بدی کردن در مقابل احسان.[۷]».

عاق والدین گدایی و بدبختی می‌آورد

جوانی از ثروتمندان مدینه پدر پیری داشت و احسان به پدر را ترک نموده و او را از مال خود محروم کرد پس خداوند اموالش را از او گرفت و فقر و تنگدستی و مرض در بدن او نمودار شد!
در آن حال پیامبر فرمود: «ای کسانی که پدر و مادرها را آزار می‌رسانید؛از حال این جوان عبرت بگیرید و بدانید چنانچه داراییش در دنیا از کفش رفت و غنا و ثروت و صحتش به فقر و مرض مبدل گشت؛ هم چنین در آخرت هر درجه‌ای از بهشت داشت به واسطهٔ این گناه از دست داده و در مقابلش از درکات آتش برایش مانده است.[۸]».

عاقبت به خیر نشدن عاق والدین

همانطور که نیکی به پدر و مادر موجب عاقبت به خیری است عدم نیکی و احترام به آنان عاقبت به شری می‌آورد.
حضرت صادق (ع) می‌فرمایند: «کسی که بخواهد خداوند سختی‌های جان دادن را بر او آسان کند پس صله رحم کند و به والدین نیکی نماید؛ چون چنین کرد، خداوند سختی‌های مرگ را بر او آسان می‌نماید و هیچ وقت مبتلا به تهیدستی نخواهد شد.[۹]».

آثار و برکات نیکی به والدین

_کفاره گناهان: مردی خدمت رسول الله آمد و عرض کرد: کار زشتی نبوده مگر اینکه من انجام داده‌ام؛ آیا برای من توبه‌ای است؟ حضرت فرمود: «برو به پدرت نیکی کن تا کفارهٔ گناهات گردد.». چون آن شخص رفت فرمود: «اگر مادرش زنده بود ؛ نیکی بر او بهتر بود.[۱۰]».

دعای ملائکه برای نیکی کننده به پدر و مادر: رسول خدا فرموده‌اند: «خداوند دو ملک دارد که یکی از آن‌ها می‌گوید: خدایا نیکی کننده به والدین را از هر شر و آفتی نگهدار و دیگری می‌گوید: خدایا هلاک کن عاق والدین‌ها را به سبب غضب کردنت به آن‌ها.[۱۱]».

طول عمر: حضرت باقر(ع) می‌فرماید: «صدقهٔ نهانی، آتش قهر خدا را خاموش می‌کند و نیکی کردن به پدر و مادر و صله رحم عمر را زیاد می‌کند.[۱۲]». و در جای دیگری می‌فرماید: «بخشش نهانی و نیکی به پدر ومادر، تهیدستی را برطرف می‌کند و عمر را دراز می‌نماید و هفتاد نوع مردن بد را دور می‌کند.[۱۳]».

زیادی مال و آبرو: پیغمبر (ص) فرموده‌اند: «کسی که برای من ضمانت کند صله رحم و نیکی به والدین را، من هم ضامن می‌شوم که مال و عمرش زیاد شود و در قبیله اش محبوبیت پیدا کند.[۱۴] ».
البته بهتر است بدانید که عاق والدین پس از مرگ آنها نیز امکان پذیر است. حضرت باقر (ع) می‌فرماید: «بنده‌ای در حال حیات پدر و مادرش به آنها نیکوکار است ولی چون مردند، آنها را فراموش کرد و بدهی آنها را نپرداخت و طلب رحمت برای آنها نکرد، پس خدای تعالی او را عاق والدین ثبت خواهد فرمود و بنده دیگری در حال حیات پدر و مادرش عاق والدین است ولی چون مردند، قرض آنها را ادا می‌نماید و با دعا و استغفار آنها را یاد می‌کند پس خدای تعالی او را نیکی کننده به والدین ثبت خواهد فرمود.[۱۵]».

پانویس

  1. وسائل الشیعه؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  2. مستدرک؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  3. مستدرک، کتاب نکاح، باب 75؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  4. بحارالانوار؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب.
  5. اصول کافی؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  6. مستدرک، کتاب نکاح، باب 75؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  7. بحارالانوار،ج 16؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  8. سفینهالبحار، ج 2، ص 213.
  9. سفینهالبحار، ج 2، ص 687
  10. بحارالانوار؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  11. مستدرک الوسائل، کتاب نکاح، باب 86، ص 627
  12. بحارالانوار، ج 16؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  13. بحارالانوار، ج 16، ص 24
  14. مستدرک؛ به نقل از گناهان کبیره دستغیب
  15. اصول کافی، ج 2، ص 130
منبع: سایت مستور - ۱۳۹۵/۰۲/۱۵
بازگشت به آزار والدین