فرهنگ مصادیق:ضروری دین چیست؟
ضروری در مقابل نظری است. همانگونه که در مسائل عقلی دو نوع مسأله وجود دارد، بدیهی و نظری، در مسائل فقهی هم این دو گونه مسأله مطرح است. (بدیهی به آن بخش از مسائل گفته میشود که مجرّد …
ضروری در مقابل نظری است. همانگونه که در مسائل عقلی دو نوع مسأله وجود دارد، بدیهی و نظری، در مسائل فقهی هم این دو گونه مسأله مطرح است. (بدیهی به آن بخش از مسائل گفته میشود که مجرّد توجه در شناخت آن کفایت میکند و نیازی به استدلال ندارد، در حالی که مسائل نظری درک و اثبات آن نیاز به استدلال و امعان نظر دارد) در مسائل فقهی و اعتقادی نیز همین دو وجه تحت عنوان «ضروری و غیر ضروری» جریان دارد.
ضروری به آن بخش از مسائل و موضوعات اسلامی گفته میشود که اثبات آن احتیاج به نظر و استدلال نداشته باشد و هر مسلمانی میداند که جزء دین است.
مرحوم بجنوردی در تعریف ضروری دین میگوید: «و المراد بثبوته من الدین بالضروره انه لا یحتاج اثبات انه من الدین الی نظر و استدلال، بل یعرف کونه من الدین کل احد الاّ ان یکون جدید الاسلام بحیث لاعلم و لا اطلاع له علی احکام الاسلام و لاعلی عقائده او عاش فی بلد بعید عن بلاد الاسلام، و لاتردد له الی بلاد المسلمین و لا معاشره له معهم.»[۱]
ترجمه: منظور از ضروری دین چیزی است که جزء دین بودنش نیازی به استدلال و دقت نداشته باشد و جزء دین بودنش را هر مسلمانی میداند مگر تازه مسلمانی که آگاهی و اطلاع به احکام و عقائد اسلامی نداشته یا در منطقهای باشد که دور از شهرهای اسلامی است و با مسلمانان رفت و آمد و معاشرت هم ندارد.
پانویس
- ↑ القواعد الفقهیه- حسن بجنوردی - مکتبه الآداب، نجف، ۷ جلدی،۱۳۹۱ ق،ج۵ص۳۱۲
