فرهنگ مصادیق:چهل گام عرفانی از فضایل صلوات
محتویات
- ۱ صلوات
- ۲ صلوات سنگینترین عمل در ترازوی اعمال
- ۳ صلوات باعث خلیل الله شدن حضرت ابراهیم
- ۴ چه کسی بخیل واقعی است ؟
- ۵ صلوات موجب رفع نفاق میشود
- ۶ بیان فضلیت نوشتن صلوات
- ۷ جفاکارترین افراد چه کسی است ؟
- ۸ دعا را با صلوات آغاز کنید
- ۹ صلوات موجب رهایی از آتش جهنم
- ۱۰ نقش اخلاص در صلوات
- ۱۱ خداوند بر گوینده صلوات، صلوات میفرستد
- ۱۲ صلوات، دور کننده شیاطین
- ۱۳ دعا را با صلوات آغاز کنید
- ۱۴ محفل بدون صلوات، محفل حسرت و پشیمانی
- ۱۵ صلوات روز جمعه افضل اعمال
- ۱۶ دیدار امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف
- ۱۷ صلوات سبب آمرزش گناهان
- ۱۸ عافیت به برکت صلوات
- ۱۹ صلوات هنگام بوئیدن گلهای معطر
- ۲۰ پایان سخن با صلوات
- ۲۱ بهترین دعا در خانه خدا
- ۲۲ استجابت دعا به برکت صلوات
- ۲۳ صلوات در شب و روز جمعه
- ۲۴ صلوات زینب دعا
- ۲۵ نتیجه گیری
- ۲۶ بشارت جبریل به رسول خدا(ص)
- ۲۷ سه فائده برای صلوات
- ۲۸ روشنائی قبر، صراط و بهشت به برکت صلوات
- ۲۹ بهترین عمل در روز جمعه
- ۳۰ ذکر فرشتگان حامل عرش
- ۳۱ درود هفتاد هزار فرشته بر گوینده صلوات
- ۳۲ نزدیکترین فرد به پیامبر در رستاخیز
- ۳۳ ثواب صلوات قابل شمارش نیست
- ۳۴ صلوات سبب یادآوری
- ۳۵ فضلیت صلوات از زبان دو بهشتی
- ۳۶ صلوات بر پیامبران
- ۳۷ گریه صلوات نوزادان
- ۳۸ برآورده شدن حاجات
- ۳۹ صلوات بین نماز ظهر و عصر
- ۴۰ فضیلت صلوات در ماه مبارک رمضان
- ۴۱ صلوات معادل سه ذکر
- ۴۲ صلوات بر حضرت زهراء (س)
- ۴۳ حکایت زنبور در عظمت صلوات و شیرینی عسل
صلوات
گام اول صلوات، اطاعت امر خداوند در متن صریح قرآن کریم است.
گام دوم صلوات، تخلّق و تأدّب به اخلاق و آداب و فرهنگ قرآن کریم است.
گام سوم صلوات، موجب تشرّف، آراستگی و تسلیم به اوصاف دینی است.
گام چهارم: صلوات، موافقت با ذکر جمیع ملائکه الهی است.
گام پنجم: صلوات، تقریر صوت ملائکه بر پیامبر الهی (ص) است.
گام ششم: صلوات، سبب حصول قرب قدسی به برگزیدگان الهی حضرات معصومین (ع) است.
گام هفتم: صلوات، موجب جلب رضا و خوشنودی حق تعالی است.
گام هشتم: صلوات، فراهم کننده قرب دنیوی و اخروی به رسول خداست.
گام نهم: صلوات، باعث هدایت و شفاعت رسول خدا است.
گام دهم: صلوات، جلب توّجه و عنایت ویژه آن حضرت به خویشتن است.
گام یازدهم: صلوات، سبب درک صحیح ملکوت در ملک انسانی است.
گام دوازدهم: صلوات، نقش پذیری صحیفه دل از نورانیت و تجلّی عشق به خداست.
گام سیزدهم: صلوات، موجب همصدایی با انبیاء، اولیاء و اوصیای الهی است.
گام چهاردهم: صلوات، عامل ثواب و پاداش بی نهایت است.
گام پانزدهم :صلوات، موجب صفای باطن و هم عبادتی قرآنی است.
گام شانزدهم: صلوات، باعث محو گناهان و کفّاره اعمال بد انسان است.
گام هفدهم: صلوات، موجب دستگیری و جذبه محمد(ص)و آل محمد(ع) است
گام هیجدهم: صلوات، فراهم کننده استجابت دعا در پیشگاه خداست.
گام نوزدهم: صلوات، زمینه رستگاری در دنیا و سعادت آفرین در آخرت است.
گام بیستم: صلوات، سپری جهت جلوگیری از آتش عذاب جهنم است.
گام بیست و یکم: صلوات، روشنی بخش قبر و قیامت مومن است.
گام بیست و دوم: صلوات، موجب آسان جان دادن و دور کننده فشار قبر است.
گام بیست و سوم: صلوات، موجب خوش برخوردی ملک الموت در حین جان دادن است.
گام بیست و چهارم: صلوات، جواز ورود به بهشت و جنت خداوند است.
گام بیست و پنجم: صلوات، یادآور وفای عهد در روز الست است.
گام بیست و ششم: صلوات، موجب از بین رفتن ریا، نفاق و شرک است.
گام بیست و هفتم: صلوات، مهرورزی و موّدت بین همه خلایق است.
گام بیست و هشتم: صلوات، سنگینترین عمل پسندیده در ترازوی عمل برای پاداش آخرت است.
گام بیست و نهم: صلوات، موجب پاکیزگی دل و اخلاص در عمل و تصحیح در زبان است.
گام سیم: صلوات، موجب عافیت و سلامت روح و جسم انسان است.
گام سی و یکم: صلوات، موجب نزول رحمت و الطاف بی کران الهی است.
گام سی و دوم: صلوات، سبب قبولی طاعات و عبادات در پیشگاه خدا است.
گام سی و سوم: صلوات، موجب دوری میکروب غیبت و تهمت از مجالس معنوی است.
گام سی و چهارم: صلوات، آیینه تمام نمای ایمان زبانی، قلبی و عملی مومن است.
گام سی و پنجم: صلوات، موجب فزونی نعمت و رحمت در معیشت زندگی است.
گام سی و ششم: صلوات، موجب دور شدن انسان از شبهات و اغفالات شیطانی است.
گام سی و هفتم: صلوات، نوری هدایتگر در تردیدها و بن بستهای فکری و عملی انسان است.
گام سی و هشتم :صلوات، همخوانی ذکری است که خدا، ملائک و انسانها با هم مشترکند.
گام سی و نهم: صلوات، تبلور محب و جواز عبور از پل صراط است.
گام چهلم: صلوات، اتّصال به آشیانه محمد و آل محمّد (ع) و نشان از عاقبت بخیری انسان است.
صلوات سنگینترین عمل در ترازوی اعمال
قال ابوعبدالله أ و أبوجعفر(ع)
أثقَلُ ما یُوضَعُ فی المیزانِ یَومَ القیامهِ، الصَّلاهُ علی مُحمَّدٍ وَ(علی)أهلِ بِیتِه.
حضرت باقر و یا حضرت صادق (ع) میفرمایند :
سنگینترین عملی که روز قیامت در ترازوی اعمال قرار داده میشود صلوات بر محمد و اهل بیت گرامی ایشان (ع) میباشد.
نتیجه گیری
گفتن ذکر صلوات هر چند کم حجم اما اگر با کیفیت و رعایت طبق آنچه در دستورات آمده است انجام گیرد در پیشگاه الهی عظمت فوق العاده و اکسیری از ارزشها و استجابت و پر بها بودن را به دنبال خواهد داشت که همین امر باعث سنگینی ترازوی اعمال انسان در روز قیامت خواهد شد. پس از این دستور قرآنی و سفارش حضرات معصومین غافل نباشیم
صلوات باعث خلیل الله شدن حضرت ابراهیم
قالَ مَولانا عَلُّی بنُ مُحَمَّدٍ الهادی(ع):
إنّما اتَّخَذَ اللهُ إبراهیمَ خلیلاً لِکَثرَهِ صَلاتِهِ علی محمّدٍ و أهلِ بیِتهِ صلواتُ اللهِ عَلَیهم.
حضرت امام هادی(ع) فرمودند :
خدای متعال حضرت ابراهیم ( عَلَی نَبِیَّنا و آلهِ و (ع)) را دوست و خلیل خود انتخاب کرد، به خاطر آنکه ایشان بر محمد و اهل بیت گرامیش (ع) بسیار صلوات میفرستاد.
نتیجه گیری
آنچه از حدیث فوق استفاده میشود این است که صلوات، مایه و اساس نوعی پیوند باطنی انسان با خداست که در این راستا علاوه بر آن در طول این رابطه ی نورانی دوستی با پیامبر و اهل بیت گرامی او نیز به وجود میآید و این فرایند سرآغاز یک ارتباط و دلدادگی به مکتب نورانی اسلام و مکتب اهل بیت اسلام (ع) خواهد شد.
چه کسی بخیل واقعی است ؟
عَنِ الحُسِینِ بنِ عَلِیًّ (ع) عَن جَدَِّه رَسولِ اللهِ صَلَّی اللهُ علیه و آله: البَخِیلُ حَقّاً مَن ذَکِرتُ عندَه فَلَم یُضَلَّ عَلَیَّ
امام حسین (ع) از رسول خدا (ص) نقل کردهاند که پیامبر (ص) فرمودند :
بخیل واقعی کسی است که نام مرا بشنود ولی بر من صلوات نفرستد.
نتیجه گیری
طبق احادیث وارده از پیامبر اسلام(ص) و علی (ع) هر دو پدران امّت اسلام هستند و حداقل تشکری که ما میتوانیم به عنوان فرزندان این دو شخصیت آسمانی و پدران معنوی انجام دهیم، هنگامی است که با شنیدن نام مبارکشان این بزرگواران را با عظمت یاد کرده و آنها را تکریم نماییم. ثمره و فایده این عمل عبادی نیز مسلماً به خود ما بر میگردد و اگر کسی مانع حتی این مقدار سود معنوی برای خود در سپرده گذاری اخروی شود پس چنین شخصی واقعاً بخیل، خسیس و جفاکار است که خود را نیز محروم از فیض الهی مینماید.
صلوات موجب رفع نفاق میشود
قالَ رَسولُ اللهِ (ص)
إرفَعُوا أصواتَکُم بالصَّلاهِ عَلَیَّ ؛ فَإنَّها تَذهَبُ بِالنَّفاقِ
رسول خدا (ص) فرمودند :
با صدای بلند بر من صلوات فرستید ؛ زیرا که نفاق و دورویی را بر طرف میکند.
نتیجه گیری
اعلام صلوات با صدای رسا آزرم منفی و خجالتهای بی مورد را از بین میبرد و علاوه بر آن حقیقت را روشن میسازد که گوینده صلوات از دوستان و پیروان و عاشقان پیامبر رحمت الهی است و به این وسیله نفاق و دورویی از انسان جدا میشود. پس در واقع صلوات علامت شناسایی مومن از غیر مومن است و تمیز مسلمان از غیر مسلمان است.
بیان فضلیت نوشتن صلوات
قالَ رَسُولُ اللهِ(ص)
مَن صَلّی عَلَیَّ فی کتابٍ، لَم تَزَل الملائِکهُ تَستَغفِرُ لَه مادامَ اسمِی فی ذلکَ الکتابِ.
پیامبر اکرم (ص) فرمودند :
کسی که در نوشتهای صلوات بر من را بنویسد، تا زمانی که نام من در آن نوشته باشد فرشتگان برای او استغفار میکنند.
نتیجه گیری
نوشتن صلوات وجود کتبی آن است که قبل از نوشتن وجود ذهنی آن تحقق مییابد و گفتن آن موجود لفظی را رقم میزند و این موجب میگردد تا ماندگاری آن هر لحظه تداعی این حقیقت را بنماید که وجود مستمر و پایندهای را در فطرت و خلقت جهت عفو و بخشش برای عاملین به یادگار بگذارد.
جفاکارترین افراد چه کسی است ؟
قالَ رَسُولُ اللهِ(ص)
أجفَی النّاسِ رَجلُ ذُکِرتُ بَینَ یَدَیهِ فَلَم یُضَلِّ عَلَیَّ
پیامبر اکرم (ص) فرمودند :
جفاکارترین افراد کسی است که نام من را بشنود و بر من صلوات نفرستد.
نتیجه گیری
نام مبارک پیامبر بشارت آسمانی بر ای اهل زمین است، محمد (ص) به معنی نور و سلامت و پاکیزگی روح است و صلوات پژواک همان نور است که هر کس بر زبان جاری نماید و زبانش را از ناسپاسی و جفا باز دارد. در حق خود و فطرت خویش گامی سعادت مندانه برداشته است.
دعا را با صلوات آغاز کنید
قالَ الصّادقُ(ع)
إذا دعا أحَدُکُم فَلیَبدَأ بِالصَّلاهِ علی النَّبیِّ (ص) ؛ فإنَّ الصَّلاهَ علی النَّبیِّ (ص) مَقبُولَهَ وَ لَم یَکُن اللهُ لِیَقبَلَ بَعضَ الدُّعاء وَ یَرُدَّ بَعضاً
حضرت صادق (ع) فرمودند :
هرگاه کسی از شما دست به دعا برداشت، پس دعایش را با صلوات آغاز نماید؛ زیرا صلوات بر پیامبر (ص) دعای پذیرفته شده است و خدای متعال برتر از آن است که بخشی از دعا را قبول کرده و بخش دیگر از آن را ردّ نماید.
نتیجه گیری
پیش نیاز هر دعا اقرار به توحید، عدل، نبوت و امامت و ایمان به قیامت است که این شاخصهها در شاکلهای صلوات به عنوان اهداف اصلی این شعار قرآنی هستند و همچنان نشان اهل ایمان و اهل تقوا میباشند.
از طرفی معلمان هدایت حضرات معصومین (ع) نیز خود دعا را چنین فرمان دادهاند که این راهنمایی رمز اجابت دعا و نشان قبولی خواسته هاست.
صلوات موجب رهایی از آتش جهنم
قالَ مُولانا الصّادقُ(ع) لِصباحِ بنِ سَیّابِه: ألا أعَلَّمُکَ شَیئاً یَقِی اللهُ بهِ وَجهَکَ مِن حَرَّجَهَنَّمَ ؟ قالَ، قلتُ: بَلی، قالَ: قُل بَعدَ الفَجرِ: أللهُمَّ صَلَّ عَلی مُحمَّدٍ وآلِ مُحَمَّدٍ مائهَ مَرَّهٍ یقَی اللهُ به وَجهَکَ مِن حَرِّجَهَنَّمَ.
حضرت صادق (ع) به صباح بن سیّبه فرمودند :
آیا میخواهی به تو دعایی بیاموزم که خدای متعال به برکت آن، چهره تو را از حرارت آتش جهنم نگه دارد ؟ صباح گوید: به حضرت عرض کردم: آری. حضرت فرمودند: بعد از سپیده دم صد مرتبه بگو «أللهُمَّ صَلِّ عَلی مُحمِّدٍ و آلِ مُحَمَّدٍ» خداوند (ص) به برکت این ذکر، تو را از آتش جهنم حفظ خواهد کرد.
نتیجه گیری
کلیه دستورات ائمه معصومین (ع) که طبیب دردهای بی درمان جامعه میباشند برای ما مسلمانان حجت و عمل به آن انشاءالله باعث روسفیدی در قیامت است پس بیاییم تا به قصد رجاء از این دستورات غنی و تکامل یافته و رهگشا در زندگی غافل نمانیم
نقش اخلاص در صلوات
قالَ الصّادقُ(ع)
مَن صَلَّی عَلی النَّبیِّ وَ آلِه مَرَّهً واحِدَهً بِنَیِهٍ وَ إخلاصٍ مِن قَلبِهِ قَضًی اللهُ لَه مائَهَ حاجَهٍ ؛ منها ثلاثون للدُّنیا وَ سَبعُونَ للآخِرَهِ
حضرت صادق (ع) فرمودند :
کسی که یک مرتبه با نیّت [ پاک و پسندیده ] و با اخلاص کامل صلوات بر پیامبر و خاندان گرامیشان بفرستد، خدای متعال یک صد حاجت او را برآورده میکند: سی حاجت از حوائج دنیا، و هفتاد حاجت از حوائج آخرتش را.
نتیجه گیری
جوهره اخلاص در هر عمل عبادی نقش اساسی و محور اصلی آن عمل است و هر کجا این حقیقت مفقود گردد آن عمل نتیجهای به دنبال نخواهد داشت. پس اخلاص در گفتن صلوات را شرط قبولی و موجب صعود آن به آسمانها و پذیرش دعاها در عرش الهی بدانیم.
خداوند بر گوینده صلوات، صلوات میفرستد
عَن الصّادقُ(ع) عن النَّبیِّ (ص):
مَن صَلَّی عَلَیَّ صَلَّی اللهُ علیهِ وَ مَلائِکتُهُ، وَمَن شَاءَ فَلیُقِلِّ وَ مَن شَاءَ فَلیُکثِرِ.
حضرت صادق (ع) از رسول گرامی (ص) روایت گردهاند :
هر کس که بر من صلوات فرستد، خداوند متعال و ملائکه بر او درود و رحمت میفرستند (پس) هر که میخواهد کم، و هر که میخواهد بسیار صلوات بفرستد.
نتیجه گیری
صلوات خدا بر انسان تفسیر و معنی همان عفو و غفران الهی است که در غفران خداوند علاوه بر بخشش بندگان، جبران نواقص اعمال بنده را نیز عهده دار میگردد و این حکایت ذرهای از عظمت صلوات است و همه این برکات در تحت اشراف اشعه نورانی صلوات بر محمد و آل محمد (ص) نهفته است.
صلوات، دور کننده شیاطین
قالَ النَّبیُّ (ص)
إنَّ الشَّطانَ اثنانِ: شَیطانُ الجِنِّ وَ یُبَعَّدُ بلاحُولَ وَ لاقُوَّه إلاّ بِاللهِ العَلِّی العَظِیمِ، وَ شِیطانُ الإنسِ وَیُبَعَّدُ بِلصَّلاه عَلیَ النَّبیِّ وَ آلِهِ
رسول خدا (ص) فرمودند :
شیاطین دو گروهاند: شیاطین جنّی که با ذکر «لاحُولَ وَ لاقُوَّه إلاّ بِاللهِ العَلِّی العَظِیمِ» رانده میشوند، و شیاطین انسی که با صلوات بر محمّد آل محمّد[شر و آزارشان] از شخص دور میشود.
نتیجه گیری
همانطور که در مسائل مادی هر موادی دارای خاصیت و اثری جداگانه هستند در مسائل معنوی هم ذکر و دعایی دارای اثرات و نتایج خاص خودش خواهد بود که برای مشکلات ظاهری و باطنی، مادی و معنوی در احادیث مأثوره از زبان مبارک ائمه (ع) نقل گردیه و مورد تأیید باشد.
دعا را با صلوات آغاز کنید
عن الصّادقُ(ع):إذا ذُکِرَ النَّبیُّ (ص) فَأکثِرُ والصَّلاه علیهِ، فَإنَّهُ مَن صَلَّی عَلی النَّبیِّ (ص) صَلاه واحِدَه صَلَّی اللهُ عَلیهِ ألفَ صَلاه فِی أَلفِ صَفٍّ مِن المَلائِکَه، وَلَم یَبقَ شَی ءُ مِمَّا خَلَقَهُ اللهُ إلاّ صَلَّی عَلی العَبدِ لِصَلاه اللهِ عَلیهِ وَصلاه مَلائِکَتِه، فَمَن لَم یَرغَب فِی هذا فَهُوَ جاهِلُ مَغرورُ، قَد بَرِیَ اللهُ مِنهُ وَ رَسولُهُ وَ أهلُ بِیتهِ
حضرت صادق (ع) فرمودند: چون نام پیغمبر برده شود، بسیار بر او صلوات بفرستید ؛ زیرا که هر که یک مرتبه بر پیامبر صلوات بفرستد خدای متعال هزار مرتبه به همراه هزار گروه از ملائکه بر او درود میفرستد و هیچ مخلوقی از آفریدههای الهی باقی نمیماند مگر آنکه - به خاطر صلوات خدا و ملائکه - بر آن بنده صلوات میفرستد، [حال] پس اگر کسی در فرستادن صلوات با این فضیلت میل و رغبتی پیدا نکند، او شخصی نادان و فریب خورده (ی شیطان) بوده، و خدا و رسول و اهل بیت رسولش از چنین شخصی بیزارند.
نتیجه گیری
جهل، غفلت، دنیا پرستی، مثلث شومی است که همواره ضمن اغفال انسان اعمال عبادی انسان را نیز تحت الشعاع قرار میدهند و کسی که بتواند از ابره تیرۀ این مثلث اغوا کننده خویش را برهاند و هرگز مقهور این مثلث شوم نگردد به تحقیق انسانی سعادتمند و پیروز در عرصه خدا محوری خواهد بود. تحقیقاً در رمز و راز صلوات الطاف خفیه و جلیّه فروان نهفته که در این سطور مجال نقل آنان نیست.
محفل بدون صلوات، محفل حسرت و پشیمانی
قالَ رَسولُ (ص) :
مَا مِنْ قَوْمٍ اجْتَمَعُوا فِي مَجْلِسٍ فَلَمْ يَذْكُرُوا اللَّهَ- وَ لَمْ يُصَلُّوا عَلَى نَبِيِّهِمْ إِلَّا كَانَ ذَلِكَ الْمَجْلِسُ حَسْرَةً وَ وَبَالًا عَلَيْهِم.
رسول خدا (ص) فرمودند :
هر عدهّ ای که در مکانی جمع شوند و خدا را یاد نکنند و بر پیامبرشان درود و صلوات نفرستند، آن مجلس مایه حسرت وپشیمانیشان (درقیامت) خواهد شد.
نتیجه گیری
همواره مؤمنین باید با گفتن صلوات فضای اجتماع را معطر و روشن و تزئین نمایند تا در قیامت اعمالشان مایه حسرت و پشیمانی ایشان نگردد و اوقاف آنها به بطالت و بیهوده گی نگذرد. صد البته که اهل یقین خود را به این سیره ملزم میدانند.
صلوات روز جمعه افضل اعمال
عَن مَولانا الصّادقِ(ع) :
مامِن عَمَلٍ أفضَلَ یَومَ الجُمعَه مِن الصَّلاه عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ
امام صادق (ع) فرمودند :
هیچ عملی در روز جمعه برتر و با فضیلت تر از صلوات بر محمّد و آل محمّد نمیباشد.
نتیجه گیری
همانطور که هر مکان دارای خصوصیات و ویژگیهای خاص خودش میباشد، و هر قسمت از زمین نیز معدنی را در بر دارد و گنجهای زیر زمینی در همه قسمتهای زمین نهفته نیستند. بلکه بعضی از قطعات زمین در بر دارنده گنج هستند. در زمان هم پس هر وقت از زمان هر در بردارنده امتیازات خاص خودش است که افضل آن زمان در روایات ائمه معصومین (ع) جمعه معرفی شده است و صلوات در این روز بهترین گنج است که نصیب مومن میشود.
دیدار امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف
عَن الصّادقِ (ع) :
مَن قالَ بَعدَ صَلاه الظُّهرِ وَ صَلاه الفَجرِ فی الجُمُعَه وَ غِیرِها أللهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّل فَرَجَهُم لَم یَمُت حَتّی یُدرِکَ القائمَ المَهدِّی (ع)
امام جعفر صادق (ع) فرمودند :
هر که بعد از نماز صبح و ظهر ( در روز جمعه و در سایر ایّام هفته ) بگوید: «أللهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَعَجِّل فَرَجَهُم» نمیمیرد تا آنکه حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را درک کند.
نتیجه گیری
اقرار زبانی به طبع عمل را نیز به دنبال خواهد آورد و عمل، عقیده ایشان را استوار مینماید، پس ذکر صلوات را نباید دست کم گرفت که اقرار به آن موجب پیوند قلبی و تحکیم باور انسانی خواهد بود.
صلوات سبب آمرزش گناهان
قالَ رَسولُ اللهِ (ص) :
مَن صَلَّی عَلَیَّ کُلَّ یُومٍ ثَلاثَ مَرّاتٍ وَ فیِ کُلِّ لَیلَه ثَلاثَ مَرّاتٍ حُبّاً لِی وَ شَوقَاً إلَیَّ کانَ حَقّاً عَلی اللهِ عَزَّوَجَلَّ أن یَغفِرَ لَه ذُنُوبَه تِلکَ اللیله وَ ذلکَ الیومَ
پیامبر اسلام(ص) فرمودند :
هر که از روی محبت و دوستی نسبت به من، هر روز سه مرتبه و هر شب سه مرتبه صلوات فرستد، خداوند برخود لازم نموده است که از گناهان شب و روز او درگذرد.
نتیجه گیری
همه گناهان چه حق الناس و چه حق الله هر دو مذموم و از ارتکاب آن باید به خدا پناه برد، اما خدای مهربان برای آرامش و بیداری انسان از خواب غفلت ذکر صلوات را پیش شرط عفو و بخشش جهت گذشت از حق خویش قرار داده است که تا توفیق نشود به همین مقدار هم انسان موفق به دریافت این بخشش نخواهد بود و مسلّم این مقدار از حدیث ظهور در دلالت بر بخشش حق الله را دارد
عافیت به برکت صلوات
قالَ النَّبیُّ الأعظَمُ (ص) :
مَن صَلَّی عَلَیَّ مَرَّه فَتَحَ اللهُ عَلیهِ باباً مِن العافِیَه
پیامبر بزرگوار اسلام (ص) فرمودند :
هر که یک مرتبه بر من صلوات فرستد، حق تعالی دری از سلامتی و عافیت [دین و دنیا] را بر وی بگشاید.
نتیجه گیری
صلوات موجب سلامت تنفس روح و صلابت عقیده است که از کتاب قرآن و سنت الهی این اکسیژن ایمان سرچشمه میگیرد و پیروان آن از این جام معنوی جرعه نوشی مینمایند و حقایقی از باور و اعتقاد مبتنی بر فرهنگ زلال مکتب اهل بیت را تحصیل مینماید.
صلوات هنگام بوئیدن گلهای معطر
عَن مالِک [بن أعیُن] الجُهَنِی، ناوَلتُ أباعَبدِالله شِیئاً مِن الرَّیاحِینِ فَأخَذَهُ وَ شَمَّهُ وَ وَضَعَهُ عَلی عَینَیهِ، ثُمَّ قالَ: مَن تَناوَلَ رَیحانَه فَشَمَّها وَ وَضَعَها عَلی عَینَیهِ ثُمَّ قالَ:«ألّلهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ» لَم تَقَع علی الأرضِ حَتّی یُغفرَ لَه.
مالک (بن أعین) جُهَنِی میگوید :
گلی را به حضرت صادق (ع) تقدیم کردم. حضرت آن را گرفته، بوئیدند و بر دیدگانشان نهادند، آن گاه فرمودند: هر گاه کسی گلی را بگیرد و آن را ببوید و بر چشمانش بنهد و بگوید: «ألّلهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ» پیش از آن که آن گل را بر زمین قرار گیرد، گناهانش آمرزیده میشود
نتیجه گیری
ترکیب الفاظ و غالب صلوات را ظاهری است و هم باطنی ؛ که ظاهرش عبارت از گفتار و الفاظ مقدس است باطنش بوی روح و ریحان معنوی است که اولیای الهی در سیر و سلوک خود از استشمام عطر روح افزای آن هرگز خسته نشدند و چون عطر گل در مثال دنیوی شبیه عطر آن معنای حقیقی صلوات است. در روایت برای تقریب ذهن ما چنین زیبا تشریح گردیده است.
پایان سخن با صلوات
قالَ رَسُولُ اللهِ(ص):
مَن کانَ آخِرُ کَلامِهِ الصَّلاه عَلَیَّ وَ عَلی عَلِیٍّ دَخَلَ الجَنَّه.
پیامبر اسلام (ص) فرمودند :
هر کس که پایان گفتارش صلوات بر من و علی بن أبی طالب (ع) باشد داخل بهشت خواهد شد.
نتیجه گیری
آخر هر کلام مانند آخر هر عمل نتیجه و ثمرۀ گفتار و کردار خواهند بود همان طور که مهر و امضا اعتبار هر مرقومه مکتوبی است صلوات نیز اعتبار گفتار هر مؤمنی است.
بهترین دعا در خانه خدا
قالَ عبدُالسّلامِ بن نُعیم لَمِولانا الصادقِ (ع):
إنّی دَخَلتُ البیتَ وَلَم یَحضُرنی شَی ءُ مِن الدُّعاءِ إلِاّ الصَّلاهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ، فقالَ: أما إنَّهُ لَم یَخرُج أحَدُ بِأفضَلَ مِمّا خَرَجتَ به.
عبدالسلام بن نعیم به حضرت صادق(ع) عرض کرد :
به داخل کعبه رفتم و دعایی به خاطرم نیامد جز صلوات بر محمّد و آل محمّد، حضرت فرمودند: بدان که هیچ کس عملی برتر و با فضیلت تر از عمل تو را انجام نداده است.
نتیجه گیری
آنچه در گفتار بزرگان دین آمده است کمیّت دعا مهم نیست مهم اخلاص و توجه و کیفیت دعا است که در ذکر کوچکی مثل صلوات چنان خورشیدی در آسمان خواهد درخشید.
استجابت دعا به برکت صلوات
عَن النَّبیِّ وَ أمیرِالمُومِنینَ وَ الصادقِ (ع):
کُلُّ دُعاءٍ (یُدعیِ اللهُ عَزَّوَجَلِّ بهِ) محُجوبٌ عَن السَّماء حَتیّ یُضَلِّی علی مُحمَّدٍ وَ آلِ مُحمَّدٍ
از پیامبر اکرم و حضرت امیر مومنان و امام صادق (ع) نقل شده است :
هر دعایی که خدای متعال با آن خوانده شود، بالا نمیرود مگر آنکه بر محمّد و آل محمّد صلوات فرستاده شود.
نتیجه گیری
ذکر صلوات چاشنی حرکتهای معنوی و اعمال عبادی و اذکار روایی است که سیره ائمه همواره مومنین را نسبت به آن ترغیب نموده است تا اینکه مومن اثر دعای خود را ببیند و نیز اهمیت و فسلفه برگزیدگان الهی یعنی خاندان عصمت و طهارت (ع) بیش از پیش دانسته شد.
صلوات در شب و روز جمعه
عَن مَولانا الصادقِ (ع):
إذا کانَت عَشِیَّهُ الخَمیِسِ وَ لیَلهُ الجُمعَهِ نَزَلَت مَلائِکَهٌ مِن السَّماءِ مَعها أقلامُ الذَّهَبَ وَ صُحُفُ الفِضِّهِ، لا یَکتُبونَ( عَشِیَّهَ الخَمیِسِ وَلیَلَهَ الجُمعَهِ إلی أن تَغیِبَ الشَّمسُ) إلاّ الصَّلاهَ عَلی النَّبِیِّ وَ آلِهِ.
حضرت صادق(ع) فرمودند:
از شامگاه پنج شنبه و شب جمعه، فرشتگانی با قلمهایی از طلا و لوحهایی از نقره، از آسمان سمت زمین میآیند و تا غروب روز جمعه ثواب هیچ عملی را نمینویسند به جز صلوات بر محمد و آل محمد(ع)
نتیجه گیری
همانطور که در کتب تفاسیر وارده شده است حضرت یعقوب (ع) در پاسخ به درخواست فرزندانش جهت استغفار پدر برای بخشش گناهان ایشان از درگاه الهی در پاسخ حضرت یعقوب (ع) به آنها فرمود بگذارید آینده «وقت مناسب» بیاید تا برای شما دعا کنم تا خدا توبه شما را بپذیرد ؛ که مفسرین میگویند در این کلام حضرت یعقوب (ع) آینده به صبح یا جمعه تعبیر گردیده است.
هر گنج سعادت که خدا داد به حافظ
از یمن دعای شب و ورد سحری بود
بیایید این اوقات طلایی را مغتنم بشماریم و از این زمان و لحظه معنوی بهره ببریم.
صلوات زینب دعا
عَن الصّادقِ (ع)عَن النَّبیِّ (ص)
إجعَلوُنی فِی أوّلِ الدُّعاءِ وَ فِی آخِرِهِ وَ فِی وَسَطِهِ
حضرت صادق (ع) از رسول خدا (ص)روایت کردهاند:
مرا در ابتداء و آخر و در میان دعاهایتان یاد کنید و بر من صلوات بفرستید.
نتیجه گیری
ایمان و عمل به دستور پیامبر مهر و رحمت، خود علامت عشق و علاقه دلسپردگان و ایمان آوردندگان به محمد (ص) آخرین پیامبر الهی است که هم اکنون همه با هم به این ندای آسمانی لبیک گفته و فریاد میکشیم« اَللّهمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَ آلِ مُحمَّد وَ عَجِّل فَرجَهُم»
بشارت جبریل به رسول خدا(ص)
قالَ رَسولُ اللهِ (ص) بَعدَ أن سَجَدَ سَجدَه طَویله:
لَقِینیِ جِیزئیلَ فَیَشَّرَنِی، قَالَ: إنَّ اللهَ عَزَّوَجَّلَ یَقُولُ: مَن صَلَّی عَلَیکَ صَلَّیتُ عَلَیِه وَمَن سَلَّمَ عَلَیکَ سَلَّمتُ عَلَیهِ ،فَسَجَدتُ لِذلِکَ
از پیامبر اکرم (ص) پس از سجدهای طولانی فرمودند :
جبرئیل مرا ملاقات کرد و بشارتم داد که حق تعالی فرموده است: هر که بر تو صلوات فرستد من بر او صلوات میفرستم، و هر که بر تو سلام کند من بر او سلام میکنم ؛ و من به خاطر این موهبت الهی سجده کردم.
نتیجه گیری
بی شک یکی از اسرار سجده تشکر عملی از خداست و صلوات بر پیامبر (ص) نیز اقرار به بندگی و تسلیم اوامر الهی است ؛ هرگز از این دو عمل غافل مباشیم چرا که شیطان از هر دو عمل بیزار است و بدانیم صلوات فرستادن خدا بر بندگان یعنی بخشش و غفران و قبول توبه از ایشان تفسیر شده و سلام خدا بر بنده یعنی جواز ورود به جنت و اجازه حضور در زمره بندگی.
سه فائده برای صلوات
عَن النَّبیِّ (ص):
صَلاتُکُم عَلَیَّ مُجَوِّزَه لِدُعاءِکُم، وَمَرضاه لِرَبِّکُم، وَ زَکاتٌ لأعمالکم (لِأبدانِکُم).
پیامبر خدا (ص) فرمودند :
صلوات شما سبب استجابت دعا، رضایت و خشنودی پروردگار و پاکیزگی اعمالتان میشود.
نتیجه گیری
عصاره و خلاصه ی هر عمل شایسته انسانی نشان از این مراحل سه گانه را دارا است که پیامبر خدا نیز وعدۀ اجرای آن را در تأثیر صلوات معرفی فرموده است.پس الحق باید سجده شکر به جا آورد و آن صاحبدلانی که زبان نیکویشان مدام بر ذکر صلوات مشغول است و با این عمل حسنه پاکی و طهارت روح و پاکی عمل و رضایت خدا و در آخر استجابت خواسته خویش از خدا را به دست میآورند.
روشنائی قبر، صراط و بهشت به برکت صلوات
قالَ النَّبیِّ (ص):
أکثِرُوا الصَّلاه عَلَیَّ فَإنَّ الصَّلاه عَلَیَّ نُورٌ فِی القَبرِ، وَ نورٌ عَلَی الصِّراطِ وَ نورٌ فِی الجَنَّه.
پیامبر خدا (ص) فرمودند :
بر من بسیار صلوات فرستید ؛ زیرا صلوات بر من نوری است در قبر، و نوری است بر صراط، و نوری است در بهشت.
نتیجه گیری
اعتماد به فرمایشات و گفته نورانی ائمه ی معصومین اطمینان برانگیز و هم حقیقتی را رغم میزند و همواره این اطمینان و وثوق به کلام معصومین مایه آرامش و آسایش برای انسانها را به دنبال داشته است و علاوه بر این پیروان مکتب را از تشویش خاطر و افکار جاهلانه برحذر داشته و حفظ نموده است. پس با اعتقاد به گفته این عزیزان الهی یعنی ذوات مقدس معصومین بهشت و صراط و قبر، خانه فردای خویش را نورانی نماییم و از فرصت چند روز حیات دنیوی بهره اخروی برگیریم.
بهترین عمل در روز جمعه
سَألَ حَمّادُ بنُ عیسی عَن أبی عبداِللهِ عَن أفضَلِ الأعمالِ یَومَ الجُمعَه، قالَ (ع):
الصَّلاه علی مُحمَّدٍ وَ آلِ مُحمَّدٍ مائه مَرَّه بَعدَ العَصرِ وَ مازِدتَ فَهُو أفضَل.
حماد بن عیسی از حضرت صادق(ع) نسبت به بهترین عمل در روز جمعه پرسید؟ حضرت فرمودند:
فرستادن یک صد مرتبه صلوات بر محمد و آل محمد بعد از عصر، و هر چه بیشتر صلوات بفرستی فضلیت آن بیشتر میگردد.
نتیجه گیری
اذکار و اوراد وارده گاهی بدون عدد معین و از باب اُذکرو الله ذکراً کثیرا در آموزههای دینی به ما رسیده است و گاهی ذکر و دستور معدود به عدد و نیز ما برای حصول نتیجه ملزم به رعایت عدد آن هستیم که از معصوم رسیده است مثلاً گفتن ذکر به تعداد یک صدمرتبه در بعضی از فرازهای ادعیه و زیارات مثل سلامها و لعنهای وارده در زیارت عاشورا شاهد این حقیقت است که تحقیقاً راز نهفتته در آن پیشگاه معصوم و اولیای الهی معلوم و مشخص است.
ذکر فرشتگان حامل عرش
بَعدَ أن لمَ تَقدِر الملائِکَه لِحَملِ العَرشِ، قالَ اللهُ تعالی لَهم :
أُعَلِّمُکُم کَلِماتٍ تَقُولونَها یَخِفُّ بِها عَلَیکُم، قالوُا: وَ ماهِی یا ربّنا؟ قالَ: تَقُولُونَ: " بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ وَ لاحولَ وَ لا قُوَّهَ إلاّ باللهِ العَلِیِّ العَظِیمِ وَ صَلَّی اللهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطیِّبینَ " فَقالوها فَحَمَلُوهُ.
آنگاه که ملائکه درحمل عرش الهی عاجز ماندند. خدای متعال به آنان فرمود: دعا و ذکری به شما میآموزم که به برکت آن بتوانید عرش را حمل کنید. ملائکه پرسیدند: آن چه ذکری است ؟ خطاب رسید که بگویید:" بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ وَ لاحولَ وَ لا قُوَّهَ إلاّ باللهِ العَلِیِّ العَظِیمِ وَ صَلَّی اللهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطیِّبینَ "آن گاه توانستند عرش را حمل کردند.
نتیجه گیری
اذکار چه لفظی و چه عملی، چه معدود به عدد و چه غیر معدود به عدد دارای اثرات سازنده و برکات آسمانی است که در زندگی اولیای خدا نقش سازندهای داشته است آری ذکر خدا نابترین سخنی است که سالک الی الله جهت رسیدن به معشوق زبان خویش جاری میکند و از گفتن ذکر قّوت روح و رشد معنوی و کسب نورانیّت مینماید. خصوصاً اگر ذکر از مشرب قرآنی و مسلک اهل بیت (ع) نشأت گرفته باشد ذکری است کارساز که نباید در اهتمام به آن فرصت را از دست بدهیم.
درود هفتاد هزار فرشته بر گوینده صلوات
قالَ رَسُولُ اللهِ (ص):
جائَنِی جِبرئیِلُ وَ قالَ: إنَّه لا یُضَلِّی عَلَیکَ أحدٌ إلاّ وَ یُضَلَّی عَلیهِ سَبعُونَ ألفَ مَلَکٍ وَ مَن صَلََّی عَلیهِ سَبعُونَ ألفَ مَلَکٍ، کانَ مِن أهلِ الجَنَّه.
پیامبر خدا (ص) فرمودند :
جبرئیل نزد من آمد و عرض کرد: کسی نیست که بر شما صلوات بفرستد مگر آنکه هفتاد هزار فرشته بر او صلوات میفرستند، و هر که هفتاد هزار فرشته بر او صلوات فرستد از اهل بهشت خواهد بود.
نتیجه گیری
اسرار و رموز نهفته در ذکر صلوات بیش از توان قلم و فهم و درک ماست و تحقیقاً عظمت آن در محدوده مقیاس تصور ما نمیگنجد اما آنچه مسلم است صلواتی دارای چنین نتیجه و برکاتی خواهد بود که شرایط اخلاص و هنر بندگی در آن مشهود باشد و قبل از هر چیز تن و روح شایستگی طهارت افزای این زلال معرفت را درک نماید تا استحقاق و درود رحمت فرشتگان را کسب نماید
نزدیکترین فرد به پیامبر در رستاخیز
قالَ رَسُولُ اللهِ (ص):
أولَی النّاسِ بِی یَومَ القِیامَه أکثَرُ هَم عَلَیَّ صَلاه ( فِی دارِ الدُّنیا)
پیامبر خدا (ص) فرمودند :
نزدیکترین شما به من در روز قیامت، کسانی هستند که در دنیا بیشتر از دیگران بر من صلوات فرستند.
نتیجه گیری
صلوات ترجمه اندیشه و عقیده هر انسانی است که او را میخواند و فریادگر باطن و نشان از هویدای اوست که مراحلی را طی کرده و چون خروش آب از دل زمین بر روی زبان جاری میشود و این گفتار همراه با عمل برای اهل ایمان باعث میشود که سنخیت و همنشینی با پیامبر در آخرت ارزانی ایشان گردد و الحق قرب به رسول خدا بالاترین امتیاز برای اهل بهشت میباشد.
ثواب صلوات قابل شمارش نیست
فِی لَیلَه المِعراجِ بَعدَ أن رَأی النَّییُّ مَلَکاً یُحاسِبُ عَدَدَ قَطَراتِ المَطَرِ، قالَ المَلَکُ لَه (ص): یا رَسُولَ اللهِ، حِسابٌ لا أقدِرُ عَلیهِ بِما عِندی مِن الحِفظِ وَ التَّذَکُّرِ وَ الأیدِی وَ الأصابِعِ، فقالَ: أیُّ حِسابٍ هُو؟ فَقالَ: قُومٌ مِن أُمَّتِکَ یَحضُرُونَ مَجمَعاً فَیُذکَرُ اسمُکَ عِندَهُم فَیُصَلُّونَ عَلَیکَّ، فأنا لا أقدِرُ عَلی حَصرِ ثَوابِهِم.
در شب معراج، پیامبر(ص) فرشتهای را دیدند که مقدار قطرات باران را محاسبه میکرد، آن فرشته عرض کرد: ای رسول خدا، حساب و شمارشی است که من تمام توان خود، نمیتوانم آن را شمارش کنم.
پیامبر (ص)فرمودند: آن چه حسابی است ؟ فرشته گفت: هرگاه گروهی از امت شما در جایی جمع شوند و پس از شنیدن نامتان بر شما صلوات فرستند، من از محاسبه ثواب آنان عاجزم.
نتیجه گیری
طبق اسناد روایی زمزمه صلوات دسته جمعی برکات و آثار مضاعف داشته و نیز به ثواب و اجابت نسبت به صلوات انفرادی نزدیک تر است، که باید در کمال صلوات فرستادن صدای پژواک دلنشین بال ملائکه الله همراه با هم خوانی صلوات مومنین و اهل زمین و با فریاد آسمان نشیان همه و همه یکی شود. و همواره از فضای جغرافیایی مسلمین و مومنین فاصله نگیرد.
صلوات سبب یادآوری
عَن مَولانا الحَسنِ بنِ عَلیٍّ(ع):
إنِّ الرَّجُلِ فِی حُقِّ و عَلی الحُقَّ طَبَقٌ، فَإن صَلَّی الرَّجُلُ عِندَ ذلک عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ محمَّدٍ صَلاه تامَّه اِنکَشَفَ ذلک الطَّبَقُ عَن ذلِکَ الحُقِّ فَأضاءَ القَلبُ وَ ذَکَرَ الرَّجُلُ ماکانَ نَسِیَ، وَ إن هُوَ لَم یُضَلِّ عَلی مُحمَّدٍ وَ آلِ محمَّدٍ أو نَقَصَ مِن الصَّلاه عَلَیهمِ إنطَبَقَ ذلکَ الطَّبَقُ عَلَی ذللکَ الحُقِّ فأظلَمَ القَلبُ وَ نَسِیَ ماکانَ ذَکَرَهُ.
حضرت مجتبی (ع) فرمودند :
قلب انسان درون حفره و ظرفی است و بر روی آن پرده و سرپوشی میباشد، هرگاه که شخصی بر محمد و آل محمد صلوات تام و کاملی فرستد. آن پرده کنار رفته و قلب وی روشن میگردد و شخص آن چه را که فراموش کرده است را به خاطر میآورد. اما اگر وی صلوات نفرستد و یا صلوات ناقص بفرستد، آن سرپوش بر روی قلبش باقی مانده و قلب وی تاریک میماند و آن چیزی را که در خاطر داشته است را فراموش میکند.
نتیجه گیری
همانطور که آهن زنگ زده میشود و سپس با صیقل جلا مییابد و یا آینه غبار گرفته با دستمال پاک و شفاف میگردد قلب انسان هم با صلوات نور و حیات معنوی مییابد و از جرعه چشمه ناب هستی شستشو و پاکیزه وسیراب میگردد. صلوات تمام و کامل که به تأیید امام معصوم (ع) صلوات همراه با عجل فرجهم است دارای چنین ویژگی و خاصیتی میباشد که قدرت تمیز و تشخیص و یادآوری محفوظات و استمرار معلومات و در آخر حیات نیز بهترین دانسته و معرفت انسان دینی شهادت بر توحید و بر پیامبر (ص) و امامت علی و فرزندانش (ع) را یادآور میشود.
فضلیت صلوات از زبان دو بهشتی
عَنَ ابنِ عَبَّاسٍ، قَالَ النَّبِیُّ(ص):
رَأیتُ البارحَه عَمِّی حَمزَهَ بنَ عَبدِ المُطلِبِ وَ أخِی جَعفَرَ بنَ أبِی طالِبٍ وَ بَینَ أَیدِیهِما طَبَقٌ مِن نَبِقٍ فَأکلَا سَاعَهً فَتَحَوَّلَ النَّبِقُ عِنَباً، فَاَکَلَا سَاعَهً فَتَحَوَّلَ العِنَبُ لَهُمَا رُطَباً، فأکلا سَاَعَهً فَدَنَوتُ مِنهُمَا وَ قُلتُ: بِأَبِی أَنتُمَا، أیَّ الأَعمَالِ وَجَدتُما أَفضَلَ ؟قَالَا: فَدَینَاکَ بِالآبَاءِ وَ الأُمَّهَاتِ، وَجَدنَا أَفضَلَ الأَعمَالِ الصَّلَاهَ عَلَیکَ، وَ سَقیَ المَاء، وَ حُبَّ عَلِیِّ بنِ أَبِی طَالِبٍ(ع)
ابن عباس از پیامبر اکرم (ص) نقل میکند که پیامبر بعد از نماز صبح به اصحابشان فرمودند :
شب گذشته عمویم حمزه و برادرم جعفر بن ابی طالب را در خواب دیدم. نزد آنان طبقی بود از میوه درخت سدر. پس از آنکه مدتی از آن خوردند، آن میوه تبدیل به انگور شد. مقداری دیگر از آن خوردند و آن انگور تبدیل به رطب (خرمای تازه ) شد. پس از آنکه مقداری از آن خوردند، نزدیک آنها رفتم و گفتم: فدای شما، چه عملی را بهتر از بقیه اعمال یافتید؟ گفتند: پدر و مادرمان فدای تو باشد، ما بهترین عمل را صلوات بر تو، نوشاندن آب به دیگران و دوستی علی بن ابی طالب (ع) یافتیم
نتیجه گیری
صلوات از اذکار قرآنی و دارای معانی عرفانی ونیز ادراک ناب باطنی است که عطش باطن انسان یعنی حب علی (ع) و عطش ظاهری انسان یعنی نیل به معارف را در سرلوحه خواسته انسان مومن قرار میدهد از آنجا که آب اساس حیات زندگی است و همانطور که شخصی عطشان با جرعهای از آب سیراب میگردد و دوباره نشاط و حیاط مییابد. پس جرعه نوشی از صلوات نیز این سه عمل الف: حیات معنوی و طیبه ب: حیات دنیوی و زندگی ج: حیات اخروی و جاودانگی را تأمین میسازد.
صلوات بر پیامبران
عَن مُعاوِیَه بنِ عَمّارِ قالَ: ذَکَرتُ عِندَأبِی عَبِداللهِ الصَّادقِ بَعضَ الأنبیاء فَصَلَّیتُ عَلیهِ، فَقالَ
أذا ذُکِرَ أحدٌ مِن الأنبیاء فَابدَأ بِالصَّلاه عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ ثُمَّ عَلیِهِ ( صَلَّی اللهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ عَلی جَمِیعِ الأنبیاء)
معاویه بن عمار گوید: نزد حضرت صادق (ع) نام یکی از پیامبران را بردم و برآن پیامبر صلوات فرستادم، آن گاه حضرت صادق(ع) به من فرمودند: هر گاه نام یکی از پیامبران به میان آمد ابتداء بر پیامبر خاتم و سپس بر آن پیامبر دورد فرست ( صَلَّی اللهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ عَلی جَمِیعِ الأنبیاء)
نتیجه گیری
از آنجا که کلام نورانی امامان معصوم برگرفته از قرآن است و این حقیقت با صراحت در قرآن تأکید شده است: لا نُفَرِّقُ بَینَ أحَدٍ مِن رُسُلِهِ ؛ «ما میان هیچ یک از پیامبران فرق نمیگذاریم» پس ما باید همه انبیاء آسمانی را به عنوان مشعل داران توحید مورد احترام قرار دهیم و چون محمد(ص) خاتم انبیاء با همان تأیید و صراحت قرآنی دارای خلق عظیم و هم اشرف انبیاء است که خداوند میفرماید: وَ إِنَّکَ لَعَلَی خُلُقٍ عَظِیمٍ؛ «و یقیناً تو ( ای پیامبر) بر بلندای سجایای اخلاق عظیمی قرار دارای» با صلواتی که به نام مبارک او تصریح شده یاد کنیم چرا که همه انبیاء ظرفیت سازی نمودهاند تا جامعه قابلیت درک محمد (ص) آخرین سفیر الهی را به دست آورد.
گریه صلوات نوزادان
قالَ رَسُولُ اللهِ (ص):
لا تَضرِبُوا أطفالَکُم علی بُکائِهِم ؛ فَإنَّ بُکاءَهُم أربعهَ أشهُرٍ شهاده أن لاإله إلاّ اللهَ، و أربعهَ أشهُرٍ الصَّلاهُ عَلَی النَّبیِّ و آلهِ، و أربعهَ أشهرٍ الدُّعاءُ لِوالدِیهِ.
نوزادانتان را به خاطر گریه هایشان نزنید؛ زیرا گریه آنان در چهار ماه اول شهادت به یگانگی خدا متعال، در چهار ماه بعد صلوات بر پیامبر و خاندان گرامی آن حضرت، و در چهار ماه دیگر دعا برای پدر و مادرشان میباشد.
نتیجه گیری
باید بپذیریم که در این عالم مادی، عوالمی دیگر است که ما جز از شناخت ظواهر آن بیشتر نمیدانیم. صلوات نیز از همان حقایقی است که ما فقط به ظاهر کلمات آن آشنا هستیم و هرگز باطن آن را نشناخته و قادر به ادراک آن نیستیم. فهم ما در شناخت معانی باطنی و عرفانی اذکار مانند حرکت مورچه گان بر روی سیم تلفن میباشد که مورچه هرگز در تصورش نمیگنجد به وسیله این سیم تلفن که الان محلی برای بالانس اوست دو گوینده با هم در حال مکالمه هستند و از طریق همین سیم تلفن سخنانی رد وبدل میگردد. پس حق این است که بگوییم ما معنای کامل صلوات را نمیدانیم جز آن مقدار که در بیان ائمه معصومین برای ما تبیین شده است نسبت به حقایق کلی آن بیگانهایم.
برآورده شدن حاجات
قالَ رَسُولُ اللهِ (ص):
مَن قالَ ثَلاثَ مَرّاتٍ: «أللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ» قَضَی اللهُ حاجَتَه
پیامبرگرامی اسلام (ص) فرمودند :
هر کسی که سه مرتبه بگوید «أللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ» خدای متعال حاجت او را برآورده میکند.
نتیجه گیری
عدد سه در لسان اهل لغت به معنی جمع و کلی یاد شده است و در ادعیه نیز کثرت، داوم و استمرار را معنی میدهد. طبق دستور فوق چه خوب است با فرستادن سه صلوات درخواست حاجت از خدا نماییم که امید است به عظمت اهل بیت عصمت و طهارت خداوند باب اجابت را بر گوینده و شما خواننده گرامی بگشاید.
صلوات بین نماز ظهر و عصر
عن الصادق (ع):
الصَّلاه علی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحمَّدٍ فِیما بَینَ الظُّهرِ وَ العَصرِ تَعدِلُ سَبعیِنَ رَکعَه (حِجَّه)
حضرت صادق (ع) فرمودند :
فرستادن صلوات بین نماز ظهر و عصر برابر است با هفتاد رکعت نماز مستحبی (ویا هفتاد حج)
نتیجه گیری
همه اعصار و اوقات و زمانها گرانمایه هستند و به همه آنها یوم الله اطلاق میگردد. باید بدانیم هر یک از این اوقات شریف برای خود دارای ویژگی و شرایط خاص میباشند. همان گونه که خداوند به فلق و شفق و یا به عصر در قرآن قسم یاد میکند پس معلوم میشود بین زمانهای متعدد و اوقاف مختلف تفاوتهایی وجود دارد و باید بدانیم در بعضی از اوقات مهم گروه گروه ملائکه الهی از آسمان به زمین درآمد و شد هستند که افضل آن اوقاف، بین نماز ظهر و نماز عصر میباشد پس بیاییم برای غرس کردن و نشاء نمودن گل بوته صلوات از این اوقاف بهره مند گردیم.
فضیلت صلوات در ماه مبارک رمضان
قالَ رَسُولُ اللهِ (ص)فی فضیله شهر رمضانَ:
مَن أکثَرَ فِیهِ مِن الصَّلاهِ عَلَیَّ ثَقَّلَ اللهُ مِیزانَهُ یَومَ تَخِفُّ المَوازینَ
پیامبر اکرم (ص) در فضیلت ماه مبارک رمضان فرمودند: هر کس که در این ماه بر من زیاد صلوات فرستد، خدای متعال کفه حسنات او را سنگین میکند در آن روزی که کفه حسنات همه سبک و خالی باشد
نتیجه گیری
ماه رمضان با شرافتترین ماهها، بهار قرآن و شهر الله است. ماه میهمانی است ماه تربیت و معنویت است. ماهی است که اهل بیت برای این ماه مقررات و آیین چگونه بهره جستن را با ادعیه ماثوره یادآور شدهاند. صلوات که عصاره همه ادعیه است و شعار استاندارد قرآنی است در این ماه مورد تاکید بوده و در آن حسناتی نهفته است.
صلوات معادل سه ذکر
عن أبی الحسن الرضا(ع)
الصَّلاه علی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ تَعدِلُ عِندَاللهِ عَزَّوَجَلَّ التَّسبیَحِ وَ التَّهلِیلَ وَ التَّکبِیرَ.
حضرت رضا (ع) فرمودند :
صلوات بر محمد و آل محمد (ص) نزد خدای عزوجل برابر است با تسبیح (ذکر سُبحانَ اللهِ) و تهلیل ( ذکر لا إلهَ إلاّ اللهُ ) و تکبیر ( ذکر اللهُ أکبرُ)
نتیجه گیری
صلوات پرچمی است که هنگام فرستادن برافراشته میگردد. و این مفهوم ارزشی و تاکید قرآنی دیگر ارزشهای معنوی را با خود همراه میسازد. هر کجا که صلوات است آن جا خیمه توحید و محل تسبیح الهی و یادی از جلالت و عظمت خداوندی است. پس از این نشان اهل ایمان و شعار اهل تقوا برای دریافت مدال بندگی غافل نمانیم.
صلوات بر حضرت زهراء (س)
عن مولاتِنا فاطِمَه الزهراءِ (ع) قالت: قالَ لِی رَسُولُ اللهِ (ص) یا فاطِمَه، مَن صَلَّی عَلَیکِ غَفَرَ اللهُ لَه وَ ألحَقَهُ بِی حَیثُ کُنتُ مِن الجَنَّه.
از حضرت فاطمه زهرا (ع) روایت شده است که فرمودند پدرم رسول خدا(ص) به من فرمودند :
ای فاطمه، هر که بر تو صلوات فرستد خداوند او را میبخشد و در هر جایی از بهشت که من باشم او را به من ملحق خواهد کرد.
نتیجه گیری
این گفتار سرشار از امید پیامبر نویدی برای دوستداران خاتون دو سرا ام ابیها فاطمه زهرا (ع) است که به حق اسوه و الگوی اهل عالم است پس بیاید همه با هم ذکر شریف صلوات فاطمیه (ع) را بخوانیم.اللّهم صلّ علی فاطمه وَ اَبیها وَبَعلها وَ بَنیها وَ سِرِّ المُستَودَعَ فیها بِعَدَد ما اَحاطَ بِهِ عِلمُک.
حکایت زنبور در عظمت صلوات و شیرینی عسل
روزی رسول خدا(ص) در نخلستانی نشسته بودند و حضرت علی (ع) نیز درخدمت ایشان حضور داشتند ناگاه زنبور عسلی نزد آن حضرت آمد و شروع به چرخش دور پیامبر اکرم (ص) نمود، در این حال حضرت رسول به مولای متقیان فرمودند: یا علی این زنبور قصد دارد ما را ضیافت دهد و میگوید که مقداری عسل در فلان محل قرار دادهام امیرالمومنین علی (ع) را بفرستید تا آن را بیاورد.
لذا حضرت علی (ع) رفتند و آن عسل را یافته و در مجلس حاضر نمودند. رسول خدا از زنبور پرسیدند :« غذا شما که شکوفه تلخ است به چه سبب آن شکوفه به عسل شیرین مبدل میشود؟»
زنبور عرض کرد: یا رسول الله این شیرینی از برکت وجود شماست. چون هر وقت که مقداری شکوفه بر میداریم بلافاصله الهامی میشود که سه نوبت بر شما صلوات بفرستیم و از برکت فرستادن صلوات، شکوفه تلخ به عسل شیرین مبدل میشود.
یک روز که پیغمبر در گرمی تابستان
همراه علی میرفت در سایه نخلستان
دیدند که زنبوری از لانه خود زد پر
آهسته فرود آمد بر دامن پیغمبر
بوسید عبایش را دور قدمش پر زد
برخاک کف پایش صد بوسه دیگر زد
پیغمبر از او پرسید آهسته بگو جانم
طعم عسلت از چیست هرچند که میدانم
زنبور جوابش داد تا نام تو را گویم
گل میکند از نامت صد غنچه به کندویم
تا یاد تو را هر شب چون گل به بغل دارم
هر صبح که برخیزم در سینه عسل دارم
از قند و شکر بهتر، خوش تر ز نبات است این
طعم عسل از من نیست طعم صلوات است این







