فرهنگ مصادیق:مهریه - آیت الله بهجت
محتویات
- ۱ نهایت حق امتناع زوجه از تمکین برای اخذ مهر
- ۲ حق زن برای مطالبه مهریه قبل از دخول
- ۳ تعیین مهریه بدون دخالت عروس و داماد
- ۴ حالّ بودن و مؤجّل بودن مهر
- ۵ معسر بودن زوج و تقاضای تمام مهر
- ۶ زمان مطالبهٔ نصف مهر
- ۷ قسط بندی مهریه و تمکین زن
- ۸ حق امتناع از تمکین برای زن
- ۹ تخلّف از غیر تمکین برای دریافت مهر
- ۱۰ آمیزش از پشت و تقاضای مهریه
- ۱۱ تعارض اظهارات زن و مرد در مهر و تمکین
- ۱۲ رابطه طلاق با تقاضای مهر
- ۱۳ مراد از تمکین
- ۱۴ مهرالسنّه
- ۱۵ اختلاف در نزدیکی و عدم آن
- ۱۶ نشوز و حقّ مهر
- ۱۷ بخشیدن مهر بعد از فوت شوهر
- ۱۸ فوت یکی از زوجین
- ۱۹ خودکشی زن و مسألهٔ مهر
- ۲۰ ارش از بین بردن بکارت
- ۲۱ اعتبار قیمت طلا در مهر
- ۲۲ قرار دادن سفر حجّ یا عمره به عنوان مهر
- ۲۳ مهریهٔ یک جلد کلام اللّه مجید
- ۲۴ طیّ مدارج علمی به عنوان صداق
- ۲۵ رابطه بکارت و مهریه
- ۲۶ طلب مهریّه از پدر شوهر
- ۲۷ تعهّد به پرداخت مهر توسّط پدر شوهر
- ۲۸ مهریههایی که در اثر زمان کمارزش شده
- ۲۹ مهریه قرار دادن ختم قرآن برای سلامتی امام زمان ـ عجّل اللّه تعالی فرجه الشّریفـ
- ۳۰ حق زیاد کردن مهریه پس از عقد
- ۳۱ نحوه تعیین میزان مهرالمثل
- ۳۲ مهریه زن بهایی
- ۳۳ شرط عدم مطالبه مهریه
- ۳۴ عدم لزوم گفتن عنوان در پرداخت مهر
- ۳۵ تبانی بر مهر و کمتر نوشتن در مهرنامه
- ۳۶ تعیین مهر به دست کیست؟
- ۳۷ ضرورت مهریه در عقد
- ۳۸ مهریه غیر مادی
- ۳۹ طلب نمودن مهریهای که بیش از حد مرسوم باشد
- ۴۰ پرداخت مهریه بدون گرفتن شاهد
- ۴۱ زمان درخواست مهریه از شوهر
- ۴۲ عدم قدرت پرداخت مهریه
- ۴۳ مهریهای که وجود خارجی ندارد
- ۴۴ عدم مطالبه مهریه از سوی زن
- ۴۵ مطالبهٔ عین مهریه
- ۴۶ وارثان مهریه میّت
- ۴۷ پرداخت مهریه از اصل مال میّت
- ۴۸ عدم پرداخت مهریه زن
- ۴۹ حداکثر مهریه پیشنهادی
- ۵۰ مهریه دختر زناکار
- ۵۱ فوت مرد قبل از نزدیکی
- ۵۲ اختلاف زوجین در مقدار مهریه
- ۵۳ نحوهٔ احتساب مهریه بعد از مرگ
- ۵۴ بارداری از طریق انزال
- ۵۵ تعدّد مهرالمثل
- ۵۶ مبنای مهرالسنّه
- ۵۷ پرداخت مهر در باکره و غیر باکره
- ۵۸ فوت شوهر بی بضاعت و مسألهٔ مهر
- ۵۹ هفت هزار تومان طلا معادل با سی مثقال
- ۶۰ مهرالمثل در فرض زنا
- ۶۱ مهریه و فرزندان زنان بدکاره
- ۶۲ منبع
نهایت حق امتناع زوجه از تمکین برای اخذ مهر
۱۰۶. حقّ امتناع زوجه از تمکین برای گرفتن مهریه پیش از دخول، تا چه زمانی باقی است؟
ج. اگر زمان مشخصی در بین نبوده است، این حق تا گرفتن تمام مهریه باقی است.
حق زن برای مطالبه مهریه قبل از دخول
۱۰۷. در بحث طلاق غیر مدخولٌ بها آمده که مالک نصف مهریّه میباشد و در مدخولٌ بها آمده که مالک تمام مهریه است. سؤال این که آیا زن قبل از اجازهٔ مواقعه، حقّ مطالبهٔ همهٔ مهریه را دارد یا نصف آن را؟
ج. حقّ مطالبهٔ همهٔ مهریّه را دارد.
تعیین مهریه بدون دخالت عروس و داماد
۱۰۸. در برخی از مناطق رسم آن است که بزرگان فامیل دختر و پسر متکفّل تعیین مهریه میشوند، در صورتی که پسر قلبا رضایتی به آنچه آنان تعیین کردهاند ندارد، آیا آن مهریه بر ذمهٔ او خواهد بود؟
ج. طیب خاطر و رضایت قلبی میزان است، پس اگر در وقت عقد رضایت به آن ندهد و بعد از عقد هم راضی نشود، آن مهریه به ذمهٔ او نخواهد بود.
حالّ بودن و مؤجّل بودن مهر
۱۰۹. در عرف معمول خواستگاری خانوادهها، مهریّه را کسی حالاًّ خواستار نمیباشد و میدانند اگر چنین تقاضایی بکنند، به جهت بالا بودن مهریّه، عملاً ازدواجی صورت نمیگیرد و از طرفی برای آن زمانی را مشخّص نمیکنند و در عقدنامهٔ ازدواج نوشته میشود مهریه عندالمطالبه پرداخت شود، آیا مهریّه حال است یا مؤجّل؟
ج. در هر دو مورد مذکور در سؤال، مهریّه حالّ حساب میشود.
معسر بودن زوج و تقاضای تمام مهر
۱۱۰. در صورت حالّ بودن مهریه و ناتوانی زوج از پرداخت تمام آن به صورت نقدی، آیا زوجه میتواند مهریه را ـ به فرض این که باکره است ـ به طور کامل درخواست کند؟
ج. زن تا پرداخت تمام مهریه حقّ مطالبه جهت تمکین دارد؛ هر چند مرد معسر، معذور است.
زمان مطالبهٔ نصف مهر
۱۱۱. اگر زوجه غیر مدخوله باشد، بلافاصله بعد از جاری شدن عقد، میتواند مطالبهٔ نصف مهریّه نماید؟
ج. به تمام شدن عقد، زوجه میتواند تمام مهر را مطالبه کند، به شرط یسار زوج، مگر در صورتی که مؤجّل باشد؛ و اگر طلاق یا فوت یا فسخ ـ در موارد عنن ـ قبل از دخول، واقع شد، مهریّه تنصیف میشود، واللّه العالم.
قسط بندی مهریه و تمکین زن
۱۱۲. اگر زوج معسر بود و به تکلیف دادگاه ملزم به پرداخت مهریه به صورت قسطی شد، با توجّه به این که امروزه مهریهها بالا است و پرداخت قسطی آن هم سالها طول میکشد تا تمام شود، آیا با این وجود با فرض باکره بودن و عدم مواقعه، زن حقّ دارد تا پایان قسط آخر تمکین نکند؟
ج. اگر تأجیل رافع حق مطالبه، به نحو شرعی محقق شد، با دریافت اوّلین قسط ـ حالّ اگر باشد ـ دیگر حقّ امتناع از مواقعه ندارد.
حق امتناع از تمکین برای زن
۱۱۳. زنی با توجّه به این که شوهر توان مالی جهت پرداخت مهریه ندارد، به عقد او درمی آید. آیا بعد از عقد میتواند تا وصول مهر از تمکین امتناع کند؟
ج. اگر مهر حالّ و غیر مؤجّل باشد، حقّ امتناع دارد.
تخلّف از غیر تمکین برای دریافت مهر
۱۱۴. در صورت حالّ بودن مهر، زوجه غیر مدخول بها حقّ دارد تا گرفتن مهریه تمکین نکند. امّا آیا حقّ دارد در غیر تمکین، از زوج اطاعت نداشته باشد؛ مثلاً منزل خانوادهٔ خود بماند و هر جا خواست برود هر کار خواست بکند؟ در این صورت میتواند نفقه را مطالبه نماید؟
ج. حقّ ندارد و اگر اطاعت در این امور نکند، ناشزه میشود و حقّ نفقه ندارد.
آمیزش از پشت و تقاضای مهریه
۱۱۵. اگر دختر و پسر در ایام عقد از پشت آمیزش کرده باشند، آیا دختر حق دریافت کل مهریه را با عدم پذیرش تمکین از جلو دارد؟
ج. خیر ندارد، اگر عمل او اسقاط حق بوده و اختیاری، و از روی اکراه نبوده است.
تعارض اظهارات زن و مرد در مهر و تمکین
۱۱۶. اگر زن بگوید: اگر مهریهام را بگیرم تمکین میکنم؛ ولی شوهر بگوید: در صورتی که مهریه را بگیرد نیز از تمکین خودداری میکند، در چنین صورتی، اظهارات کدام یک باید مبنا و ملاک عمل قرار گیرد؟
ج. در این صورت باید مهر را نزد شخص امینی قرار دهند تا پس از تمکین به زوجه بدهد.
رابطه طلاق با تقاضای مهر
۱۱۷. اگر زن قبل از تمکین، مهریه خود را طلب کند، ولی مرد قادر به پرداخت آن نباشد، آیا میتواند تقاضای طلاق کند؟ در صورت جواز، آیا این موضوع موجب سست شدن بنیان خانواده نمیشود چون امروزه بسیاری از زنان به محض گرفتن مهریه، از شوهر خود جدا میشوند؟
ج. خیر، امر طلاق به دست مرد است.
مراد از تمکین
۱۱۸. در مواردی که مهریه حالّ باشد و زن مطالبهٔ آن را نماید، میفرمایند که زوجه حقّ دارد تمکین نکند. آیا مراد از تمکین همان اجازهٔ نزدیکی است یا خیر؟
ج. بلی، خود را در معرض آن درآوردن است.
مهرالسنّه
۱۱۹. مهرالسنّه که پانصد درهم میباشد، یک درهم آن معادل چند گرم میباشد؟
ج. درهم شرعی مراد است که هر درهم ۶/۱۲ نخود است و هر نخود تقریبا ۲/ گرم است؛ پس هر درهم تقریبا ۵/۲ گرم است. و مهر السنه تقریبا یک و ربع کیلو نقره مسکوک است.
۱۲۰. قرار دادن «مهر السنّه» به تنهایی به عنوان مهریهٔ یک زن در چه صورتی صحیح است؟
ج. مطلقا صحیح است.
۱۲۱. اگر زنی مهریه خود را مهرالسّنه قرار دهد، آیا معادل آن را طلب دارد یا مهرالمثل؟
ج. معادل مهرالسّنه را طلب دارد.
اختلاف در نزدیکی و عدم آن
۱۲۲. زوجین بعد از عقد ازدواج قصد جدایی از هم را دارند و زوجه مدّعی است به واسطهٔ نزدیکی، مستحقّ کلّ مهریه است و زوج به جهت عدم نزدیکی، زوجه را مستحقّ نصف مهریه میداند، در صورت اختلاف بین زوجین در عقد نکاح در این که نزدیکی صورت گرفته است یا خیر، قول کدام یک مقدّم و معتبر است؟
ج. اگر برای حاکم استعلام حال ممکن نیست، قول زوج مقدّم است.
نشوز و حقّ مهر
۱۲۳. هر گاه زنی به خانهٔ شوهر آمده و پس از مدّت کمی خانهٔ شوهر را بدون جهت و اجازهٔ شوهر ترک کند و به خانهٔ پدرش برود و دیگر حاضر به آمدن به خانهٔ شوهر نباشد و تقاضای طلاق کند، آیا حقّی به مهریه دارد یا نه؟
ج. در غیر طلاق خلع یا مبارات (مقدار بذل)، حقّ مهریه دارد.
بخشیدن مهر بعد از فوت شوهر
۱۲۴. زنی مهریهای را که از شوهر طلبکار است و در ذمّهٔ او است؛ پس از فوت شوهر بخشیده، آیا این بخشش، حکم ابراء را دارد یا هبه است؟
ج. ابراء است و شرایط بخشش را ندارد.
فوت یکی از زوجین
۱۲۵. هر گاه یکی از زوجین قبل از دخول فوت کند، آیا تمام مهر را باید به زن داد یا نصف میشود؟
ج. مهر نصف میشود.
خودکشی زن و مسألهٔ مهر
۱۲۶. هرگاه زن بعد از عقد و قبل از دخول خودکشی کند، آیا تمام مهر را میبرد یا نصف را؟
ج. بنابر اقوی مهر نصف میشود.
ارش از بین بردن بکارت
۱۲۷. شخصی با دختر باکرهای زنا کرده و با رضایت دختر ازالهٔ بکارت نموده که مهر در این صورت ثابت نیست، آیا ارش ازالهٔ بکارت ثابت است یا نه؟
ج. در این تأمّل است، پس احتیاط در مصالحه است.
اعتبار قیمت طلا در مهر
۱۲۸. در سند ازدواج، مهریه را یک صد سکّه بهار آزادی به قیمت چهارصد هزار تومان قرار دادهاند، اکنون که ۱۵ سال از آن تاریخ میگذرد و قیمت طلا چند برابر شده، میزان طلاست یا پول رایج آن موقع؟
ج. ظاهرا طلا میزان است.
قرار دادن سفر حجّ یا عمره به عنوان مهر
۱۲۹. آیا قرار دادن سفر حجّ تمتّع یا حجّ عمره به عنوان مهریّه جایز است یا نه؟
ج. مانع ندارد و بهتر است قیمت آن هم تعیین شود.
مهریهٔ یک جلد کلام اللّه مجید
۱۳۰. اگر مهریهٔ زن یک جلد کلام اللّه مجید باشد، آیا هنگام طلاق همان را باید به زن داد؟
ج. بله، زاید بر آن واجب نیست.
طیّ مدارج علمی به عنوان صداق
۱۳۱. آیا جایز است صداق را طیّ نمودن مدارج علمی مشخص نمود؟
ج. هر عملِ مشروع متموّل، جایز است صداق قرار داده شود.
رابطه بکارت و مهریه
۱۳۲. خانمی که شوهری اختیار نکرده است، ولی قبلاً ازالهٔ بکارت شده است، باکره محسوب میگردد؟ چنانچه وی به عقد مردی درآید و قبل از نزدیکی شوهر، طلاق بگیرد آیا مشمول مهریّه میباشد یا خیر؟ به چه نسبتی از مهریه؟
ج. مهریه در طلاق قبل از دخول نصف است و اختیار طلاق با مرد است و بکارت و عدم آن در این مورد دخالت ندارد.
طلب مهریّه از پدر شوهر
۱۳۳. همسر پسری در یکی از ملکهای پدر، مهریه دارد. آیا با عدم یقین به عقل پدر، وظیفهٔ فرزندان پدر چیست؟
ج. همسر حقّ دریافت مهر خود را دارد و با فرض این که شعور پدر، هر چند به حکم استصحاب برقرار نباشد، باید با نظر حاکم شرع تحویل دهند.
تعهّد به پرداخت مهر توسّط پدر شوهر
۱۳۴. اگر پدر شوهر مهریهٔ عروس را قبول کند، آیا پرداخت مهر بر او واجب میشود و یا بر عهدهٔ شوهر است و اگر بمیرد، مهریه ساقط میشود یا از مال او باید بدهند یا به عهدهٔ شوهر انتقال پیدا میکند؟
ج. مهریه بر عهدهٔ شوهر است و مجرّد وعده ـ که در ضمن عقدی نباشد ـ الزام آور نیست، به خلاف این که هنگام عقد، پدر شوهر مهریه را ضامن شود که دینِ بر عهده اوست که در این صورت اگر وفات کند، از عهدهٔ شوهر ساقط است.
مهریههایی که در اثر زمان کمارزش شده
۱۳۵. مهریههایی که مثلاً ۴۰ سال قبل هزار تومان بوده، آیا اکنون همان مقدار بر عهدهٔ زوج است یا این که باید مقدار قدرت خرید هزار تومان در ۴۰ سال قبل به عنوان مهریه محاسبه شود؟
ج. احتیاطا بر ارزش پول در آن زمان مصالحه کنند.
مهریه قرار دادن ختم قرآن برای سلامتی امام زمان ـ عجّل اللّه تعالی فرجه الشّریفـ
۱۳۶. آیا زوجه میتواند مهریّه اش را یک سال ختم قرآن توسط همسرش برای سلامتی آقا امام زمان ـ عجّل اللّه تعالی فرجه الشّریف ـ قرار دهد؟
ج. اشکال ندارد.
حق زیاد کردن مهریه پس از عقد
۱۳۷. پس از تعیین مهریّه در عقد ازدواج و اجرای صیغه، آیا زوجه حقّ ازدیاد مهریّه را دارد؟
ج. دیگر زوجه حقّ زیاد کردن مهریّه را ندارد. اما اگر شوهر خودش از باب هبه چیزی به او بذل کند، مانعی
ندارد.
نحوه تعیین میزان مهرالمثل
۱۳۸. نحوه تعیین مقدار مهرالمثل را در مواردی که باید مهرالمثل پرداخت شود، بیان فرمایید.
ج. اگر طرفین بر مبلغی مصالحه کنند، مهرالمثل همان است وگرنه از اهل آن سؤال میکنند و در صورت اختلاف، حدّ وسط را میگیرند.
مهریه زن بهایی
۱۳۹. مسلمانی با زن بهایی از روی جهل به مسأله ازدواج و وطی به شبهه کرده است. آیا مهریه زن به عهده مسلمان است؟
ج. واجب نیست چیزی به او بدهد.
شرط عدم مطالبه مهریه
۱۴۰. آیا مرد ضمن عقد میتواند شرط کند که زن تا مدتی حق مطالبهٔ مهر را نداشته باشد؟
ج. بله، میتواند مهر مؤجّل قرار دهد.
عدم لزوم گفتن عنوان در پرداخت مهر
۱۴۱. مرد اگر قصد دادن مهریه زن را دارد، اطلاع دادن به زن لازم است به این که این را به عنوان مهر به تو میدهم؟
ج. با تسلیم مهر چه عین باشد چه دین، ذمّهٔ زوج فارغ میشود و از عهده خارج میگردد، مگر در فرض غرر.
تبانی بر مهر و کمتر نوشتن در مهرنامه
۱۴۲. به دختری گفتند مهریهٔ شما فلان مقدار است؛ ولی در عقدنامه کمتر از آن مبلغ نوشته و صیغه را بر آن مبلغ کمتر جاری کردند. آیا این صیغه (ازدواج دایمی) صحیح است؟
ج. ظاهرا صحّت آن، بر اجازهٔ دختر توقّف دارد.
تعیین مهر به دست کیست؟
۱۴۳. آیا در تعیین مقدار مهریه توافق دختر و پسر شرط است؟ یا آنکه والدین آنها هم حقّ اعمال نظر دارند؟
ج. هر کدام از دختر و پسر بر خودش ولایت دارد، امر مهر هم به خود او مربوط است.
ضرورت مهریه در عقد
۱۴۴. آیا قرار دادن مهریه جزو شرایط ازدواج است یا این که با رضایت زن، میشود بدون مهریه ازدواج صورت بگیرد؟
ج. در عقد موقت شرط صحت است، ولی در دایم اگر مهریه ذکر نشود، به مهرالمثل منتقل میشود.
مهریه غیر مادی
۱۴۵. آیا میتوان امور غیر مادی و معنوی را به عنوان مهریهٔ زن قرار داد؟
ج. هر چه مالیت دارد میتواند مهریه قرار گیرد، مثل تعلیم قرآن و امثال آن.
طلب نمودن مهریهای که بیش از حد مرسوم باشد
۱۴۶. دختری مهریه خود را (که بیش از حد مرسوم است)، بر اثر اختلافی که پیش آمده از شوهر طلب کرده و میگوید: با تو حرف نمیزنم تا حق مرا ادا کنی. مرد در چنین مواردی چه کند؟
ج. مرد تا حدّ قدرت، وظیفهٔ بر ادا دارد.
پرداخت مهریه بدون گرفتن شاهد
۱۴۷. آیا هنگام دادن مهریه به زن، گرفتن شاهد لازم است؟ اگر مردی بدون گرفتن شاهد، مهریه همسرش را بدهد و زن بعد از مدتی، گرفتن مهریه را انکار کند، تکلیف مرد چه میباشد؟
ج. شاهد گرفتن لازم نیست، بله برای رفع اختلاف در آینده خوب است و در صورت اختلاف، قول منکر مقدّم است.
زمان درخواست مهریه از شوهر
۱۴۸. آیا زوجه میتواند هر وقت که بخواهد مهریه خود را از شوهرش مطالبه کند؟
ج. اگر مهریه حالّ باشد، با استطاعت زوج، زوجه حق مطالبه دارد.
عدم قدرت پرداخت مهریه
۱۴۹. اگر مرد مهریهای را قرار دهد که الآن قدرت پرداخت آن را ندارد، این کلاهبرداری و تضییع حقوق زن نیست؟
ج. خیر، با فرض معلوم بودن حال او و عدم تدلیس و احتمال ابرای زن در آینده، کلاهبرداری صدق نمیکند.
مهریهای که وجود خارجی ندارد
۱۵۰. اگر مهریه دو دانگ خانه قرار داده شود که الآن وجود خارجی ندارد، آیا مهریه صحیح است؟
ج. در خانه مانعی ندارد و محمول بر وسط است بین اعلی و ادنی بنابر احوط.
عدم مطالبه مهریه از سوی زن
۱۵۱. آیا در صورت عدم مطالبه از طرف زن، مرد باید مهریه او را پرداخت کند؟
ج. لزومی ندارد، ولی دین بر عهده مرد است.
مطالبهٔ عین مهریه
۱۵۲. آیا زن میتواند عین همان چیزی را که در مهریه قرار داده شده مطالبه نماید؟
ج. بله.
وارثان مهریه میّت
۱۵۳. مهریه میّت به چه کسانی میرسد؟
ج. حکم سایر ترکهٔ او را دارد که پس از تجهیز و دین و وصیّت، به وارثان اموال دیگر او میرسد.
پرداخت مهریه از اصل مال میّت
۱۵۴. در صورت فوت مرد، آیا مهریه زن از اصل مال میّت پرداخت میشود؟
ج. بله، مثل سایر دیون.
عدم پرداخت مهریه زن
۱۵۵. آیا نپرداختن مهریه زن در صورت مطالبه گناه است؟
ج. با وجود قدرت و استطاعت اگر حالّ بوده است، مرد مکلف به ادا است.
حداکثر مهریه پیشنهادی
۱۵۶. حداکثر مهریهای که یک دختر میتواند پیشنهاد کند چه مقدار است؟
ج. شرعا مقدار معینی ندارد؛ ولی مستحب، عدم تجاوز از مهرالسنّه است ـ که پانصد درهم میباشد ـ و یا آن که بیشتر از مقدار مهرالسنّه مکروه است.
مهریه دختر زناکار
۱۵۷. بکارت دختری در اثر زنا زایل میشود، این دختر مستحق چه نوع مهریهای میباشد؟
ج. اگر دختر هم به زنا راضی بوده، مهریهای ندارد و در استحقاق ارش بکارت، تأمّل است و احوط مصالحه است.
فوت مرد قبل از نزدیکی
۱۵۸. اگر قبل از نزدیکی، زوج یا زوجه فوت کند، تکلیف مهریهٔ زن چه میباشد؟
ج. در صورت فوت زن یا مرد قبل از دخول، بنابر اقوی، مهر نصف میشود.
اختلاف زوجین در مقدار مهریه
۱۵۹. اگر زوجین در مقدار مهریه اختلاف داشته باشند و بیّنهای نیز در کار نباشد، ملاک عمل چه میباشد؟
ج. ملاک بر اقلّ (کمتر) است که قدر متیقّن است.
نحوهٔ احتساب مهریه بعد از مرگ
۱۶۰. شخصی حدود ۳۰ سال قبل با زنی ازدواج نموده و از این ازدواج فرزندی به عمل نیامده است. زن حدود چند ماه قبل از شوهرش فوت کرده است. مهریه آن زن مبلغ پنجهزار تومان پول رایج ایران بوده و شوهر مبلغ یادشده را در زمان حیات به زنش پرداخت ننموده است و بعد از فوت زن، شوهرش هم از دنیا رفته، در حالی که ورّاثِ طبقه اوّل و دوّم ندارد و ارثیّه به دست طبقه سوّم رسیده است. مادر آن زن مهریّه و مالیّه دخترش را از ورّاث دامادش مطالبه نموده است. ورّاث آن مرد متوفّی باید مالیّه و مهریّه آن زن را چگونه به مادر آن زن متوفّی پرداخت نمایند؟ (در حالی که شوهر هم وارث زن خودش میباشد). آیا مهریه، به همان مقدار یاد شده محاسبه میشود یا طبق نرخ روز؟
ج. نسبت به مهریه، بر ارزش این پول در آن زمان مصالحه کنند، بنابر احوط و سپس از جمیع اموال زن که ـ مهریه هم جزو آنها است ـ نصف آن را به مادرش میدهند، که تنها وارث اوست و نصف دیگر سهم شوهرش میشود که به ورثهٔ او میرسد.
بارداری از طریق انزال
۱۶۱. مردی ازدواج کرده؛ ولی هنوز دخول نکرده است، امّا زن از طریق انزال در محلّ، باردار شده است. وضعیت مهر بعد از طلاق چگونه خواهد بود؟
ج. اگر التقای ختانین نشده، زن همان نصف مهر را طلبکار است.
۱۶۲. اگر مردی با دختر نامحرمی همبستر شود و انزال شود و فرزندی منعقد گردد، بیآن که دخول صورت گرفته باشد، حکم فرزند و زوال بکارت که بر اثر تولّد فرزند حاصل میشود چیست؟
ج. احکام ولد زنا را ندارد، هر چند به فعل حرام منعقد شده است و اگر راجع به زوال بکارت مصالحه شود خوب است.
تعدّد مهرالمثل
۱۶۳. چند نفر به زنی به اجبار تجاوز کردهاند.
۱) آیا هر کدام باید جداگانه یک مهرالمثل بپردازند یا همه یک مهرالمثل میدهند؟
ج. هر کدام باید یک مهر المثل بپردازند.
۲) هرگاه تجاوز از یک نفر مکرّر واقع شود، آیا مهرالمثل نیز تکرار میشود؟
ج. مکرّر است.
مبنای مهرالسنّه
۱۶۴. چون درهم سکّه دار در این زمان وجود ندارد، آیا مبنای مهرالسنه نرخ نقرهٔ عمومی میباشد؟
ج. به نیّت رجا، طبق وزن نقرهٔ مسکوک محاسبه شود.
پرداخت مهر در باکره و غیر باکره
۱۶۵. آیا بین باکره و زنان دیگر در این مورد که دخول باعث مهر کامل و عدم دخول باعث تنصیف مهریه میشود، فرقی هست؟
ج. فرقی نیست.
فوت شوهر بی بضاعت و مسألهٔ مهر
۱۶۶. شوهر خانمی فوت کرده و هیچگونه اموال منقول و غیر منقول از خود باقی نگذاشته است. همسر ایشان از پدر متوفّی ادّعای مهریّه مینماید. آیا پدر متوفّی بدون این که تعهّدی برای مهریّهٔ همسر فرزندش داشته باشد، ضمانی برای مهریّهٔ فرزندش دارد؟
ج. در فرض سؤال، پدرشوهر ضامن نیست، واللّه العالم.
هفت هزار تومان طلا معادل با سی مثقال
۱۶۷. شوهر خانمی فوت کرده و طبق قباله مهریه زن هفت هزار تومان ـ که معادل با سی مثقال طلای نساخته است ـ میباشد. ورثهٔ آن مرحوم آیا باید سی مثقال طلا را پرداخت نمایند یا هفت هزار تومان را؟ با توجّه به این که در وصیّتنامهٔ زوج از این موضوع هیچ گونه ذکری به میان نیامده است.
ج. آن چه که در قبالهٔ نکاح نوشته شده است، در ذمّهٔ متوفّی باقی است و باید ورثه پرداخت نمایند و لازم نیست در وصیّتنامه ذکر نماید، ضمن آن که هفت هزار تومان، معادل سی مثقال طلای نساخته است، یعنی فعلاً سی مثقال طلا را پرداخت کنند.
مهرالمثل در فرض زنا
۱۶۸. ۱) آیا زنای به عنف با دختر باکره، در دو فرض بلوغ و عدم بلوغ موجب ضمان مهرالمثل میشود؟
ج. بلی.
۲) در صورتی که شخصی با وعده دروغین ازدواج، با دختر باکرهای زنا کند (با توجه به مجبور نبودن دختر) آیا زانی ضامن مهرالمثل است؟
ج. خیر و در ضمان ارش البکاره تأمّل است و احوط مصالحه است.
مهریه و فرزندان زنان بدکاره
۱۶۹. آیا دختران و زنانی که ارتباط نامشروع دارند، مستحق مهریه هستند؟ فرزندانی که در این بین متولد میشوند، به چه کسی منتسب میباشند چون به علت کثرت ارتباطات، تشخیص این مطلب دشوار میباشد؟
ج. زانیهها مستحق مهریه نیستند و فرزندان هم لحوق شرعی به زانی یا زانیه ندارند.
منبع
استفتائات آیت الله بهجت - سایت آیت الله بهجت







