فرهنگ مصادیق:فروش اعیان نجسه به کفار و قائلین به حلّیّت

از پژوهشکده امر به معروف
پرش به: ناوبری، جستجو
فروش اعیان نجسه به کفار و قائلین به حلّیّت

سؤال

آیا فروش اعیان نجسه (خوک، شراب و.... ) برای کافر و کسانی که ان را حلال می‌شمارند جایز است؟؟ البته مرکز تهیه این مواد در ایران است! هم چنین ایا مسلمان مالک پول این معامله می‌شود؟؟
در پاسخ علاوه بر نظر رهبری معظم، نظر حضرات صافی گلپایگانی، وحید خراسانی، سید ابوالقاسم خویی، سید محمد صادق روحانی، نوری همدانی، شبیری زنجانی، مکارم شیرازی، جعفری سبحانی، محمد تقی بهجت، محمد سعید حکیم، سید علی سیستانی، مظاهری اصفهانی، محمد اسحاق فیاض و امام خمینی ره مد نظر است!

آیت الله خامنه‌ای

پاسخ:
با عرض سلام و ادب؛ مقام معظم رهبری (مدّ ظله العالی):
برای اطلاع از فتاوای کامل و تفصیلی مقام معظم رهبری اینجا را کلیک نمایید.

آیت الله سیستانی

هیچ مسلمانی نمی‌تواند گوشت خوک رابه کسانی که آن راحلال می‌شمارند مسیحی باشند و یا جزآنان، بفروشد و احتیاط واجب آن است که چنان گوشتی را هر چند از طریق فروش، در اختیار آنان هم قرار ندهد. همچنین برای هیچ مسلمانی جایز نیست شراب را حتی برای کسانی که آن را حلال می‌شمارند تقدیم بدارد چنانکه شستشوی پیاله‌ها، جام‌ها و به طور کلی خدمت در زمینه شرابخواری که مقدمه آن محسوب باشد، جایز نمی‌باشد.
شایان ذکر است؛ جایز نیست مسلمان خود را برای شراب فروشی و سرو کردن آن در رستوران هاو یا برای نظافت و شستشوی ظروف و جام‌های شراب، اجیر کند چنانکه گرفتن دستمزد برای چنین کاری حرام می‌باشد و توجیه برخی به این که آنان به پول نیازمند و چنان کاری را ضرورت قلمدادمیکند توجیه منطقی نیست و پذیرفته نمی‌باشد.خدای صبحانه و تعالی فرموده:
((وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا * وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ وَمَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ)): [۱] هرکس تقوای الهی پیشه داشته باشد خدا برای او راه خرجی قرار می‌دهد و از آنجا که به گمان نمی‌آید، او را روزی می‌دهد و هر کس برخداتوکل کند خدا او رابس است.
و باز خدای ـ برتر از هر گوینده‌ای ـ فرمود:
((إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا فَأُولَئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَسَاءَتْ مَصِيرًا * إِلَّا الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ لَا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَلَا يَهْتَدُونَ سَبِيلًا)). [۲] همانا کسانی راکه فرشتگان روح آنان را می‌گیرند در حالی که برخویشتن ستم کرده بودند فرشتگان گفتنند: شما کجا بودید؟ گفتند:مادر زمین، مستضعف وناتوان بودیم .گفتند:آیا زمین خدا گسترده است نبود تا در آن به مهاجرت بپردازید؟پناهگاه ایشان جهنٌم باشد و چه مصیر بدی است .جز مردان، زنان و کودکان ضعیف و ناتوانی که چاره‌ای نداردو راه برای نجات پیدا نمی‌کنند.
از پیامبر اکرم محمد (صلی الله علیه و آله) روایت شده که در حجةالوداع درخطابه‌ای فرمود:بدانید روح الامین برمن وحی کرد که هیچ انسانی نمی‌میرد مگر آنکه بهره اش رااز رزق و روزی، به کمال دریابد پس تقوا پیشه کنید و به جستجوی نیکو و پسندیده بپردازید و تاُخیر روزی، شما را بر آن واندارد که روزی را از راه معصیت خدا طلب کنید زیرا خدای تبارک و تعالی روزی را در میان خلق به صورت حلال تقسیم کرده نه حرام، پس هر کس پارساییکند روزی او از راه حلال می‌رسد و هر کس پرده را بدرد وآن را از طریق حرام بجوید زا روزی حلالش بریده می‌شود ودر روز قیامت از او حسابرسی به عمل می‌آید[۳] [۴]

آیت الله سید سعید حکیم

جایز نیست ولکن اگر انجام دهد و پولش بگیرد گناه کرده ولی از باب قاعده الزام می‌تواند مالک آن پول شود.[۵]

آیت الله اسحاق فیاض

فروش اعیان نجسه جایز نیست و قیمتش را نیز مالک نمی‌شود. [۶]

آیت الله حسینی شاهرودی

خیر [۷]

آیت الله العظمی مرحوم فاضل لنکرانی

فروش اعیان نجسه مثل خوک و شراب برای خوردن و نوشیدن هرچند برای کافر و کسانی که آن را حلال می‌دانند، حرام می‌باشد. و مسلمان مالک خوک و شراب نمی‌شود و اگر آن را بفروشد پول آن نیز حرام می‌باشد. [۸]

آیت الله محمدجواد فاضل لنکرانی

فروش اعیان نجسه مثل خوک و شراب برای خوردن و نوشیدن هرچند برای کافر و کسانی که آن را حلال می‌دانند، حرام می‌باشد. و مسلمان مالک خوک و شراب نمی‌شود و اگر آن را بفروشد پول آن نیز حرام می‌باشد. [۹]

آیت الله مکارم شیرازی

خرید و فروش تمام انواع مسکرات حرام و باطل است. و خرید و فروش خوک نیز خالی از اشکال نیست. [۱۰]

آیت الله نوری همدانی

مطلقا جایز نیست و بیع آن نیز باطل است مگر زمانی که منفعت محلله ی معتنا به نزد عرف داشته باشد و فرد خریدار به همین عنوان بخرد و فروشنده هم به همین عنوان بفروشد. فلذا اگر حتی فروشنده بداند خریدار، انگور را برای درست کردن شراب می‌خواهد، حق فروش ندارد. [۱۱]

آیت الله وحید خراسانی

خیر؛ حرام است. و اگر خریدار کافری باشد که در پناه اسلام است پولی که از او می‌گیرد حرام است و نمی‌شود در آن تصرف کرد مگر راضی باشند که فروشنده در آن تصرف نماید که در این صورت تصرفات غیر متوقف بر ملکیّت، جایز است. [۱۲]

پانویس

  1. سوره طلاق، آیات 2 و 3
  2. سوره نساء ایات 97 و 98
  3. وسایل الشیعه، ج 17، ص 44
  4. الفقه للمغتربین، ص 121و 122، م 241 و 242 و 243 و 278
  5. استفتاء خصوصی کتبی از معظم له
  6. استفتاء خصوصی کتبی از معظم له
  7. دفتر آیت الله العظمی شاهرودی، بخش استفتاء، شماره استفتاء: 947022
  8. سایت رسمی معظم له، بخش استفتائات، کد رهگیری 9404030
  9. سایت رسمی معظم له، بخش استفتائات، کد رهگیری 9404030
  10. سایت رسمی معظم له، بخش استفتائات، کد رهگیری 9410080191
  11. استفتاء شفاهی از دفتر قم و مشهد
  12. سایت رسمی معظم له، بخش استفتائات
منبع: سایت رسمی احکام جامع - تاریخ برداشت : 95/08/16