فرهنگ مصادیق:برای برگزاری مراسم عروسی اسلامی بدون گناه چه کنیم؟
خصوصیّات یک مراسم عروسی اسلامی
عروسی و ازدواج یکی از سنتهای دیرین است که اسلام نیز روی آن پافشاری دارد در روایات وارد شده است که یکی از مواردی که ولیمه دادن و دعوت مردم به غذا بسیار مستحب است عروسی است چه اینکه در عروسی اولیای دین مانند امام علی (علیه السلام) و حضرت فاطمه مردم دعوت شدند و خداوند نیز بر این سنت حسنه تأکید کرده و از آوردن عروس در خانه خشنود است در حدیثی از امام صادق (علیه السلام) چنین نقل شده است «عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یُحِبُّ الْبَیْتَ الَّذِی فِیهِ الْعُرْسُ وَ یُبْغِضُ الْبَیْتَ الَّذِی فِیهِ الطَّلَاق» خداوند خانهای که در آن عروس و عروسی هست را دوست دارد و خانهای که در آن طلاق رخ میدهد را دوست ندارد. [۱]
نکته دوم اینکه شاد بودن در این مجالس از لوازم آن است و مبادا گمان کنید که اسلام با شاد بودن مخالف وهمواره با غم و اندوه سازگاری دارد بلکه بر عکس شادی و خوشحال بودن در این مجالس وجود دارد زیرا این سنت حسنه یکی از مصادیق شادی و خوشحالی ابدی است زیرا اسلام در پی آن است و به انسان سفارش میکند که در جستجوی آن نوع از شادی و خوشحالی باش که دوام داشته باشد نه اینکه پیامد آن عذاب و غمی جبران ناپذیر باشد متأسفانه بسیاری از مردم برای شادی کردن در جشن عروسی، خود و فرزندان شان، مرتکب گناهانی چون استفاده از موسیقی حرام، اختلاط زن و مرد، پوشش نامناسب، مزاحمت برای دیگران، اسراف، چشم و هم چشمی، فخر فروشی به یکدیگر، پوشیدن لباسهای گران قیمت و برگزاری مجالس پرهزینه، تمسخر دیگران، بی توجهی به واجباتی چون نماز و امثال آن میشوند، غافل از این که شادی واقعی و لذت و خوشی زندگی به دست خداست و هیچ گاه با گناه و معصیت نمیتوان به عمق شادی رسید. گاهی دیده میشود عدهای برای این کارها عذر و بهانه میآورند که یک شب است و یک شب هزار شب نمیشود و در عروسی باید شاد بود و از این قبیل بهانههای غیر قابل توجیه، در حالی که نتیجه این گونه برنامهها این است که زندگی با گناه و معصیت خدا شروع شود و برکت از زندگی رخت بر میبندد، در صورتی که در روایات آمده، در مجلس عروسی مؤمن، فرشتگان نازل میشوند و رحمت خدا را با خود میآورند. حال برای این که مجالس خوبی در عروسیها داشته باشیم که هم مملو از شادی و سرور باشد و هم گناه و معصیت نداشته باشد و هم خانواده و فامیل راضی باشند نکات زیر را پیشنهاد میکنیم:
۱. باید ابتدا عروس و داماد ملزم به رعایت آداب اسلامی باشند و مسائل شرعی مثل پوشش، آرایش و سایر مسائل را مراعات کنند و مرتکب کار خلاف شرع نشوند.
۲. حتی الامکان زمان مناسبی برای مراسم جشن انتخاب شود مثل ایام میلاد، اعیاد مذهبی یا حتی الامکان شب یا روز جمعه.
۳. عروس و داماد در نحوه برگزاری مجلس جشن با هم مشورت کنند و با خانوادههای خود نیز صحبت کنند تا هر دو خانواده عروس و داماد هماهنگ عمل کنند؛ در این صورت از دخالت افراد خلاف کار جلوگیری میشود.
۴. از افراد هنرمندی که میتوانند به خواندن اشعار، بیان لطیفههای مناسب مجلس را شاد و گرم نگه دارند، دعوت بعمل بیاید تا مجلس جشن سوت و کور نباشد و جلوی سوء استفاده بعضی از افراد که در این موقعیتها میخواهد اشاعه فحشا کنند و دست به کارهای خلاف شرع بزنند، جلوگیری شود.
۵. مجلس زنانه و مردانه کاملا مجزا باشد و از اختلاط زن و مرد جلوگیری شود. از رقصیدن افراد فامیل که گاها نامحرم هستند مانند (خواهر عروس و خاله او و .... نزد داماد) در انظار یکدیگر جلوگیری شود.
۶. برای کسی که امکانش را داردوتا جایی که توان مالی دارد پذیرایی خوبی از میهمانان داشته باشد زیرا یکی از وسایل شادی بخش همین پذیرایی هاست و میتواند جانشین خوبی برای کارهای حرام باشد. .
۷. از افراد متدین و وزین و با شخصیت در مجلس خودتان دعوت کنید زیرا حضور آنها در این گونه مجالس باعث میشود جلوی برخی از کارهای خلاف گرفته شود.
۸. از به راه انداختن کاروانهایی که عروس را همراهی میکنند و گهگاه عمدا خیابانها و معابر عمومی را سد راه کرده موجب ترافیک میشوند جلوگیری شود.
۹. از اسراف و تبذیر در مورد غذا و سفرههای عقد و ... جلوگیری شود.
۱۰. اگر عروس و داماد توانایی داشتند بعد از مراسم به زیارت مولایمان علی بن موسی الرضا نائل شوند تا زندگی خود را با برکت دعای آن حضرت و خشنودی آقا امام زمان شروع کنند و از او برای کل زندگی و هدایت خود طلب یاری کنند اما این به این معنی نیست که این زیارت به جای مجلس عروسی جایگزین شود ما برای کسانی که امکان ولیمه و خرجی دادن را دارند و میتوانند مجلس آبرومندی را اداره کنند سفارش نمیکنیم که به جای آن به زیارت رفته و زندگی خود را شروع کنند زیرا همچنان که در روایت آمده ولیمه دادن در این امر مستحب است دوم اینکه اجازه دهید امر عروسی به عنوان یک خاطره بزرگ و امر مهم در جامعه باقی بماند زیرا زندگی که بدون خاطرهای شیرین و به یادماندنی آغاز شود فروپاشیدن آن نیز میتواند به سادگی انجام گیرد همان طور که عروسی در جامعه ما یک امر مهم و بزرگ تلقی میشود همین باعث میشود که طلاق در جامعه به این سادگی و راحتی نباشد و این خوب است بنابراین زیارت سرورمان بعد از مراسم عروسی و در آغاز زندگی را سفارش میکنیم .
در پایان سفارشی که به هر عروس و دامادی میشود را ذکر میکنیم که سعی کنید قبل از شروع به زندگی اطلاعاتی از زنان و مردان و نحوه برقراری رابطه و تعامل با یکدیگر را داشته باشید در این باره کتابهای زیر مفید هستند:
۱. آیین همسرداری. آیت الله امینی
۲. بهشت خانواده. مصطفوی
مراسم عروسی با الگوهای اسلامی
نحوه برگزاری جشن ازدواج بر حسب اعتقادات و فرهنگهای گوناگون افراد، متفاوت است. اما با همه این تفاوتها، این مراسم وجههای اشتراکی با هم دارند که گاهی روی یکدیگر تاثیر میگذارند یا از همدیگر تاثیر میپذیرند. قوانین نانوشتهای مثل تعداد مهمانها، مدلهای متنوع شام عروسی، معروفیت آرایشگاه عروس و...
البته دربارهٔ برگزاری این مراسم نیز عقاید مختلفی وجود دارد. گروهی از آن حمایت میکنند و معتقدند که زندگی رسمی انسان از زمان ازدواج شروع میشود پس باید برای آغاز آن جشن مفصلی برپا کرد حتی اگر برای برگزاری آن زیر بار قرض بروند هم مهم نیست. گروهی دیگر هم عقیده دارند که رکن اصلی ازدواج زن و مرد هستند و کافیست خطبه عقدی خوانده شود و آنها را به دنبال زندگیشان بفرستند.
طبق دستورات دینی میانهروی و اعتدال در این زمینه بهترین شیوه است. یعنی باید مراسم ازدواجی آبرومند و با تشریفات برگزار شود اما نه در حد افراط یا تفریط. بلکه به طور متعادل و متوسط.
رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم): فرمودهاند: ازدواج را سند دار و علنی کنید و برایش مراسم برگزار کنید. [۲]
اسلام دین شادی است و یکی از راههای تأمین شادی برگزاری مراسم عروسی دو زوج است که اسلام نیز به شدت بر آن پافشاری میکند. در روایتی از امام صادق (علیه السلام) آمده: « خداوند خانهای که در آن عروس و عروسی هست را دوست دارد و خانهای که در آن طلاق رخ میدهد را دوست ندارد.» [۳]
اما پرسش اصلی اینجاست که برای مراسم عروسی چه نوع شادی مناسب است؟ و این مراسمها چگونه برگزار شوند که خداوند نیز راضی و خوشحال باشند؟
حضرت رسول(صلی الله علیه و آله و سلم) در ازدواج حضرت علی (علیه السلام) و فاطمه (سلام الله علیها) فرمودند: «شادی کنید؛ اما کاری که مورد رضایت خدا نیست، انجام ندهید.» [۴]
از دید اسلام شاد بودن یک سنت حسنه است. اسلام شادی را در صورتی پایدار میداند که مایه مسرت خداوند و بنده او گردد. به نحوی که در روایات آمده، در مجلس عروسی مؤمن، فرشتگان نازل میشوند و رحمت خدا را با خود میآورند .
برگزاری مراسم عروسی در اعیاد مذهبی: بهتر است مجالس عروسی همزمان با مناسبتها و جشنهای مذهبی، مثل میلاد ائمه برگزار شود. چه زیباست که شادی ما با شادی اهل بیت همراه شود.
جلوگیری از کارهای حرام: اجتناب از برگزاری و شرکت در مجالس مختلط و پوشیدن لباسهای نامناسب، موسیقیهای مبتذل، رقص ، استفاده از نوشیدنیهای حرام که موجب نارضایتی خدا و غم و ناشادی انسانها میشود.
دعوت از افراد هنرمند موجه در مجالس عروسی: یکی از روشهایی که بسیار هم موفق بوده، استفاده از هنرمندانی است که به وسیله خواندن اشعار شادیبخش و گفتن لطیفههای مناسب، مجلس را شاد میکنند. همچنین، استفاده از افرادی که کارهای تردستی و دیدنی انجام میدهند و میتوانند مجلس عروسی را با صفا و شاد کنند.
یکی از موارد دیگری که به مجلس شادی میبخشد، پذایریی شایسته و مناسب است. تا جایی که برای خانوادهها امکان پذیر است ـ البته در حد تعادل ـ سعی کنند که پذیرایی خوب و عالی داشته باشند. پذیرایی خوب جانشین مناسب دیگری برای دوری از ابزارهای حرام شادی میباشد
پذیرایی شایسته: یکی از موارد دیگری که به مجلس شادی میبخشد، پذایریی شایسته و مناسب است. تا جایی که برای خانوادهها امکان پذیر است ـ البته در حد تعادل ـ سعی کنند که پذیرایی خوب و عالی داشته باشند. پذیرایی خوب جانشین مناسب دیگری برای دوری از ابزارهای حرام شادی میباشد.
جلوگیری از اسراف: از اسراف و تبذیر در مورد غذا، سفرهٔ عقد و ...پرهیز کنید که سعادتی از آنها حاصل نمیشود.
جلوگیری از ایجاد ترافیک: از به راه انداختن کاروانهایی که عروس را همراهی و گهگاه در خیابانها و معابر عمومی به نیت رقص و پایکوبی سد معبر و ترافیک ایجاد کرده و به نوعی آرامش دیگران را برهم میزنند، دوری کنید تا مبادا زندگی مشترک و زیبایت با ناراحتی و اذیت دیگران و خدایی ناکرده دعای بد آنها آغاز شود.
انتخاب درست مهمانان: شرکت کنندگان در مجلس جشن، کامل کننده سرور عروسی هستند. اما این شرکت کنندگان باید به گونهای انتخاب شوند که باعث به معصیت کشیده شدن مراسم نشوند.
تشکر و قدردانی از میهمانان: داماد و عروس باید سعی کنند در قسمتی از برنامه وارد بخش میهمانان شده و از آنها به خاطر حضورشان در مجلس تقدیر و تشکر نمایند.
