فرهنگ مصادیق:بدن

از پژوهشکده امر به معروف
(تغییرمسیر از بدن)
پرش به: ناوبری، جستجو
بدن

تعریف

بدن به معنای اندام و تن انسان یا حیوان می‌باشد که در باب‌های طهارت، صلاه، حج، تجارت، نکاح، صید و ذباحه و حدود از آن سخن رفته است.

وضعیت اعضای بدن در زمان تخلّی

۱)مستحب است هنگام تخلی، تمام بدن از دید ناظر محترم، مخفی باشد.
۲)رو و پشت به قبله قرار دادن مقادیم بدن (سینه، شکم و ران‌ها) هنگام تخلّی حرام است.[۱]

دست کشیدن بر بدن در غسل

هنگام غسل اعم از ترتیبی و ارتماسی- باید آب به تمام بدن برسد و کشیدن دست بر بدن در غسل، مستحب است.[۲]

مسّ اسامی متبرکه بدون طهارت

به قول مشهور مس خطّ قرآن، [۳]. اسماء خداوند، پیامبر ان و ائمهٔ معصومین علیهم السّلام؛ [۴]. یعنی رساندن جایی از بدن به آنها برای کسی که طهارت (وضو یا غسل) ندارد، حرام است.

نجاست بدن میّت

بدن میت، پس از مرگ و سرد شدن، نجس می‌باشد و نجاست آن قبل از سرد شدن، محلّ خلاف است. اکثر فقها قائل به طهارت آن هستند[۵]. البتّه پس از اتمام غسل میت، پاک می‌گردد.[۶]

مسّ بدن میت، بعد از سرد شدن

مسّ بدن مردهٔ آدمی، پس از سرد شدن، موجب غسل مس میت می‌گردد.[۷]

بدن میّت و نجاست عارضی

در اینکه پاک بودن تمامی بدن میّت از نجاستی که عارض آن شده پیش از غسل میّت، واجب است، یا پاک بودن هر عضو قبل از غسل همان عضو، واجب است و یا پاک شدن آن همراه غسل میّت، کافی است، محلّ بحث می‌باشد.[۸]

میزان پوشش ازار برای بدن میّت

سرتاسری (ازار) در کفن باید تمام بدن میّت را بپوشاند.[۹]

نجاست بدن کافر

تمام بدن کفّار غیر اهل کتاب و نیز بنابر قول مشهور، کفّار اهل کتاب، حتّی مو و ناخن آنها نجس است.[۱۰] [۱۱]

استقبال بدن به سوی قبله در نماز

واجب است در نماز، جلوی بدن به سمت قبله باشد.[۱۲]

پوشش بدن زن در نماز و غیر نماز

بر زن واجب است در نماز، تمام بدن خود را- جز وجه و کفّین و قدمین، با اختلافی که در مورد باطن قدمین (کف پا) وجود دارد- بپوشاند[۱۳]. در غیر نماز نیز- جز برای همسر و دیگر محارم- حکم چنین است.

آرامش بدن در نماز

آرامش بدن در اذکار و افعال واجب نماز، واجب است و در اذکار مستحب آن، اختلاف می‌باشد.[۱۴]

تکیه گاه سنگینی بدن در نماز

مستحب است در حال قیام، سنگینی بدن روی هر دو پا باشد.[۱۵]

منظور از استطاعت بدنی در حج

استطاعت بدنی به معنای توانایی داشتن و سلامت جسمانی از انواع استطاعت است.[۱۶]

استعمال نوره قبل از احرام

نظافت بدن به استعمال نوره و مانند آن پیش از احرام، مستحب است.[۱۷]

ریختن آب زمزم بر بدن قبل از سعی

مستحب است حاجی پیش از سعی، از آب زمزم بنوشد و مقداری نیز بر بدنش بریزد.[۱۸]

معامله بدن انسان

بدن انسان، مال محسوب نمی‌شود؛ ازاین رو خرید و فروش آن جایز نیست.

نگاه به بدن همسر

زن و شوهر می‌توانند به تمام بدن یکدیگر نگاه کنند.

نگاه به بدن هم جنس

انسان می‌تواند بدون قصد لذّت بجز عورت به بدن محارم خود نگاه کند چنان که این حکم دربارهٔ نگاه هر یک از مرد و زن به همجنس خود، جاری است.[۱۹]

استقبال بدن حیوان در ذبح

رو به قبله بودن قسمت جلوی بدن حیوان، هنگام ذبح یا نحر، واجب است.[۲۰]

بدن حیوان حلا ل گوشت ذبح شده

حیوان حلال گوشت ی که به طور صحیح، ذبح یا نحر شده گوشتش حلال و بدنش پاک است.[۲۱]

بدن حیوان حرام گوشت ذبح شده

اگر حیوان حرام گوشت ی- بجز سگ و خوک- ذبح شرعی شود، گوشتش حرام، لیکن به قول مشهور، بدنش پاک است.[۲۲]

توزیع حدّ زنا بر بدن زناکار

حد تازیانه- بجز سر، صورت و عورت- بر تمام بدن مردزنا کار، توزیع می‌شود و بر یک عضو، متمرکز نمی‌شود.[۲۳]

تقسیم واجبات در لسان فقها

در کلمات فقها از واجباتی که متعلّق آنها بدن انسان است، مانند نماز، به واجبات بدنی، در مقابل واجبات مالی، تعبیر شده است.[۲۴]

منبع

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج ۲، ص۸۰ - ۸۲.

پانویس

  1. جواهر الکلام، ج۲، ص ۶ - ۷
  2. جواهر الکلام، ج۳، ص ۱۰۷
  3. جواهر الکلام، ج۲، ص ۳۱۴.
  4. مستمسک العروه، ج۳، ص ۴۳- ۴۵.
  5. مستمسک العروه، ج۱، ص ۳۳۶.
  6. جواهر الکلام، ج۵، ص ۳۱۱.
  7. العروه الوثقی، ج۲، ص ۳
  8. التنقیح (الطهاره)، ج۸، ص ۲۳۱
  9. العروه الوثقی ج۲، ص ۶۳
  10. مستند الشیعه، ج۱، ص ۱۹۷.
  11. جواهر الکلام، ج۶، ص ۴۱- ۴۲
  12. العروه الوثقی، ج۲، ص ۱۰۱
  13. جواهر الکلام، ج۸، ص ۱۶۲- ۱۷۱.
  14. العروه الوثقی، ج۱، ص ۶۴۱- ۶۴۲
  15. توضیح المسائل مراجع، ج۱، ص ۵۶۵ م ۹۷۷
  16. العروه الوثقی، ج۲، ص ۴۵۲
  17. جواهر الکلام، ج۱۸، ص ۱۷۵
  18. جواهر الکلام، ج۱۹، ص ۴۱۱
  19. جواهر الکلام، ج۲۹، ص ۷۱
  20. مستمسک العروه، ج۵، ص ۲۲۵- ۲۲۶
  21. توضیح المسائل مراجع، ج۲، ص ۴۹۹، م ۲۵۸۳.
  22. جواهر الکلام، ج۳۶، ص ۱۹۹- ۲۰۱
  23. جواهر الکلام، ج۴۱، ص ۳۶۱
  24. الحدائق الناضره، ج۲۲، ص ۴۳۵
منبع: ویکی فقه - تاریخ برداشت: 94/12/20
بازگشت به طهارت بدن