فرهنگ مصادیق:اولویتهای علم و فناوری کشور
محتویات
اهداف اولویت بندی و رویکرد پشتیبانی از اولویتها
استخراج اولویتهای علم و فناوری کشور در سند حاضر حاصل ترکیب رویکردهای مزیتمحور، نیازمحور، مرزشکن و آیندهنگر است. بر این اساس و بهمنظور تحقق اولویتها، نوع پشتیبانی از آنها بسته به وضع موجود علوم و فناوریهای مرتبط و نوع توسعة کمی و تحول و ارتقای کیفی مورد نظر در طیف وسیعی از پشتیبانیهای فکری، مالی، قانونی، منابع انسانی و مدیریتی متغیر خواهد بود. برخی رویکردهای پشتیبانی از اولویتهای علم و فناوری عبارتند از:
هدایت سرمایهگذاریها از طریق برنامههای پنجساله و بودجههای سالیانه و ردیفها و تسهیلات مالی متمرکز
هدایت نظام آموزش برای تأمین و جذب نیروهای نخبه و متخصص مورد نیاز در حوزههای اولویتدار
اصلاح و ایجاد ساختارها و فرایندها، تنظیم و تدوین و تصویب سیاستها و ضوابط تشویقی خاص برای رشد سریع (میانبُر) در حوزههای اولویتدار
اولویتهای علم و فناوری کشور
از آنجا که حصول اطمینان از رشد و شکوفایی در برخی از اولویتها نیازمند توجه و هدایت و پشتیبانی در سطوح کلان مدیریتی کشور است و در برخی دیگر رشد و توسعه با پشتیبانی مدیریتهای میانی و تخصیص غیرمتمرکز منابع حاصل خواهد شد، اولویتها در سه سطح الف و ب و ج تنظیم شدهاند. این دستهبندی ناظر بر نحوه و میزان تخصیص منابع، اعم از مالی و انسانی و توجه مدیران و مسئولان است
اولویتهای الف
در فناوری : فناوری هوافضا- فناوری اطلاعات و ارتباطات - فناوری هستهای - فناوریهای نانو و میکرو - فناوریهای نفت و گاز - فناوری زیستی - فناوریهای زیست محیطی - فناوریهای نرم و فرهنگی
در علوم پایه و کاربردی: ریاضیات گسسته و ترکیباتی( رمزنگاری- کدگذاری- کاربرد در کامپیوتر)- جبر- مبانی ریاضیات- منطق ریاضیات- نظریه اعداد- ماده چگال-شیمی آلی و معدنی- صنایع شیمیایی ودارویی- مطالعه بیماریهای همراه با شرایط زمین شناختی- بررسی جنبههای مولکولی، ژنتیکی، بیوشیمیایی، بیوفیزیکی، بیوتکنولوژیکی وزیست محیطی گیاهان، جانوران و میکرو ارگانیسمهای تأمینکننده غذا، دارو وسلولهای بنیادی- سلولهای بنیادی و پزشکی مولکولی- گیاهان دارویی- کاهش آلودگی هوا- بازیافت و تبدیل انرژی- انرژیهای نو و تجدیدپذیر- احیا فناوریهای بومی- نرمافزارهای صنایع فرهنگی
در علوم انسانی و معارف اسلامی: مطالعات قرآن و حدیث - کلام اسلامی- فقه تخصصی - اقتصاد، جامعهشناسی، علومسیاسی، حقوق، روانشناسی، علوم تربیتی و مدیریت مبتنی بر مبانی اسلامی- فلسفههای مضاف متکی بر حکمت اسلامی - فلسفه ولایت و امامت - اخلاق کاربردی و حرفهای اسلامی - سیاستگذاری و مدیریت علم، فناوری و فرهنگ - زبان فارسی در مقام زبان علم
در سلامت: سیاستگذاری و اقتصاد سلامت - دانش پیشگیری و ارتقای سلامت با تأکید بر بیماریهای دارای بار بالا و معضلات بومی - الگوهای شیوة زندگی سالم منطبق با آموزههای اسلامی - استفاده از الگوهای تغذیه بومی
درهنر: حکمت و فلسفه هنر - هنرهای اسلامی ایرانی - هنرهای مرتبط با انقلاب اسلامی و دفاع مقدس - اقتصاد هنر - فیلم و سینما - رسانههای مجازی با تأکید بر پویانمایی و بازیهای رایانهای - معماری و شهرسازی اسلامی- ایرانی - موسیقی سنتی و بومی ایران - ادبیات و شعر و داستان نویسی - طراحی هنری ایرانی اسلامی
اولویتهای ب
در فناوری: لیزر - فوتونیک - زیستحسگرها - حسگرهای شیمیایی - مکاترونیک - خودکارسازی و روباتیک - نیمرساناها - کشتیسازی - مواد نوترکیب - بسپارها(پلیمرها)- حفظ و احیای ذخایر ژنی- اکتشاف و استخراج مواد معدنی - پیشبینی و مقابله با زلزله و سیل - پدافند غیرعامل
در علوم پایه و کاربردی: آنالیز ( آنالیز تابعی و همساز- معادلات دیفرانسیل- سیستمهای دینامیکی و احتمال) - هندسه- توپولوژی - زلزله خیزی در کشور و اطلاع رسانی به جامعه در مورد اهمیت علوم زمین شامل: زمین شناسی، ژئوفیزیک، هواشناسی و اقیانوس شناسی - تأمین منابع جدید غذا و دارو از گیاهان، جانوران و میکرو ارگانیسم ها- ایمنی زیستی - بیوانفورماتیک - جنبههای ژنتیکی ژن درمانی - سنتز ترکیبات جدید و نانو با کاربرد صنعت، داروئی، پزشکی و الکتروشیمی - اپتیک ـ فیزیک انرژیهای بالا و ذرات بنیادی - محاسبات کوانتومی واطلاعات کوانتومی - نانو فیزیک - نجوم و کیهانشناسی ـ فیزیک اتمی و شتابگرها - ژنتیک - علوم شناختی و رفتاری - سیستمهای نرم از جمله فازی - حفظ و احیای ذخایر ژنتیک
در علوم انسانی و معارف اسلامی: اخلاق اسلامی و مطالعات بینرشتهای آن - الهیأت - عرفان اسلامی - فلسفه - غرب شناسی انتقادی - کارآفرینی و مهارتافزائی - تاریخ اسلام و ایران و انقلاب اسلامی- مطالعات زنان و خانواده مبتنی بر مبانی اسلامی - تاریخ علم (با رویکرد تاریخ اسلام و ایران) - جغرافیای سیاسی
در سلامت: داروهای جدید و نوترکیب - مدیریت اطلاعات و دانش سلامت - طب سنتی - تجهیزات پزشکی - سلولی و مولکولی - ژن درمانی - فرآوردههای زیستی - فناوری تغذیه
در هنر: مطالعات انتقادی هنر مدرن - مطالعات تطبیقی حوزههای هنر- هنرهای سنتی و صنایع دستی - خوشنویسی - هنرهای نمایشی - مباحث میان رشتهای هنر و شاخههای علوم با تاکید بر نگاه اسلامی
اولویتهای ج
در فناوری: اپتوالکترونیک - کاتالیستها - مهندسی پزشکی - آلیاژهای فلزی - مواد مغناطیسی - سازههای دریایی - حمل و نقل ریلی - ایمنی حمل و نقل - ترافیک و شهرسازی - مصالح ساختمانی سبک و مقاوم - احیای مراتع و جنگلها و بهرهبرداری از آنها - فناوریهای بومی
در علوم پایه و کاربردی: کاربرد ریاضیات در علوم و فناوری (آمار- آنالیز عددی- تحقیق در عملیات- نظریه کنترل و بهینهسازی- ریاضیات مالی وصنعتی- زیست ریاضی) آموزش تاریخ وفلسفه ریاضی ( با تأکید بر تاریخ ریاضیات اسلامی، ایرانی) - مخاطرات همراه با عوارض زمین زاد و بشرزاد- توجه ویژه به ارزش افزوده مواد خام، نفت، گاز و مواد معدنی با توجه به ذخائر عظیم کشور و صادرات مواد با ارزش افزوده- فرآوری و استحصال و تلخیص مواد آلی، معدنی و سیلکونی، فیزیک سیستمهای پیچیده- پلاسما- ریاضیات غیرخطی- تحقیق در عملیات- بیوفیزیک- بیوشیمی- شیمی سبز- سیلیکونها- علوم مرتبط با نقشههای زمینشناسی- مخاطرات زیست محیطی- تغییرات اقلیمی- نرمافزارهای چند رسانهای- اقیانوسشناسی و بهرهگیری از منابع دریایی- کاهش تنشهای زیستی و غیرزیستی- بهرهبرداری از تنوع زیستی در تولید ارقام و گونههای مناسب- بهینهسازی الگوی کشت منطقهای- جامعهشناسی زیستی
در سلامت: علوم میانرشتهای بین علوم پایه با علوم بالینی - مقابله با انواع اعتیاد - ایمنی غذایی - امنیت غذایی
